global jarayonlar va barqaror taraqqiyot

PDF 19 sahifa 298,6 KB Bepul yuklash

19 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 298,6 KB

Fayl turi PDF

Sahifalar 19

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 19

171 9-mavzu. global jarayonlar va barqaror taraqqiyot reja: 1. globallashuv tushunchasi va uning mohiyati 2. global muammolarning tasnifi 3. jamiyat – axborotlashuvining ijtimoiy- falsafiy jihatlari. bugun biz tez o‘zgaruvchan, o‘ta shiddatkor va murakkab bir zamonda yashayapmiz. davlat va siyosat arboblari, faylasuflar v jamiyatshunos olimlar, sharhlovchi va jurnalistlar bu davrni turlicha ta'riflab, har xil nomlar bilan atamoqda. kimdir uni yuksak texnologiyalar asri desa, kimdir tafakkur asri, yana birov yalpi axborotlashuv davri sifatida izohlamoqda. asrimiz boshlariga kelib dunyo mamlakatlari o‘rtasidagi o‘zaro ta'sir shu qadar kuchayib ketdiki, bu jarayondan to‘la ihotalanib olgan birorta ham davlat yo‘q, deb to‘la ishonch bilan aytish mumkin. hattoki, xalqaro tashkilotlardan uzoqroq turishga intilayotgan, ularga a'zo bo‘lishni istamayotgan mamlakatlar ham bu jarayondan mutlaqo chetda emas. globallashuv jarayonining kelib chiqishi va uning o‘zbekiston taraqqiyotiga ta'siri to‘g‘risida gapirishdan oldin “globallashuv” terminiga izoh bersak. bitiruv- malakaviy ishimiz mavzusida “globalizm” va “globalizatsiya” tushunchalari ishlatilgan. bu tushunchalarning farqi nimada? “globalizatsiya” — “gloub” (inglizchadan “global”, …

2 / 19

lohiyatlari va siyosatlari qanday ekani bilan bog‘liq. dunyoda yuz berayotgan shiddatli jarayonlarning har bir mamlakatga o‘tkazayotgan salbiy ta'sirini kamaytirish va ijobiy ta'sirini kuchaytirish uchun shu hodisaning mohiyatini chuqurroq anglash, uning xususiyatlarini o‘rganish lozim. bu hodisani chuqur o‘rganmay turib unga moslashish, kerak bo‘lganda, uning yo‘nalishini tegishli tarzda o‘zgartirish mumkin emas. globallashuv yana shunday jarayonki, uni chuqur o‘rganmaslik, undan foydalanish strategiyasi, taktikasi va texnologiyasini ishlab chiqmaslik mamlakat iqtisodiyoti va madaniyati, ma'naviyatini tog‘dan tushayotgan shiddatli daryo oqimiga boshqaruvsiz qayiqni topshirib qo‘yish bilan bab baravar bo‘ladi. “globallashuv” atamasining mazmun-mohiyati nimada, degan savol tug‘ilish tabiiydir. bu borada ko‘plab siyosatshunos olimlar va arboblar o‘z fikr va mulohazalarini bildirib o‘tishgan. “globallashuv” iborasi 1983 yilda amerikalik siyosatshunos olim t.levitta tomonidan iste'molga kiritilgan. yangi atamaga yanada keng ma'no garvard biznes-maktabida berildi. bu atamaning asosiy targ‘ibotchisi yapon olimi k.ome bo‘lib, u 1991 yilda “chegarasiz dunyo” asarini chop ettirgan. bu asarda globallashuv tushunchasining mazmun-mohiyatini ochib berishga harakat qilgan. globallashuvga bmtning “inson …

3 / 19

uch o‘lchovli ekaniga urg‘u beriladi: 173 1. globallashuv – muttasil davom etadigan tarixiy jarayon; 2. globallashuv – jahonning gomogenlashuvi (1 jinsli) va universallashuvi jarayoni; 3. globallashuv – milliy chegaralarning “yuvilib ketish” jarayoni. b.bandi ta'rifida keltirilgan globallashuv o‘lchovlarining har uchalasiga nisbatan ham muayyan e'tirozlar bildirish mumkin. lekin jahonda yuz berayotgan jarayonlarni kuzatsak, ularning har uchovi ham unda mavjud ekanini ko‘rishimiz mumkin. globallashuvning mamlakatlar iqtisodiy siyosati va ma'naviyatiga o‘tkazishi mumkin bo‘lgan ijobiy va salbiy ta'siri hindistonning mashhur davlat arbobi mahatma gandining quyidagi so‘zlarida yaxshi ifodalangan: “men uyimning darvoza va eshiklarini doim mahkam berkitib o‘tira olmayman, chunki uyimga toza havo kirib turishi kerak. shu bilan birga, ochilgan eshik va derazalarimdan kirayotgan havo dovul bo‘lib uyimni ag‘dar to‘ntar qilib tashlashi, o‘zimni esa yiqitib yuborishini ham istamayman” hozirgi paytda globallashuvning g‘oyat o‘tkir va keng qamrovli ta'sirini deyarli barcha sohalarda ko‘rish, his etish mumkin. ayniqsa, davlatlar va xalqlar o‘rtasidagi integratsiya va hamkorlik aloqalarining kuchayishi, xorijiy investitsiyalar, …

4 / 19

shuvlarda eng asosiy muammo sifatida baholana boshlandi. shu jihatdan qaraganda, “katta sakkizlik” mamlakatlari rahbarlarining 1999 yil yozda germaniyaning kyoln shahrida bo‘lib o‘tgan uchrashuvi yakuniy kommyunikesining ikkinchi bandi 174 diqqatni jalb etadi. mazkur hujjatda globallashuv jarayonining quyidagi xususiyatlari qayd etilgan: - globallashuv g‘oyalar, kapital, texnika va tovarlarning butun dunyo bo‘ylab oqishining jadallashib va keng miqyosga ega bo‘lib borayotgan murakkab jarayon sifatida baholanishi; - globallashuv ayrim jamiyatlardagi turli xalqlarni nihoyatda yaqinlashtiradigan ommaviy madaniyat tufayli yuzaga kelgan tub o‘zgarishlar bilan bog‘liq; - globallashuv borgan sari kuchayib borayotgan demokratik jarayonlar natijasi sifatida butun yer yuzida hayot darajasi yuksalib borishiga va qashshoqlik darajasining ancha pasayishiga yordam beruvchi shart- sharoit deb qaralishi; - globallashuv ishlab chiqarish samaradorligini rag‘batlantirish va imkoniyatlarni kengaytirish hamda iqtisodiyotni o‘stirish evaziga qo‘shimcha ish joylarini yaratadigan integratsion jarayonlarning yangi shakli sifatida qaralishi; - globallashuv axborot sohasidagi inqilob bilan chambarchas bog‘liqligi; - globallashuv turli madaniyatlar va qadriyatlar tizimlari o‘rtasidagi o‘zaro ta'sirning kuchayib borishiga zamin …

5 / 19

tgan modellar, strategiyalar, dasturlar va loyihalarning o‘zaro boyishi va to‘ldirilishi uchun keng imkoniyatlarni yaratdi. ular esa o‘z navbatida butun jahon hamjamiyatining manfaatlariga xizmat qila boshladi. globallashuv jarayonlari oqibatida namoyon bo‘layotgan hodisa va harakatlarning natijasi, imkoniyatlari va oqibatlari axborot maydonida namoyon bo‘lib, ularning rivojlanishida o‘z ta'sirini ko‘rsatmoqda. yuqorida ta'kidlanganidek, globallashuv jarayoni ijtimoiy-iqtisodiy hayotning barcha sohalarida o‘z ta'sirini ko‘rsatmoqda. bu ta'sir jahon taraqqiyoti, inson ijtimoiy-iqtisodiy hayotining rivojida ijobiy natijalar berish bilan birga salbiy oqibatlarni ham keltirib 175 chiqarmoqda. globallashuv jarayonining ijobiy jihatlariga quyidagilarni keltirish mumkin: - davlatlar o‘rtasida integratsiya va hamkorlik aloqalarining kuchayganligi, ilm-fan yutuqlarining tezlik bilan tarqalishi, ekologik ofatlar paytida o‘zaro yordam ko‘rsatish imkoniyatlarning ortishi, turli qadriyatlarning umuminsoniy negizida uyg‘unlashuvi, sivilizatsiyalararo muloqotning yangicha sifat kasb etishi; - global kommunikatsiya tarmog‘ining vujudga kelganligi, axborotlar almashinuvining tezlashuvi inson manfaatlari uchun ijtimoiy-iqtisodiy sohalarda ihtiro va tadqiqotlarni yuqori sur'atlar bilan o‘sishiga olib keldi, yoki bu ham jamiyatning global axborotlashuvi ilmiy-texnik, iqtisodiy va ijtimoiy taraqqiyotining o‘zagini …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 19 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"global jarayonlar va barqaror taraqqiyot" haqida

171 9-mavzu. global jarayonlar va barqaror taraqqiyot reja: 1. globallashuv tushunchasi va uning mohiyati 2. global muammolarning tasnifi 3. jamiyat – axborotlashuvining ijtimoiy- falsafiy jihatlari. bugun biz tez o‘zgaruvchan, o‘ta shiddatkor va murakkab bir zamonda yashayapmiz. davlat va siyosat arboblari, faylasuflar v jamiyatshunos olimlar, sharhlovchi va jurnalistlar bu davrni turlicha ta'riflab, har xil nomlar bilan atamoqda. kimdir uni yuksak texnologiyalar asri desa, kimdir tafakkur asri, yana birov yalpi axborotlashuv davri sifatida izohlamoqda. asrimiz boshlariga kelib dunyo mamlakatlari o‘rtasidagi o‘zaro ta'sir shu qadar kuchayib ketdiki, bu jarayondan to‘la ihotalanib olgan birorta ham davlat yo‘q, deb to‘la ishonch bilan aytish mumkin. hattoki, xalqaro tashkilotlardan uzoqroq...

Bu fayl PDF formatida 19 sahifadan iborat (298,6 KB). "global jarayonlar va barqaror taraqqiyot"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: global jarayonlar va barqaror t… PDF 19 sahifa Bepul yuklash Telegram