siyosat ijtimoiy hodisa

DOC 83.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1556875844_74214.doc siyosat ijtimoiy hodisa reja: 1. siyosat tushunchasi 2.siyosatning ijtimoiy hayotda tutgan o‘rni va funksiyalari siyosat nazariyasini o‘rganish eng avvalo siyosat tushunchasini, uning jamiyat hayotida tutgan o‘rni va funktsiyalari, tuzilishi, vositalari va usullarini aniq tasavvur qilishni taqozo etadi. bu masalalarning ma’no-mazmunini chuqur va har tomonlama anglamay turib, oldimizga qo‘ygan maqsadga erishish, kursni o‘rganish mushkuldir. shuning uchun ham biz mazkur bobda siyosat tushunchasining ma’no-mazmunini, uning jamiyat hayotida tutgan o‘rni va funktsiyalarini, tuzilishini, vositalari va usullarini ochib berishga urinib ko‘ramiz. siyosat tushunchasi xo‘sh, siyosat nima? u boshqa ijtimoiy hodisalardan qanday farq qiladi? siyosat - murakkab ijtimoiy hodisadir. uning tabiati va mazmunini ochib berish oson ish emas. u ilmiy adabiyotlarda ham keng, ham tor ma’noda ishlatiladi. keng ma’noda kishilar ko‘pincha har qanday maqsadga muvofiq ijtimoiy faoliyatni siyosat deb atashadi. -5y tushuncha u yoki bu jarayonni boshqarish bilan aynanlashtiriladi. m.veber o‘zining mashhur "siyosat ham mayl, ham kasb sifatida" maqolasida shutsday deb yozadi: "siyosat deganda …

arorlikni, xavfsizlikni ta’minlash bo‘yicha faoliyatini anglatadi. bu tushuncha davlatlarning, turli siyosiy kuchlarning, tashkilotlarning xalqaro maydondagi xavfsizlikni ta’minlash bo‘yicha faoliyatini ham o‘z ichiga oladi. ilmiy adabiyotlarda siyosatning turli-tuman ta’riflari, talqinlari mavjuddir. bu ilmiy ta’riflarni, asosan, uchta guruhga: sotsiologik, substansional va faollik guruhlariga bo‘lish mumkin. siyosatning sotsiologik ta’riflari sotsiologik yondashuvga asoslanadi. ularda siyosat boshqa ijtimoiy hodisalar: iqtisodiyot, ijtimoiy guruhlar, huquq, axloq, madaniyat, din orqali tavsiflanadi. siyosatning iqtisodiy ta’riflari siyosatni iqtisodiy bazis ustidagi ustqurma, iqtisod ehtiyojlari, manfaatlarining jamlangan ifodasi sifatida tavsiflaydi. bu holatda siyosat ijtimoiy hayotning o‘ziga xos sohasi sifatida o‘zining mustaqilligidan mahrum bo‘ladi. faqat nisbiy, cheklangan mustaqilligini saqlab qoladi. umuman, siyosatning mazmuni uning subyektlari irodasiga bog‘liq bo‘lmagan obyektiv iqtisodiy qonunlar bilan belgilanadi. siyosatni iqtisodiy determinizm nuqtai nazarida ta’riflashda faqat uning muhim manbalaridan biriga e’tibor qaratiladi. bu konsepsiyalar, odatda, siyosatga iqtisodiy ehtiyojlarning ta’sirini haddan ziyod bo‘rttiradi, mutlaqlashtiradi, uning mustaqilligini yetarli baholamaydi. siyosatni sotsiologik ta’riflashning muhim tarkibiy qismlaridan biri - stratifikatsiya talqinlaridir. bunda siyosat …

psiyalarida o‘z ifodasini topgandir. siyosiy fikrning rivojlanishi tarixida, shu jumladan hozirgi zamon nazariyotchilarining asarlarida siyosatning huquqiy konsepsiyalari keng o‘rin olgan. ular siyosatni, davlatni huquqdan, avvalambor, ommaviy huquq, davlat qonunlari va faoliyatining asosida yotuvchi insonning tabiiy huquqlaridan kelib chiqadigan hodisa, deb hisoblaydilar. siyosatning huquqiy konsepsiyasi spinoza, goobs, lokk, russo, kant kabi ko‘zga ko‘ringan mutafakkirlar tomonidan asoslab berilgan ijtimoiy shartnoma nazariyalari yaqqol misol bo‘la oladi. bu nazariyalarning ma’nosi siyosatni, avvalo, davlatni har bir insonga tug‘ilgandan xos bo‘lgan fundamental huquqlar: yashash, erkinlik, xavfsiz bo‘lish, mulkka egalik qilish va boshqalarni muhofaza qiluvchi maxsus faoliyat sifatida talqin etishdan iboratdir. hozirgi zamon ilmiy adabiyotlarida siyosatning huquqiy konsepsiyalariga qarama-qarshi bo‘lgan nazariyalar ham keng o‘rin olgandir. ular huquqni siyosatning mahsuli, uni amalga oshirishning muhim vositasi, barqaror ijtimoiy-siyosiy tartibni o‘rgatishning instrumenti sifatida olib qaraydilar. huquq davlat tomonidan yaratiladi va siyosiy irodaga va davlat tomonidan maqsadga muvofiqligiga asoslanadi. siyosatning huquqiy talqini, uning axloqiy ta’rifiga bevosita qo‘shilib ketadi. bu tabiiy huquqning …

alar, qonunlardir. siyosatning me’yoriy talqini qadimdan paydo bo‘lgan. qadimgi dunyoning buyuk mutafakkiri arastu siyosatni inson faoliyatining oliy shakli, deb hisoblagan edi. chunki, bu orqali kishilar o‘rtasidagi o‘zaro munosabatlarda adolat qaror topadi, jamiyatning va har bir kishining farovonligiga erishiladi. " adolat, - deb yozgan. edi u, faqat siyosiy hayotda o‘z o‘rniga ega bo‘ladi, chunki, siyosiy tuzumning barchasi huquqqa borib taqaladi". siyosatning me’yoriy talqinlari ham kuchli, ham zaif tomonlariga egadir. ularning kuchli tomoni, qadr-qimmati shundaki, siyosatda ko‘rinishi lozim bo‘lgan insonparvarlik ideali o‘z ifodasini topadi. bunday ideal siyoat ishtirokchilarini ijtimoiy foydali xulq-atvorga yo‘naltiradi. shu bilan birga, me’yoriy yondashish ko‘p qirrali, har doim ham aniq bo‘lmagan ijtimoiy farovonlikni turli talqin qilish imkoniyatiga yo‘l qo‘yadigan kategoriyalar bilan ish ko‘‘radi. shu bilan turli siyosiy kuchlarning g‘arazli manfaatlarini niqoblash uchun zamin yaratadi. ushbu yondashuvning zaifligi siyosatni umumiy farovonlikka erishish faoliyati sifatida tushunish va siyosatda g‘arazli qarashlar keng tarqalganligi haqida guvohlik beruvchi voqelikda katta tafovutlar mavjudligida ham ko‘rinadi. …

osat ta’riflarining ikkinchi keng tarqalgan guruhi - substantsional ta’riflardir. bu ta’riflar, siyosatning qanday, birinchi asoslardan, to‘qimalardan tashkil topganligini ochib berishga mo‘ljallaniladi. ta’riflarning bu guruhida siyosatning bir nechta talqinlari mavjud. ulardan eng ko‘p tarqalgani - bu siyosatni hokimiyatga: uni egallash, qo‘lda ushlab turish va qo‘llashga qaratilgan harakatlar sifatida talqin qilishdir. siyosat, bu "hokimiyatda ishtirok etishga yoki hokimiyatning davlatlar o‘rtasidami, davlat ichidagi kishilar guruhlari o‘rtasidami taqsimlanishiga ta’sir ko‘rsatishga intilishdir" - deb yozgan edi m.veber. siyosatga "hokimiyatiy" yondashuv tarafdorlarining ayrimlari o‘zlarining diqqat – e’tiborini hokimiyat uchun kurash va uni qo‘llash san’ati, texnikasi, usullari va vositalariga qaratadilar. siyosiy fan asoschilaridan biri n.makiavelli 1515 yildayoq siyosatni hokimiyatga kelish, hokimiyatda turish va uni qo‘llash uchun zarur bo‘lgan vositalar yig‘indisi sifatida tavsiflagan edi. siyosatning "hokimiyatiy" ta’riflari uning mohiyatini, muhim yaratuvchilik sifatini aks ettiradi. bu ta’riflar muassasaviy ta’riflar yordamida aniqlashtiriladi va to‘ldiriladi. muassasaviy ta’riflar siyosatni hokimiyat gavdalanadigan, moddiylashadigan, tashkilotlar, institutlar orqali, avvalambor, asosiy siyosiy institut – davlat orqali …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "siyosat ijtimoiy hodisa"

1556875844_74214.doc siyosat ijtimoiy hodisa reja: 1. siyosat tushunchasi 2.siyosatning ijtimoiy hayotda tutgan o‘rni va funksiyalari siyosat nazariyasini o‘rganish eng avvalo siyosat tushunchasini, uning jamiyat hayotida tutgan o‘rni va funktsiyalari, tuzilishi, vositalari va usullarini aniq tasavvur qilishni taqozo etadi. bu masalalarning ma’no-mazmunini chuqur va har tomonlama anglamay turib, oldimizga qo‘ygan maqsadga erishish, kursni o‘rganish mushkuldir. shuning uchun ham biz mazkur bobda siyosat tushunchasining ma’no-mazmunini, uning jamiyat hayotida tutgan o‘rni va funktsiyalarini, tuzilishini, vositalari va usullarini ochib berishga urinib ko‘ramiz. siyosat tushunchasi xo‘sh, siyosat nima? u boshqa ijtimoiy hodisalardan qanday farq qiladi? siyosat - murakkab ijtimoiy hodisadir. un...

DOC format, 83.5 KB. To download "siyosat ijtimoiy hodisa", click the Telegram button on the left.

Tags: siyosat ijtimoiy hodisa DOC Free download Telegram