xorazm ma’mun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi

PPTX 1,8 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1711653194.pptx mavzu: xorazm maâmun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi reja : 1) xorazm maâmun akademiyasida tabiiy fanlarning rivojlanishi 2) xorazm maâmun akademiyasida ijtimoiy fanlarning rivojlanishi 3) xulosa xorazim mamun akademiyasiê¼, maê¼muniylar akademiyasi â xorazmda 10-asr oxiri â 11-asr boshlarida faoliyat koê»rsatgan ilmiy muhit. maê¼muniylar davlati (992â1017) tarixi bilan bevosita bogê»liq. siyosiy, iqtisodiy, harbiy qudratga erishgan xorazmshoxlar davlati mamlakatni birlashtirish, unda tartib oê»rnatish boê»yicha tadbirlarni boshlab yuborgan. kun tartibida davlat ichki va tashki siyosatini olib borishda mafkuraviy masalalarni hal qilish turgan. ali ibn maê¼mun (997â1010) dono va zukko maslahatchilarga muhtoj boê»lgan.â abu sahl almasihiy tabib, ibn sinoning ustozi boê»lgan. akademiya rahbari abu rayhon beruniy fanning deyarli hamma sohalari bilan shugê»ullangan. uning geodeziya va matematika sohalari boê»yicha asarlari bugun ham dolzarbdir. beruniy oê»rta osiyoda birinchi boê»lib, tibbiyotga oid. "kitob assaydana fittib" ("tabobatda dorishunoslik kitobi") asarini yozgan. beruniy amerika qitê¼asi mavjudligini yevropalik olimlardan taxminan 450 yil oldin aytib oê»tgan. uning "qadimgi xalqlardan …

dir. akademiyada rivojlangan falsafiy gâoyalar zamirida abu rayhon beruniy va ibn sino oârtasida olib borilgan ñzishmalar muhim oârin tutgan. ushbu ñzishmani aristotel kitoblari yuzasidan sharqning ikki buyuk allomasi savol-javoblari, ularning 59 falsafiy dunñqarashlari tashkil etadi. beruniy bilan ibn sino ñzishmalari oâzlari yashab turgan olamdan boshqa dunñlar mavjudligi toâgârisida ikki olim oârtasida jiddiy fikr-mulohaza yuritilganidan guvohlik beradi. beruniy hammorni olim sifatida juda hurmat qilgan shu bois, oâz asarlarida hammorning kitoblaridan foydalangan. maâmuniy xorazmshohlar homiyligida tabobat bilan shugâullangan olimlardan yana biri abu sahl al-masihiy edi. agar abu-l-xayr hammor koâproq tib nazariyasiga eâtibor bergan boâlsa, al-masihiy tib amaliñtini 62 rivojlantirishga hamda tibbiy taâlim berishga xizmat qildi. olim astronomiya, matematika, falsafa, tabobat va boshqa fan sohalari bilan shugâullangan, ular boâyicha asarlar yaratgan, lekin fan tarixida u koâproq tabib sifatida mashhurdir. al-masihiyning tib ilmi boâyicha nechta asar ñzgani maâlum emas, lekin ulardan sakkiztasi saqlanib qolgan. xorazmda bu davrda tibbiñt sohasida faoliyat olib borgan olimlar qatorida …

ham qoâshish joizdir. garchi, alloma tib amaliñti bilan bevosita shugâullanmagan boâlsa-da, xorazmda yashagan davrida uning tabiati, hayvonot va oâsimlik dunñsini chuqur oârganib, oâz fikrlarini, koâzatuv natijalarini qayd etib borgan. bundan tashqari, u dorivor moddalar, shu jumladan, oâsimliklarni diqqat bilan koâzatib, ularning mahalliy nomlarini arab, fors, surñn, yunon, keyinchalik esa hind tillaridagi nomlari bilan taqqoslab, boâlgâusi kitob uchun maâlumotlar toâplagan. olimning moddalar xossalariga, nomlariga boâlgan qiziqishlari uning âxronologiyaâ, âgeodeziyaâ, âminerologiyaâ nomli asarlarida ham koârinadi, lekin ular toâla-toâkis holda hañtining soânggi yillarida yaratilgan âkitob as-saydana fi-t-tibbâ (âtabobatda dorishunoslikâ ñki âfarmakognoziyaâ) nomli asarida oâz aksini topgan. akademiyada tarix fani ham rivoj topgan. beruniy xorazmda tarix sohasida mavjud boâlgan ilmiy anâanalarni davom ettirib, oâzining âxorazmning mashhur kishilariâ ñki âxorazm tarixiâ nomli kitobini ñzgan. asar toâliq holda saqlanmagan. uning faqat yirik bir parchasi abu-lfazl bayhaqiyning sulton masâud gâaznaviyga bagâishlangan âtarixi masâudiyâ asari orqali yetib kelgan. bundan tashqari muallifning âyodgorliklarâ, âat-tafhimâ va âhindistonâ asarlarida ham muhim …

b, abul-hasan b. maâmun, abu abdulloh at-tojir, ibrohim raqqoniy kabi shoirlar sheâriy devonlar, qasida va madhiyalar ñzganlar. badiiy ijod shaydosi vazir as-sahliy oâzi sheâr ñzishdan tashqari saroydagi adabiy mushoiralarni ham har taraflama qoâllab-quvvatlar edi. bu davrda xorazmda bir qancha tilshunoslar ham ijod etganlar. ular oâsha davrning ilmiy tili boâlgan arab tili grammatikasining bir tizimga solib, lugâat va til oârganish boâyicha asarlar yaratganlar. 3. maâlumki xi-asrda tashkil etilgan maâmun akademiyasi birgina oârta osiyo emas balki butun jahonda yirik oârta asrlarda faoliyat yuritgan hamda hozirgi kunda ham faoliyat yuritib kelayotgan akademiya oâz oârniga ega. bu akademiyada yurtimizdan yetishib chiqqan buyuk allomalarimiz faoliyat yuritgan hamda uning rivojiga munosib hissa qoâshgan. bular : abu rayhon beruniy, abu ali ibn sino, ali ibn iroq va shu kabi yirik allomalar akademiyada fanlarning rivojiga oâz hissasini qoâshgan. maâmun akademiyasida tabiiy hamda ijtimoiy fanlar yuksak holda rivojlanganini koârishimiz mumkin. bu fanlarda kashf etilgan ixtirolar va asarlardagi olimlarning ilmiy …

xorazm ma’mun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xorazm ma’mun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi"

1711653194.pptx mavzu: xorazm maâmun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi reja : 1) xorazm maâmun akademiyasida tabiiy fanlarning rivojlanishi 2) xorazm maâmun akademiyasida ijtimoiy fanlarning rivojlanishi 3) xulosa xorazim mamun akademiyasiê¼, maê¼muniylar akademiyasi â xorazmda 10-asr oxiri â 11-asr boshlarida faoliyat koê»rsatgan ilmiy muhit. maê¼muniylar davlati (992â1017) tarixi bilan bevosita bogê»liq. siyosiy, iqtisodiy, harbiy qudratga erishgan xorazmshoxlar davlati mamlakatni birlashtirish, unda tartib oê»rnatish boê»yicha tadbirlarni boshlab yuborgan. kun tartibida davlat ichki va tashki siyosatini olib borishda mafkuraviy masalalarni hal qilish turgan. ali ibn maê¼mun (997â1010) dono va zukko maslahatchilarga muhtoj boê»lgan.â abu sahl almasihi...

Формат PPTX, 1,8 МБ. Чтобы скачать "xorazm ma’mun akademiyasida tabiiy va ijtimoiy fanlarning rivojlanishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xorazm ma’mun akademiyasida tab… PPTX Бесплатная загрузка Telegram