хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари

PPTX 3,8 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1701000334.pptx /docprops/thumbnail.jpeg хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари хива хонлигида амаллар ва мансаблар,уларнинг вазифалари режа: 1.хон саройидаги амаллар ва мансаблар,уларнинг вазифалари 2.хонликдаги харбий, диний ва к,озихона мансаблари, уларнинг вазифалари хива хонлиги тарихи манбалари бу даврда тарихнависликдаги илгарги анъаналар сақланиб қолди. тарихий асарлар орасида абулғозининг “шажараи турк” ва “шажараи тарокима” (“туркманлар шажараси”) ўзбек тилида битилган муҳим тарихий асарлар ҳисобланади. тарихнавислик анъаналарини кейинчалик мунис, огаҳий, муҳаммад юсуф баёний каби тарихнавислар давом эттирдилар. xiх аср бошларида муҳаммад раҳимхонннинг буйруғи билан шермуҳаммад мунис (1778-1829 йй.) “фирдавс ул-иқбол” (“бахту саодат жаннати”) асарини яратди. xvii асрда хивада муайян бир сулола ҳукмдор эмас эди. чингизийлар сулоласига мансуб баъзи шахслар хивага чақирилиб хонлик тахтига кўтарилган бўлса-да, амалда ҳокимият қўнғирот сулоласидан бўлган иноқ қўлида бўлган. 1804 йилдан бошлаб фақат қўнғиротлар сулоласи вакиллари хивада хон бўлганлар. хива хонлигида унвон ва мансабларни сарой, ҳарбий ва диний унвон ҳамда ва амалларга бўлиш мумкин. тадқиқотчиларнинг фикрича (ш. воҳидов) бу тасниф соф назарий …

вонлар орасида энг каттаси иноқ эди. одатда иноқлар энг қудратли ўзбек уруғларидан тайинланган ҳамда ҳамда улар хоннинг энг яқин маслаҳатчилари бўлган амир ул-умаро – амирларнинг амири, хива хонлигида xix асрнинг ўрталарида таъсис этилган. сайид муҳаммадхон бу унвонни биринчи марта ўзининг акаси сайид маҳмуд тўрага берган эди. қўшбеги – хива хонлигида саройнинг олий мансабларидан бири бўлиб, молия ва солиқ йиғиш ишларини бажарган. қўшбегининг махсус девони ҳамда унга тобе этувчи амалдорлари бўлган меҳтар – катта, улуғ деган маънони беради. меҳтар сарой хизматкорларининг бошлиғи вазифасини бажариб, хонга яқин кишилардан ва хон уруғига мансуб аъёнлардан тайинланган. эшикоқоси – сарой дарвозаларини қўриқлаш ишларини бошқарган. ойболта унинг мансаб аломати бўлган. ҳукмдор саройда бўлган вақтда эшикоқоси уни қўриқлаш билан шуғулланган. эшикоқоси арзгўйларнинг нима хусусда келганларини суриштириб, уларни саройдаги тегишли амалдорлар томонига жўнатар эди. фақат жуда муҳим хабарлар билан келган кишиларгина хон ҳузурига киритилган бек - xix асрда хива хонлигининг ижтимоий-сиёсий ҳаётида беклар анча катта рол ўйнаганлар. бек …

ринлари бўлмас эди. ясовулбошидан кейинги ҳарбий унвон мингбоши эди. ҳарбий юришлар пайтида мингбошиларга катта маъсулият юкланган. яъни, улар қўшинни айтилган ерга тўплаши, уларнинг тайёргарлик даражасини назорат қилиши, жанг пайтида қўшиннинг маълум гуруҳига йўлбошчилик қилиши лозим бўлган хива хонлигида ҳарбий истеҳкомлар-қалъалар алоҳида аҳамиятга эга бўлиб, улар маъмурий-мудофавий вазифани бажарган. бундай қалъалар кутвол (қалъабон) қўлида эди. хива қўшинларида саркардалар муҳим аҳамиятга эга бўлган. саркардалар бир неча юздан бир неча минггача бўлган навкарга бошчилик қилганлар. юришлар пайтида саркарда бошчилигида туғ (байроқ) қўтариб борилган. байроқ кўтариб борувчиларга туғбеги бошчилик қилган. қўшинда юзбоши, панжшоҳбоши (элликбоши), даҳбоши (ўнбоши), қоровул, маҳрам, навкар каби вазифалар бўлган. давлатдаги энг олий ҳарбий амалдор хоннинг ўзи эди. кўп ҳолларда шахсан хон бошчилигида, айрим ҳолларда таниқли саркардалар бошчилигида бошқа ҳудударга юришлар уюштирилган. энг юқори ҳарбий-маъмурий лавозим амир ул-умаро эди. хонликдаги диний ҳамда қозихона унвонлари. шайх ул-ислом – хонликдаги энг юқори мартабали киши эди. у диний маросимларнинг аниқ бажарилиши устидан назорат қилган. маросимлар …

тартиб-қоидалари, диний маросимлар – рўза, беш вақт намоз, таҳорат, хайри-эҳсон ишларининг аниқ бажарилиши устидан назорат қилган. ота-аналар болаларини ўз вақтида мактабга юбориши, бозорларда сотувчилар харидорларни алдамаслиги тарозиларни текшириб туриш ҳам раиснинг вазифаси бўлган. ҳар бир шаҳар ва катта қишлоқнинг ўз раиси бўлиб, қози калон тақдимига мувофиқ хон томонидан тайинланган. аълам – муфтиларнинг бошлиғи ҳисибланган. унинг вазифаси фатволарда келтириладиган шариат ривоятларини текширишдан иборат бўлиб, айрим ривоятларнинг асл нусхасига мослигини аниқлагач, аълам унга ўз муҳрини босган. мутавалли – диний муассасаларда хайр-эҳсон маблағлари ва хўжалик ишлари билан шуғулланувчи хўжалик нозири. мутаваллининг вазифаси вақф мулки, ундан фойдаланиш ва келадиган даромадни назорат қилиш, уни тақсимлаш, ижарага бериш, охун ва мударрисларга маош тўлаш кабилардан иборат эди. хива хонлигининг давлат тузилиши ўзининг мукаммаллиги жиҳатидан ўз даврининг баъзи бир ғарбий европа давлатлари тузилиши даражасида бўлмаса-да, бироқ маълум идора қилиш тизими мавжуд бўлиб, етарли даражада тартибли эди. шунга биноан, юқорида эслатганимиздек, давлат мансаблари сарой-маъмурий, диний ва ҳарбий лавозимларга бўлинар …

хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари"

1701000334.pptx /docprops/thumbnail.jpeg хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари хива хонлигида амаллар ва мансаблар,уларнинг вазифалари режа: 1.хон саройидаги амаллар ва мансаблар,уларнинг вазифалари 2.хонликдаги харбий, диний ва к,озихона мансаблари, уларнинг вазифалари хива хонлиги тарихи манбалари бу даврда тарихнависликдаги илгарги анъаналар сақланиб қолди. тарихий асарлар орасида абулғозининг “шажараи турк” ва “шажараи тарокима” (“туркманлар шажараси”) ўзбек тилида битилган муҳим тарихий асарлар ҳисобланади. тарихнавислик анъаналарини кейинчалик мунис, огаҳий, муҳаммад юсуф баёний каби тарихнавислар давом эттирдилар. xiх аср бошларида муҳаммад раҳимхонннинг буйруғи билан шермуҳаммад мунис (1778-1829 йй.) “фирдавс ул-иқбол” (“бахту саодат жаннати”) асарини яратди. xvi...

Формат PPTX, 3,8 МБ. Чтобы скачать "хива хонлигида амаллар ва мансаблар, уларнинг вазифалари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: хива хонлигида амаллар ва манса… PPTX Бесплатная загрузка Telegram