тўғонлар

DOC 291,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1573218667.doc h t h т b т в t h ; 1 1 a ctg m = 2 2 a ctg m = к й n j h . d = d h d к й j . тўғонлар режа: 1. тўғонлар тўғрисида умумий маълумотлар 2. грунтли ва бошқа маҳаллий материаллардан барпо этиладиган тўғонлар 3. грунтли материаллардан барпо этиладиган тўғонларнинг умумий таснифи 4. грунтли кўтарма тўғонлар уларнинг таснифи тўғонлар тўғрисида умумий маълумотлар тўғон сув оқимини (дарё, жилға, жарлик) тўсиб уни сатхини кўтарувчи ва босим ҳосил қилувчи иншоот хисобланади. сув сатҳини бундай кўтарилишидан мақсад ҳар хил бўлиб сувни тўплаб сув омбори ҳосил қилиш электр энергияси ишлаб чиқариш учун керакли босимни яратиш, ва сув транспорти учун етарли чуқурликни оширишдан иборат. сув оқимини тўғондан юқори қисми, юқори бьеф, пастки қисми пастки бьеф дейилади.сув сатҳларини фарқи эса босим дейилади. тўғон ёрдамида юқори бьефда сув димланиши натижасида сув омбори ҳосил бўлади(1.1-расм). тўғон ёрдамида ҳосил қилинган …
2
тария ҳолатини таъминлаш, ёнғинни ўчириш ва бошқа мақсадларда фойдаланилади. фойдаланилмайдиган хажмга кўра фсс белгиланади. фойдали хажми- бу сув омборини сувни суғориш мақсадларида узатиш,сув кам даврларда пастки бьефдаги сув сарфи ва сатхини ошириш каби хар хил мақсадларда фойдаланиладиган хажми хисобланади. тошқин даврларида нормал сатҳдан юқорида бўладиган сатҳга максимал сатҳ деб аталади. сатҳни максималлиги гидроузел таркибидаги ростланмайдиган (автоматик) сув ташлаш мавжуд бўлган ҳолатлар учун зарур бўлади; у сув омборидаги тошқин гидрографини трансформация қилиш (шакллантириш) йўли орқали сув ташлаш иншоотларини асосий ва текшириш ҳисобларини камайтириш имконини беради. энг катта максимал сув сатҳи белгиси одатда (берилган тўғон синфи учун энг катта бўлган) текширувчи тошқин сув оқимини ўтказиш шарти бўйича, сув омбори атрофидаги ҳудудни вақтинчалик сув босишидан келадиган зарарни ҳисобга олган ҳолда, қабул қилинади. ишлатиладиган қурилиш материалини турига кўра тўғонлар: грунтли, тош – гурунтли, тошли, темир ва темир бетон, турли хил материалдан бўлади. ҳосил бўладиган босимни миқдорига кўра: босим миқдори 25м гача бўлса паст босимли; …
3
устаҳкамлигидан бир неча бор кичик ҳисобланади. бундай грунтлардан қурилган тўғонлар грунтли тўғонлар деб аталади. ушбу тўғонларнинг эскича номи тупроқ тўғонлар деб юритилар эди. бироқ, бундай ном улар бунёд этилган материалга мос келмайди. чунки, тупроқ деганда қурилиш материали сифатида фойдаланилмайдиган ер юзасининг устки, тупроқли қатлами тушунилади. гидротехника қурилиши амалиётида сунъий майдалаш йўли билан олинадиган маҳаллий қурилиш материали - тош ҳам тўғон барпо этишда қўлланилмоқда. тошдан барпо этилган тўғонлар “тошли тўғонлар” деб номланади ва бу атамадан кейинги вақтларда кенг фойдаланилмоқда. механик таркиби бўйича бир жинсли ёки ҳар хил жинсли грунтлардан барпо этиладиган сув димловчи иншоотларга грунтли тўғонлар деб аталади. грунтли материаллардан барпо этилган тўғонлар бизнинг эрамизгача ҳам мавжуд бўлган. аммо, уларни лойиҳалашнинг назарий асослари янги фан соҳалари-грунтлар механикаси, фильтрация назарияси, қояли жинслар механикаси ва бошқалар базаси асосида ишлаб чиқилди. транспорт воситаларининг ривожланиши ва тўғон қурилишда грунт ишларини механизациялаш грунтдан қурилаётган тўғонларнинг кенг тарқалишига сабаб бўлди. бу иншоотларнинг ўлчамлари ҳам йириклашди: агар ўтган …
4
лади. шунингдек, грунтли тўғонлар тоғ олди зоналарида, сел келиш эҳтимоли бор жойларда қурилиб, улар аҳоли яшайдиган жойларни, қишлоқ хўжалик экин майдонларини ва халқ хўжалик объектлари ва бошқаларни сел талофатидан сақлайди. грунтли тўғонлар дарёдан сув оладиган иншоотлар таркибига киради, ҳамда дарё ўзанининг ортиқча қисмини беркитиш учун хизмат қилади. баъзан дарё оқимини маълум томонга йўналтириш мақсадида ҳам шундай тўғонлар қурилади. грунтли тўғонларнинг асосий ва муҳим афзаллиги шундан иборатки, уларни барпо этишда маҳаллий қурилиш материали грунт ишлатилади. бу материални қазиб чиқариш учун карьерлар юзаларини очиш ишларига маблағлар сарфланади ва бу маблағлар иншоот умумий баҳосининг бир қисминигина ташкил этади. қуйидаги афзалликлар бўйича грунтли тўғонлар кенг тарқалган: 1) ҳар қандай географик худудларда қуриш мумкинлиги; 2) сейсмик худудларда мустаҳкамлик ва турғунликни таъминлаш имконияти борлиги; 3) қурилиш худудида мавжуд бўлган ҳар қандай грунтни ишлатиш имконияти мавжудлиги; 4) грунтни қайта кўмиш, кўчириш, ётқизиш ва зичлаштириш ишларини механизациялаштириш мумкинлиги; 5) вақт мобайнида грунт танасидаги грунтларнинг илгари хоссаларини йўқотмаслиги; 6) …
5
зиб ўтадиган фильтрация сувлари дренаж қурилмаларига тутиб қолиниб, пастки бьефга тушириб юборишни таъминлаш; 3) тошқин сувлари тўғон устидан ошиб ўтмаслиги учун сув ташловчи иншоотлар максимал тошқин сувларини ўтказиб юборишни таъминлаш; 4) шамол таъсирида ҳосил бўладиган тўлқин ва атмосфера таъсирида тўғон қияликларини бузилишдан сақлаш мақсадида улар қопламлар билан мустаҳкамланиб қўйилиши зарур; грунтли материаллардан қуриладиган тўғонлар доимо устидан сув ўтказмайдиган бўлади: уларнинг устидан сув ўтказиш фақат баландлиги паст бўлган тўғонлар учун йўл қўйилади (мувофиқ чоралар кўрилганда). 2.2-расм. грунтли тўғон узунлиги бўйича характерли участкалар: а ва б-дарё водийсининг қайирли ва қайирсиз участкаси створларида; 1,2 ва 3-мос равишда тўғоннинг ўзанли, қайирли ва қирғоқли участкалари; 4-тўғон тепаси тўғонни лойиҳалашда дарё водийси шакли ҳисобга олинади, унда иккита характерли участка кузатилади (2.2, а -расм): ўзанли-асосий сув оқимлари ўзани чегарасида ёз чилласидаги сарф оқади; қайирли - тошқин пайтларида қайирнинг сув босиб кўмиладиган участкаси. тоғ дарёлари, кичик ва вақтинчалик сув оқимлари ўзанларида қайирлар бўлмайди. бундай ҳолда тўғон ўзан ва …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "тўғонлар"

1573218667.doc h t h т b т в t h ; 1 1 a ctg m = 2 2 a ctg m = к й n j h . d = d h d к й j . тўғонлар режа: 1. тўғонлар тўғрисида умумий маълумотлар 2. грунтли ва бошқа маҳаллий материаллардан барпо этиладиган тўғонлар 3. грунтли материаллардан барпо этиладиган тўғонларнинг умумий таснифи 4. грунтли кўтарма тўғонлар уларнинг таснифи тўғонлар тўғрисида умумий маълумотлар тўғон сув оқимини (дарё, жилға, жарлик) тўсиб уни сатхини кўтарувчи ва босим ҳосил қилувчи иншоот хисобланади. сув сатҳини бундай кўтарилишидан мақсад ҳар хил бўлиб сувни тўплаб сув омбори ҳосил қилиш электр энергияси ишлаб чиқариш учун керакли босимни яратиш, ва сув транспорти учун етарли чуқурликни оширишдан иборат. сув оқимини …

Формат DOC, 291,5 КБ. Чтобы скачать "тўғонлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: тўғонлар DOC Бесплатная загрузка Telegram