nikoh va oila sotsiologiyasi

DOC 73.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1584191314.doc nikoh va oila sotsiologiyasi reja: 1.oilaning sotsial mohiyati, oilaning ahloqiy va huquqiy asoslari. 2.oilaning funksiyalari, oila tiplari. 3.xozirgi davrda oila rivojidagi sotsial xususiyatlar. 4.oâzbekiston respublikasida nikoh va oila munosabatlarini rivojlantirish va mustahkamlash yoâlidagi sotsial tadbirlar. oilaning sotsial mohiyati, oilaning ahloqiy va huquqiy asoslari. nikoh va oila munosabatlari kadim davrlardan boshlab ilmiy tadqiqotlar manbaining bir yoânalishini aks ettirib, sotsial tizimni tashkil etuvchi sotsial instiutlarning alohida fuksiyaga ega boâlgan bulagi hisoblanadi. maâlumki har bir sotsial institut oâziga xos funksiyani bajarishga yunaltirilgandir. turli yoânalishdagi sotsiologlar bu sotsial institutlarning alohida funksiyalarini oârganishga kirishib, klassifikatsiyalashga oâringanlar. bu soxada ancha toâliq va qiziqarli maâlumotlarni sotsiologlar s.lipset, d.landberg va boshqalarning âinstitutsional maktabâ sotsiologiyasi manbalaridan olishimiz mumkin. ana shu sotsial institutlardan biri oila hisoblanadi. klassik sotsiologlarning nazariyalarida sotsial institutlarni amal qilishiga koâra ikkiga ajratiladi: oddiy va murakkab. oddiy sotsial instiutning klassik misolida oila institutini koârib chiqishimiz mumkin. a.g. harchevning maâlumotiga koâra - oila kishilarning nikoh va kon-karindoshlik …

toâxtalib utgan. o.kont oâz sotsiologik nazariyalarida oilani jamiyatning birlamchi asosi sifatida qarab chiqadi va uning kelib chiqishini insoniy munosabatlardagi tabiy holat deb izohlaydi. o.kontning fikricha: oilada ijtimoiy munosabatlarning barcha koârinishlari oâz aksini topadi, yaâni notenglik (avlodlar va jinslar oârtasida), tobelik (oila aâzolari oârtasidagi, oila boshligâi, kattalar) va x.z. shunga koâra oila bir kichik davlat boâlib, u davlatning shaqllanish asosi, uning modeli, oila sotsial funksiyalari esa - jamiyat funksiyalarini aks ettradi. p.sorokin oilaviy kelishmovchiliklar, ularning sabablari va oqibatlari haqida keng, toâxtalib utgan oâzining sotsiologik tadqiqotlarida (inson. sivilizatsiya.) rus. m. , 1992. 272-273 b. l.prizberg oâzining sotsial konfliktlar, 1982 y. asarida oilaviy kelishmovchiliklar va ularning oqibati, jamiyat tarkkiyotiga taâsiri haqida maâlumotlar keltirib, ularning oldini olish va oqibatlariga qarshi kurashish jamiyat oldiga qoâyiladigan muhim vazifalardan biri ekanligi taâkidlagan. oilaning funksiyalari, oila tiplari. âoila jamiyatning asosiy buginidir hamda jamiyat va davlat muxofazasida boâlish huquqiga egaâ. oâzbekiston respublikasi konstitutsiyasi (63-modda). nikoh va oila sotsiologiyasi oâz …

ularni keltirib chiqaradigan sabablar, yosh oilalar va ularning axvoli kabi yoânalishlar muhim sotsiologik tadqiqot obâekti boâlib kelmoqda. oila-nikoh sotsiologiyasi turmush tarzi sotsiologiyasi bilan oâzviy bogâliq holda olib qarab oârganiladi. zero, oila bilan bogâliq boâlgan barcha masalalar kishilar turmush tarzi tarkibiga kiradi. ammo, oila jamiyatning kichik yacheykasi sifatida maxsus sotsiologik tadqiqotga muxtoj. shuning uchun ham oila-nikoh sotsiologiyasi maxsus sotsiologik nazariya sifatida xozirgi davr jamiyat ijtimoiy xayotini ilmiy jihatdan oârganishda muhim ahamiyatga egadir. oila-nikoh munosabatlarining asosiy sotsiologik tushunchalariga quyidagilar kiradi: oilaviy xayot sharoiti, oila tarkibi, oila funksiyasi, oila turmush tarzi, oilaviy mafkura va boshqalar. bu tushunchalar oila-nikoh munosabatlarining eng muhim jihatlarini oâzida ifodalaydi. oila jamiyat ijtimoiy tarkibining muhim elementi sifatida oâziga xos ijtimoiy vazifalarni bajaradi. oilaning ijtimoiy vazifasi (funksiyasi) deganda, oila va uning aâzolari xayot faoliyati, faollikni namoyon qilish usuliga bagâishlanadi. ularga quyidagilar kiradi: biologik koâpayish, tarbiyaviy, xoâjalik-iqtisodiy, oâzaro yordam, kommunikativ, regulyativ kabilar. ayniqsa, oilada bola tarbiyasi, keksalarga yordam, mehnatga layokatini yukotganlarga …

funksiyasining salmogâi yanada ortmokda. bozor munosabatlarnining tarkib topishi natijasida bu funksiyaning bajarilishi, oilaning boshqa funksiyalarini faol amal qilishiga sezilarli taâsir koârsatmoqda. masalan: oilaviy kichik korxonalar, ustaxonalar, kooperativlar, oilaviy fermer xoâjaliklari, ijara pudratlari kabi ishlab chiqarish funksiyasining amal qilishi bilan jamiyat taraqqiyotida nafaqat iqtisodiy jihatdan ahamiyatlirokdir, koâp jihatdan aholini ijtimoiy foydali mehnat bilan band qilish, xoâjalikuchun zarur mollar bilan taâminlash (xoâjalik- iqtisodiy funksiyasi) bolalarda yoshlikdan mehnat kunikmalarini shaqllantirish (tarbiyaviy funksiyasi), ijtimoiy-psixologik (oâzaro yordam funksiyasi), oila byudjetini taâminlaydi. er-xotin va farzandlar oârtasidagi ruhiy uygâunlikni (kommunikativ funksiyasi) mexr- oqibat munosabatlarini yanada oshiradi. oila asosini nikoh munosabatlari tashkil qiladi. nikoh â bu tarixan vujudga kelgan er va xotin oârtasidagi munosabatlarning ijtimoiy-ahloqiy shaqlidir. nikoh orqali jamiyat er-xotinning oâzaro jinsiy xayotini tartibga soladi va ularning oiladagi huquq-burchlarini qonunlashtiradi. shu bilan birga, oila nikohga nisbatan yanada murakkabrok boâlib, nafaqat er-xotinni, balki ularning farzandlarini va shu oila tarkibiga kiruvchi karindoshlarni ham oâz ichiga oladi. oila ijtimoiy institut sifatida …

amayib ketmoqda. oila tipining muhim belgilari quyidagilar hisoblanadi: oila aâzolarining yoshi, oiladagi bola soni, murakkab oilalar, bunday oilalar bizning sharoitimizda koâplab uchraydi. bunady oila tarkibi bir necha - ikki yoki undan ortiq nikohli juftdan iborat boâladi. respublikada oilaning oârtacha soni 5,5 kishidan iborat, bir qancha viloyatlarda esa 6 kishidan iborat, bu koârsatkichmdxning yevropa qismidagi mamlakatlarida 3,2 kishini tashkil etadi. davlatning vujudga kelishi bilan oilaviy xayotni boshqarish huquqiy harakterga ega boâlgan. nikohni yuridik jihatdan rasmiylashtirish nafaqat er-xotin oldiga, balki davlat oldiga ham muayyan javobgarlik (burch, vazifa, maâsuliyat) kuyadi. shundan boshlab oilaviy munosabatlar muammolarini naâzorat qilish, huquqiy jihatdan boshqarish davlat zimmasiga yuklatildi. nikoh munsabatlarini, yolgâiz yashovchilarni, oilaviy boâzilish sabablarini oârganish jamiyat ijtimoiy tarkibini ijobiy rivojlanishida katta ahamiyat kasb etadi. oddiy bir misol: diniy munosabatlar asosida, avval nikoh muqaddas hisoblanar edi. sobik totalitar tizim asorati sifatida biz bu masalaning ancha keyingi oârinlardan biriga surilib qolganligini guvoxi boâlib turibmiz. xozirgi davrda oila rivojidagi sotsial …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "nikoh va oila sotsiologiyasi"

1584191314.doc nikoh va oila sotsiologiyasi reja: 1.oilaning sotsial mohiyati, oilaning ahloqiy va huquqiy asoslari. 2.oilaning funksiyalari, oila tiplari. 3.xozirgi davrda oila rivojidagi sotsial xususiyatlar. 4.oâzbekiston respublikasida nikoh va oila munosabatlarini rivojlantirish va mustahkamlash yoâlidagi sotsial tadbirlar. oilaning sotsial mohiyati, oilaning ahloqiy va huquqiy asoslari. nikoh va oila munosabatlari kadim davrlardan boshlab ilmiy tadqiqotlar manbaining bir yoânalishini aks ettirib, sotsial tizimni tashkil etuvchi sotsial instiutlarning alohida fuksiyaga ega boâlgan bulagi hisoblanadi. maâlumki har bir sotsial institut oâziga xos funksiyani bajarishga yunaltirilgandir. turli yoânalishdagi sotsiologlar bu sotsial institutlarning alohida funksiyalarini oâr...

DOC format, 73.5 KB. To download "nikoh va oila sotsiologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: nikoh va oila sotsiologiyasi DOC Free download Telegram