global jarayonlar dialektikasi

DOCX 43.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1703531225.docx global jarayonlar dialektikasi global jarayonlar dialektikasi reja: 1. globallashuv tushunchasi. 2. globallashuvning asosiy xususiyatlari va namoyon bo’lish yo’llari. 3. globallashuv amalga oshishining turli xil vositalari. 4. globallashuv to’lqinlari, davrlari. globallashuvtushunchasi. globallashuv (globalizatsiya) lotincha “glob” so’zidan olingan bo’lib, aynan uni “dumaloqlashuv”, “kurralashuv” deb tarjima qilish mumkin. yer sharining, yer kurrasining fantexnika yutuqlari tufayli insoniyat ixtiyoridagi xuddi bir butun sharga, kurraga aylanishini tushuntirish uchun ishlatiladi. “global” tushunchasi lug’aviy ma'nosi nuqtai nazaridan fransuz tilida “umumiy”, lotin tilida esa “globus”yer shari” ma'nolarini bildiradi. demak, globalizm tushunchasi ana shu ikki ma'noda ham bevosita insoniyat hayoti va taqdiri bilan bog’liq bo’lgan katta muammolarni, “sayyoraviy”, “dunyoviy” muammolarni, global taraqqiyot istiqbollarini o’ziga qamrab oladi. globallashuv atamasi birinchi bor 1960 yil giddins tomonidan foydalanilgan[1]. bu atama xx asrning 90 yillarigicha deyarli foydalanilmagan. 1985 yilga kelib amerikalik sotsiolog r. robertson «globallashuv» atamasiga tushuncha bergan[2]. globalizatsiya atamasi birinchi bo’lib iqtisodchi olimlar tomonidan 1981 yildan beri qo’llanilib kelingan. ammo bu so’zning …
2
“globallashuv” tushunchasining istilohiy ma`nosini izohlashga harakat qilamiz. bu so’zga quyidagicha tarif berish mumkin: globallashuv – jahon xo’jaligi rivojlanishining ob’ektiv jarayoni bo’lib, juda ko’p ijobiy xususiyatlarga egadir: bular asosan turli mamlakatlar xo’jaligining o’zaro aloqasi, xorijiy sarmoyalarni jalb qilish, ilm – fan texnika texnalogiya yutuqlari almashuvini tezlashishni hamda davlatlarni ilmiy texnikaviy taraqqiyotiga ko’maklashuv bilan tasdiqlanadi. globallashuv — butunjahon iqtisodiy siyosiy, madaniy integratsiya va unifikatsiya (bir birga yaqinlashuv) jarayonidir. asosiy xususiyatlari xalqaro mehnat taqsimoti, kapital, ishchi kuchi va ishlab chiqarish resurlarining erkin harakati, qonunchilik, iqtisodiy va texnologik jarayonlarni standartlashtirish, shuningdek, turli mamlakatlarning madaniyatining qo’shilish va yaqinlashuvidir. bu ob’ektiv jarayon bo’lib jamiyatning barcha sohalarini qamrab oluvchi tizimli xususiyatga ega.[4] globallashuvga qarshi harakatlar ham mavjud bo’lib, ular globallashuv natijasida yuzaga keladigan va kelayotgan muammolarni oqibati salbiy deb e’tirof etishadi. bunday tashkilot, uyushma, harakatlarga green, antidaos kabi bir necha antiglobilistlarni kiritish mumkin. globallashuv bosqichiga mintaqalashuv bosqichini bosib o’tish lozim. globallashuvning asosiy xususiyatlari va namoyon bo’lish yo’llari. …
3
i va serqirraligi bilan alohida ajralib turadi. shuning uchun ham s.otamuratov “...globallashuv tushunchasi haqidagi qarashlar turlitumanligicha davom etib kelmoqda. bu tabiiy hol. chunki uning makon va zamonda sodir bo`lish xususiyatlari turlicha bo`lib dunyoning o`zgarishiga o`tkazayotgan ta`sirida ham yangiyangi imkoniyatlari namoyon bo`lmoqda”[7][4]. 19801990 yillar bo’sag’asida “globallashtirish” tushunchasi yangi talqinga ega bo’ldi: asli yaponiyalik keyinroq amerikalik mashhur iqtisodchi k.ome ta'riflab bergan mazkur atamaning ommaga tushunarli bo’lgan ifodasidan jahon xo’jaligi rivojlanishining nisbatan yangi qirralari va tavsiflari, uning dastlabki taraqqiyot bosqichlaridan farqlanuvchi hozirgi holatini ko’rsatish uchun tatbiq eta boshladilar. proffesor a. katsovich globallashtirish jarayonini tasvirli yoritilishi va jahon xo’jaligining yangi tavsiflari yuzaga kelishi: “globallashtirish chegaralar orqali iqtisodiy, siyosiy, ijtimoiy va madaniy aloqalarni intensifikatsiya qilish orqali aniqlanishi mumkin. globallashtirish – bu erkin savdo to’g’risidagi bitimlar uyg’unligi, jahonni yagona va o’ta raqobatli bozorga aylantirgan internet hamda moliyaviy bozorlarning birlashishidir”, degan taklifni kiritadi[8]. jahon olimlari tomonidan olib borilayotgan ilmiy tadqiqotlarda «globallashuv» tushunchasiga turli ta’riflar berilmoqda va unga …
4
logiya fakulteti psixologlari globallashuvni jaxrnda siyosiy qokimiyatning yangi shakli sifatida tushunadilar. bu siyosiy hokimiyat yangi shakllarining instrumentlari quyidagilardir: informatsion globallashuv informatsiya soh_asidagi o’zgarishlar; iqtisodiy globallashuv iqtisodiy soqadagi o’zgarishlar; mintaqaviy globallashuv hududlar va chegaralar sohasidagi o’zgarishlar; demografik globallashuv globallashuvning asosiy instrumenti bo’lib, insondagi barcha asosiy o’zgarshdlarni o’ziga qamrab oluvchi o’zgarishlardir. shuningdek, muallif ularning har birining o’ziga xos xususiyatlari haqida batafsil fikr yuritgan.6 globallashuv amalga oshishining turli xil vositalari. yana bir rus olimi l.e. grininning fikricha, «globallashuv mintaqalar va umuman jahonning integratsiyasi va yaqinlashuvining natijasidir».7u globallashuvga jarayon sifatida qaraydi va unga quyidagi ta’rifni beradi. «globallashuv bu jarayon, uning natijasida dunyo o’zining barcha sub’ektlariga yanada aloqador va yana qam bog’liq bo’ladi»8. rus olimlaridan yana biri professor a.g. kosichenko qam globallashuvga jarayon sifatida qaraydi. u shunday yozadi: «globallashuv ko’p o’lchamli jarayon, u o’z ta’sir doirasiga gurli usul va vositalar bilan barcha soqalarni qamrab oladi». ayni paytda uning fikricha, «iqtisodiyotning o’ziga xos qukmronlik ta’siri bugun …
5
xalqlar qayotining barcha soqalariga o’zining ta’sirini o’tkazmoqda. shuning bilan birga uni o’z davrida jahonni larzaga solgan va butun insoniyatga xavf tug’dirgan «sovuq urush» bilan tenglashtirgan mualliflar qam bor. haqiqatdan qam, yuqorida mualliflar tomonidan ilgari surilayotgan fikrlarda globallashuvning iqtisodiyotga, siyosatga va jahon miqyosidagi jarayonlarga o’tkazayotgan ta’siri keng qamrovli ekanligi ko’rsatib berilgan. ayniqsa uning iqtisodiyotga o’tkazayotgan ta’siriga asosiy e’tibor berilganligini ta’kidlash lozim. haqiqatan qam iqtisodiyotdan manfaatdor bo’lmagan insonning o’zi yo’q. u inson h.ayot kechirishining moddiy asosini tashkil qiladi. shuning uchun qam iqtisodiyotdagi globallashuv milliy ma’naviyatda ham o’z ifodasini topadi. afsuski, yuqorida mualliflar tomonidan bildirilgan fikrlardan ko’rinib turibdiki, globallashuvning milliy ma’naviyatga o’tkazayotgan salbiy ta’siri e’tibordan chetda qoldirilgan. bu jarayonda iqtisodiy globallashuv milliy ma’naviyatning globallashuvida vosita vazifasini bajaradi. ana shu muqim jiqat mualliflar e’tiboridan chetda qolganligini ko’rish mumkin. shuning bilan birga t. fridmanning globallashuvning «sovuq urush» siyosati bilan tenglashtirilganligi zamirida ham katta ma’no bor. haqiqatdan ham bugun u butun insoniyat, ayniqsa uning oliy qadriyatlaridan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "global jarayonlar dialektikasi"

1703531225.docx global jarayonlar dialektikasi global jarayonlar dialektikasi reja: 1. globallashuv tushunchasi. 2. globallashuvning asosiy xususiyatlari va namoyon bo’lish yo’llari. 3. globallashuv amalga oshishining turli xil vositalari. 4. globallashuv to’lqinlari, davrlari. globallashuvtushunchasi. globallashuv (globalizatsiya) lotincha “glob” so’zidan olingan bo’lib, aynan uni “dumaloqlashuv”, “kurralashuv” deb tarjima qilish mumkin. yer sharining, yer kurrasining fantexnika yutuqlari tufayli insoniyat ixtiyoridagi xuddi bir butun sharga, kurraga aylanishini tushuntirish uchun ishlatiladi. “global” tushunchasi lug’aviy ma'nosi nuqtai nazaridan fransuz tilida “umumiy”, lotin tilida esa “globus”yer shari” ma'nolarini bildiradi. demak, globalizm tushunchasi ana shu ikki ma'noda ham bevos...

DOCX format, 43.6 KB. To download "global jarayonlar dialektikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: global jarayonlar dialektikasi DOCX Free download Telegram