o’zbekiston hududida qadimgi davlatlar va muassasalarining vujudga kelishi

DOC 86.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1705221437.doc oâzbekiston hududida qadimgi davlatlar va muassasalarining vujudga kelishi reja: 1. qadimgi davlat uyushmalarining vujudga kelishi. 2. âavestoâ ning yaratilash tarixi va unda ilk davlat birlashmalari. 3. âavestoâ da huquqshunoslikka doir masalalarining yoritilishi. 4. o`zbekiston hududidagi qadimgi davlatlar va ularda boshqaruv masalalari. oâzbekiston hududida ilk davlatlarning va davlat uyushmalarining vujudga kelishi ishlab chiqarish kuchlarining rivojlanishiga bogâliq holda boâlgan. davlatlarning vujudga kelishi oârta osiyoda turli xalqlarni yurishlaridan himoyalanish maqsadida oâzaro birlashib keyin davlatlar vujudga kelgan. oâzbekiston hududida ilk davlat uyushmalari mil. avv. vii-vi asrlarda tashkil topgan. davlatga yuklatilgan vazifalarni amalga oshirish uchun davlat muassasalari tashkil topgan. davlat muassasalari vazifasini maxsus tayinlangan shaxslar amalga oshirgan. yil sayin koâpayib borayotgan jamoa xoâjaliklariga yer va suvni taqsimlash, qurish, irrigatsiya (sugâorish), jamoaning ichki va tashqi ishlarini boshqarish zarurati âqishloq hokimlariâ deb nomlanuvchi oqsoqollar sinfini shakllanishiga olib keldi. ularning mol-mulkini himoya qiluvchi dushmandlarga qarshi kurashishni va tinch paytda aholi ustidan nazorat, hukmronlik qilish uchun 50-100 dan …

tda juft oilalar paydo boâladi hamda ular birlashtirib urugâ jamoasini tashkil etadilar. fikrimizni yana davlatchilik shakllanishi bilan yoâgâdiradigan boâlsak ilk davlatlarning paydo boâlishida oâzaro ayirboshlash, savdo-sotiq va madaniy aloqalarning ham ahamiyati nihoyatda katta boâlgan. dastavval shuni aytish joizki, oârta osiyo hududlarida yashagan aholi qadimgi davrlardan boshlab oâzaro munosabatlarni rivojlantirib kelganlar. bronza davriga kelib shimoldagi koâchmanchi chorvador qabilalar va janubdagi oâtroq dehqonchilik aholisi oârtasida oâzaro mol ayirboshlash va madaniy aloqalar yanada jadallashdi. bu oârinda oâsha davrda shakllanib, keyinchalik ancha rivojlangan qadimgi yoâllarning ahamiyati beqiyos boâldi. oârta osiyo qadimgi aholisi mintaqadan tashqari qoâshni davlatlar bilan ham oâzaro aloqalarni rivojlantirganlar. bu oârinda shuni taâkidlash joizki, qimmatbaho badaxshon(tojikiston) lojuvard toshlari mil. avv 3 mingyillikdayoq mesopotamiya va misr shaharlarida nihoyatda qadrlangan va bu hududlar bilan oâzaro mol ayirboshlash munosabatlari oârnatilgan. maâlumki, mil. avv. 2-mingyillikka kelib qadimgi oâzbekistonning dehqonchilik vohalarida oâtroq aholining alohida joylashuv manzilgohlaridagi ijtimoiy va iqtisodiy oâzgarishlar oâtroq dehqonchilikning rivojlanishi, aholi zichligining yuqori darajasi, …

oâzlari joylashgan vohalarning siyosiy, iqtisodiy, madaniy, diniy va harbiy markazlari vazifasini bajargan boâlishi shubhasizdir. mehnat qurollarining takomillashishi natijasida yerga ishlov berish yaxshilanib, ekin maydonlari kengayib, odamlarning mehnati unumliroq boâlib bordi. temirning kashf etilishi, undan yasalgan menat qurollari qishloq xoâjaligi va hunarmandchilikning tez oâsishiga olib keldi. odamlarning daryolarni boâgâib, toâgâonlar qurib, kanallar qazib yerlarga suv chiqarish imkoniyati kengaydi. bu odamlar turmushini ancha yaxshiladi, umrini uzaytirdi, aholi son jihatdan koâpayib bordi. urugâchilik munosabatlari ham oâzgarib bordi. ikki urugâ aâzolaridan tashkil topgan er-xotin juft oilalar vujudga keldi. katta patriarxal oilalar urugâ jamoalaridan ajralib chiqadi, ularga urugâ jamoalariga qarashli yerlardan chek yerlari ajratib beriladi. shu tariqa urugâ jamoasining umumiy xoâjaligi oilalar jamoasiga boâlinadi. bunday oilalar jamoasi ishlab chiqarish jamoalari deb ham ataladi. katta oila jamoasining oqsoqoli bir vaqtning oâzida oila jamoasi uchun diniy va dunyoviy boshliq, piru ustod va murabbiy boâlgan. urugâ-qishloq oqsoqoli esa butun qishloq ahlining boshligâi hisoblangan. oqsoqqollar kengashi qoâlida diniy va …

ni uchun jamoachilar ularga yetishtirgan hosillarining, chorva mollarining bir qismini berishga majbur boâlgan. oqsoqollar oâz isteâmolidan ortib qolgan bunday mahsulotlarni mis, oltin, kumush buyumlariga ayirbosh qilganlar. âavestoâ ovasto (parfiyoncha: apastak-matn; koâpincha âzend-avestoâ, yaâni âtafsir qilingan matnâ deb ataladi) zardushtiylikning muqaddas kitoblari toâplami. koâpchilik tadqiqotchilar 86 fikriga ko`ra, âavestoâ oârta osiyoda, xususan xorazmda mil. avv. 1-ming yillikning 1-yarmida vujudga kelgan deya hisoblaydilar. âavestoâ da keltirilgan geografik maâlumotlar ham buni tasdiqlaydi. âavestoâ uzoq vaqt mobaynida shakllangan. unda keltirilgan maâlumotlarning eng qadimgi qismlari mil. avv. 2-ming yillik oxiri 1-ming yillik boshiga oid bo`lib, ogâzaki tarzda avloddan-avlodga oâtib kelgan. keyingi asrlarda âavestoâ tarkibiga turli diniy urf-odatlar bayoni, axloqiy, huquqiy qonun-qoidalar ham qo`shilib borgan. âavestoâni zardusht diniy asar sifatida bir tizimga solgan. dastlabki yozma nusxasi esa 12 ming mol terisiga bitilgan deb rivoyat qilinadi. u persepolda saqlangan. aleksandr (makedoniyalik iskandar) eronni zabt etganda, bu nusxa kuydirib yuborilgan. arshakiylardan vologes i davri (51-78) da qayta kitob …

ilddan iborat boâlib, asarning yettidan bir qismidir. u yasna, vispered, vendidad, gotlar va yashtlar nomi bilan yuritiladigan kitoblarni oâz ichiga oladi. kitobda bayon etilgan gâoyalarga koâra, olam ikki asosning, ikki ibtidoning, yaâni yorugâlik bilan zulmatning, yaxshilik bilan yomonlikning toâxtovsiz kurashidan iborat. yaxshilik va ezgulik xudosi ahuramazda yer, o`simlik va boshqa hamma tabiiy boyliklarni yaratgan. yomonlik va yovuzlik timsoli anxramaynu ahuramazdaga qarshi toâxtovsiz kurashadi, ammo uni yengishga ojizlik qiladi. bu kurash abadiy davom etadi. yaxshilikni ifodalovchi kuchlar osmonda, yomonlikni ifodalovchi kuchlar yer ostida joylashgan, yer sathi esa kurash maydonidir. hayotdagi turfa oâzgarishlar qaysi kuchning gâalaba qilishiga bogâliq. inson ham tana va ruhning, ahloq esa yaxshi va yomon xulqning oâzaro kurashidan iborat. cheksiz, abadiy fazo va vaqt ham ikki qarama-qarshi qismdan: yaxshilik va ahuramazda hukmron boâlgan abadiy yorugâlik bilan yomonlik va anhramaynu hukmron boâlgan abadiy zulmatdan tashkil topadi. âavestoâ taâlimotiga koâra, birinchi inson govamard (hoâkiz-odam; forscha kayumars) boâlib, undan barcha kishilar tarqalgan. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbekiston hududida qadimgi davlatlar va muassasalarining vujudga kelishi"

1705221437.doc oâzbekiston hududida qadimgi davlatlar va muassasalarining vujudga kelishi reja: 1. qadimgi davlat uyushmalarining vujudga kelishi. 2. âavestoâ ning yaratilash tarixi va unda ilk davlat birlashmalari. 3. âavestoâ da huquqshunoslikka doir masalalarining yoritilishi. 4. o`zbekiston hududidagi qadimgi davlatlar va ularda boshqaruv masalalari. oâzbekiston hududida ilk davlatlarning va davlat uyushmalarining vujudga kelishi ishlab chiqarish kuchlarining rivojlanishiga bogâliq holda boâlgan. davlatlarning vujudga kelishi oârta osiyoda turli xalqlarni yurishlaridan himoyalanish maqsadida oâzaro birlashib keyin davlatlar vujudga kelgan. oâzbekiston hududida ilk davlat uyushmalari mil. avv. vii-vi asrlarda tashkil topgan. davlatga yuklatilgan vazifalarni amalga ...

DOC format, 86.0 KB. To download "o’zbekiston hududida qadimgi davlatlar va muassasalarining vujudga kelishi", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbekiston hududida qadimgi da… DOC Free download Telegram