markaziy osiyoda qadimdan yog’och o’ymakorligining rivojlanishi

PPTX 1.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1750331339.pptx markaziy osiyoda qadimdan yog’och o’ymakorligining rivojlanishi reja: 1. yogê»och oê»ymakorligi sanê¼ati 2. yogê»och oê»ymakorliginining rivojlanishi 3. markaziy osiyo yogê»och oê»ymakorligi sanê¼ati ustalari yog’och o’ymakorligi o’zbek xalqi amaliy bezak san’atining keng tarqalgan turlaridan bo’lib, bunda biror naqsh yoki tasvir taxta yoki boshqa yog’och buyumlarga chizilib, kesib, o’yib ishlanadi. badiiy san’atning bu turi deyarli barcha xalqlarda bo’lib, qadimgi sharqda, dunyo mamlakatlari arxitekturasida keng ishlatilgan. asrlar davomida yevropa va osiyo mamlakatlarida yog’och o’ymakorligi rivojlanib, o’ziga xos badiiy uslublari kelib chiqqan. o’rta osiyoda ham yog’och o’ymakorligi qadimdan rivojlanib, kishilarning uyro’zg’or buyumlari tayyorlashda juda keng qo’llanilgan. bu o’ymakorlik qadimiy arxitekturaning eshik, darvoza, ustunlar, har xil to’sinlar, stol, stul, xontaxta, quticha, ramka, qalamdon va boshqa buyumlarni bezashda ishlatib kelingan. yogê»och oê»ymakorligi xalq yaratgan o’ymakorlik asarlari o’zining nafosati, murakkabligi, tabiiyligi bilan kishini lol qoldiradi. afsuski, yog’och o’ymakorligi namunalari har qancha sifatli ishlov berilishiga qaramay asrlar o’tishi bilan ko’plari chirib,yo’q bo’lib ketgan v-vi asrlarga oid yog’och o’ymakorligi …
2
ar olinadigan turiga qarab ikki guruhga bo’lingan: a) bargli daraxtlar; b) nina bargli daraxtlar. yog’ð¾ch o’ymakorligida ishlð°tilð°digð°n daraxtlar: 1. bargli dð°rð°ñ tlð°r - tð¾g’ teragi, arg’uvon, baqaterek, mirzaterak, oq vð° qora qayin, shumtol, zarð°ng, chinor, nok,o’rik, yong’oq. 2. nina bargli dð°rð°ñ tlð°r - qarag’ay, tilog’och, archa, zirk. yog’ð¾ch o’ymakorligida turli asboblar ishlatilib, ikki turga bo’linadi, ya’ni naqshni o’yish uchun “o’yma qalamlar” va ikkinchisi “naqsh qalamlari”. yog‘och o‘ymakorligida “islimiy” (o‘simliksimon ya’ni barg, gul, novda tasvirlaridan hosil qilingan kompozisiya), "pargori" (yog‘ochga sirkul yordamida chizilib, keyin o‘yiladigan naqsh turi), "bag‘dodi" (turli geometrik shakllar yig‘indisidan iborat naqshlar jamlanmasi) uslubida eshik, ustun, panjara va xontaxtalarga bezak beriladi. naqsh qanchalik ehtiyotkorlik va did bilan ishlansa, buyum nafis va bejirim chiqadi. naqsh mujassamotida girih va islimiy naqshlar hamohang ishlatiladi, mustaqil ravishda girih kamdan-kam hollarda qo‘llaniladi islimiy naqshli yogê»och qutilar iskð°na – durodgorlik asbobi bo’lib, undan o’yish-teshish ishlarini bajarishda foydalð°niladi. iskð°nalarni o’yuvchi hamda yo’nuvchi xillari bor. kovza iskð°na …
3
anjaralari bilan bezaganlar. bu san’at asarlarini yaratgan ustalar o‘z davrida nomlari doston bo‘lgan insonlar bo‘lib, ularning ishlarini hozirda farzandlari hamda shogirdlari davom qildirmoqdalar. xix asrda yaratilgan me’moriy inshootlardagi san’at asarlarida quyidagi yog‘och o‘ymakor ustalarning ismlari har zamonda islimiy naqshlar orasida uchrab turadi. yogê»och ustunlar mashhur xalq ustasi koshinpaz, naqqosh abdulla jin shayxlar qishlog‘idan, masharif naqqosh mevaston mahallasidan, matkarim naqqosh, momit o‘rachi va o‘g‘illari bolta o‘rachi, xo‘ja o‘rachi, abdurahmon usta matkarim usta o‘g‘li (sapo bog‘bekovni bobosi), ota polvonov, bog‘bek abdurahmonov kabi ustalar o‘z hunarlari ila xon va uning amaldorlari tomonidan qurilgan inshootlardagi darvoza, eshik va ustunlarni qalb qo‘rlari ila yaratganlar. qadim xorazmda har bir usta yog‘och o‘ymakorligining ma’lum bir sohasi bo‘yicha ijod qilgan. masalan: – mashhur ustalar avlodidan bo‘lgan safo bog‘bekov, otasi bog‘bek abdurahmonov, bobosi abdurahmon matkarimovlar faqat qo‘shtabaqali o‘yma darvoza va eshiklar ishlash bilan shug‘ullanganlar, ustalardan momit o‘rachi va uning o‘g‘illari bolta, xo‘ja o‘rachilar faqat naqshinkor ustunlar ishlaganlar, xivaning mashhur …
4
ko‘plab shogirdlarni yetkazib berganlar. ularning qadoq qo‘llarida sayqal topgan qo‘shtabaqali darvozalar, eshiklar, kichik va ulug‘vor o‘ymakor ustunlar bugungi kunda ham ularga tikilgan ko‘zlarni hayratga solib xorazmlik ustalar san’atini naqadar betakror ekanligini yana bir bora isbotlab turibdi. ota polvonov 13-15 yoshlarga kirganda yog‘och o‘ymakorligi sirlarini bobosidan o‘rgana boshlagan. keyinchalik katta-katta qurilishlarda ustalarni yonlarida yurib usta bo‘lib etishgan. u yog‘och o‘ymakorligida juda ko‘p naqsh turlaridan foydalanib, takrorlanmaydigan naqsh kompozitsiyalarini yaratgan. ichan qalê¼a muzeyidan yogê»och oê»ymakorligi namunalari yog‘och o‘ymakor xalq ustasi matkarim ibn muhammad (1768-1859) xivadagi gandumkon qishlog‘ida yog‘och o‘ymakori oilasida tug‘ilgan. naqqosh va o‘ymakor. uning o‘g‘li abdurahmon (1832-1928) gandumkon qishlog‘ida tug‘ilgan. xorazmda mashhur yog‘och o‘ymakori va naqqosh bog‘bek abdurahmon o‘g‘li (1873-1954) gandumkon qishlog‘idan bo‘lib, otasidan hunarini o‘rganib, 16 yoshida usta darajasiga etgan. u ota palvonov, abdulla boltaevlar bilan hamkorlikda isfandiyorxonning qabulxonasi, pochta, xastaxona (kasalxona), islomxo‘ja madrasasi va minorasi qurilishida qatnashgan. o‘g‘li sapo bog‘bekov (1904-1978) ota-bobolarini an’anasini davom qildirib ko‘zga ko‘ringan usta bo‘lib …
5
kent: o‘zbekiston kompartiyasi mk nashriyoti, 1980. – 64 b. ya.gê».gê»ulomov xiva shahrining yodgorliklari , sssr fanlar akademiyasi uv materiallari, 1941 y. jukovskiy s.v. rossiya bilan buxoro va xiva oê»rtasidagi keyingi uch yuz yillik munosabatlari. = rossiya bilan buxoro va xiva oê»rtasidagi keyingi uch yuz yillik munosabatlari. - sankt-peterburg. , 1915. - 225 b. erkinov a. muhammad rahimxon ii davrida xiva saroy muhitida madaniy kamolotchilik rossiya protektorati rejimiga qarshi chiqish usuli sifatida // markaziy osiyo tarixi va madaniyati / rep. ed. m. yoshikazu, b. abduxalimov, k. hisao. - tokio: tokio matbuoti, 2012. - 444 b. — isbn 978-4-904039-44-1 . eê¼tiboringiz uchun rahmat image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.png image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image13.jpeg image14.jpeg image15.jpeg image16.jpeg image17.jpeg image18.jpeg image19.jpeg image20.jpeg image21.jpeg image22.jpeg image23.jpeg image24.jpeg image25.jpeg

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "markaziy osiyoda qadimdan yog’och o’ymakorligining rivojlanishi"

1750331339.pptx markaziy osiyoda qadimdan yog’och o’ymakorligining rivojlanishi reja: 1. yogê»och oê»ymakorligi sanê¼ati 2. yogê»och oê»ymakorliginining rivojlanishi 3. markaziy osiyo yogê»och oê»ymakorligi sanê¼ati ustalari yog’och o’ymakorligi o’zbek xalqi amaliy bezak san’atining keng tarqalgan turlaridan bo’lib, bunda biror naqsh yoki tasvir taxta yoki boshqa yog’och buyumlarga chizilib, kesib, o’yib ishlanadi. badiiy san’atning bu turi deyarli barcha xalqlarda bo’lib, qadimgi sharqda, dunyo mamlakatlari arxitekturasida keng ishlatilgan. asrlar davomida yevropa va osiyo mamlakatlarida yog’och o’ymakorligi rivojlanib, o’ziga xos badiiy uslublari kelib chiqqan. o’rta osiyoda ham yog’och o’ymakorligi qadimdan rivojlanib, kishilarning uyro’zg’or buyuml...

PPTX format, 1.5 MB. To download "markaziy osiyoda qadimdan yog’och o’ymakorligining rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: markaziy osiyoda qadimdan yog’o… PPTX Free download Telegram