томоша санъати турларига хакамлик талаблари

DOC 60.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1684051163.doc томоша санъати турларига хакамлик талаблари режа: 1. томоша турлари 2. театр агар томоша турлари бўйича мусобақа ташкил қилинса ва мукофотлар белгиланса ҳамда унинг мақсади дилхушлик бўлгани учун ҳоҳловчиларнинг барчаси қатнашиши мумкинлиги эълон қилинса ғолибни қандай аниқлаш мумкин? бу мусобақада кимдир дардли қўшиқ, комедия, трагедия ёки қўғирчоқ томошаси билан қатнашса ғалаба кимга тегишли бўлади? бунда 2500 йил аввал афлотун шундай саволлар қўйиб, унга ўзи қуйидагича жавоб беради. агар ҳакамлар болалар бўлганида, албатта, қўғирчоқбоз мутлақ ғолиб деб тан олинарди. томошабинларнинг асосий қисми ёшлар бўлганида комедия энг кўп олқишланарди. улар орасида зиёлилар ва ўқимишли аёллар кўп бўлса трагедияни завқли томоша деб баҳолашарди. хакамлар орасида қариялар кўп бўлса, улар дардли қўшиқдан хузур олганликларини эълон қилишарди. аммо мен, бу томошалар орасида ўз эзгу ишлари ва тарбияси билан ажралиб турадиган, оқиллик ва мардликка таалуқли, одамларга хузур бахш этадиганини тан оламан, дейди файласуф. чунки ҳақиқий хакам томошабинлар ёки раҳбарлар таъсири остида фикр билдирмаслиги керак хакам театрда …
2
ияти жиддий нарсани қабўл қилмаслигини билган боболар ва оталар ўзлари нимага қувонса ёки дард чекса боласининг дили ҳам шу қувончга эришсин деб қўшиқлар тўқиган. бу қўшиқларда дилни шайдо қилувчи қудрат, жиддий мақсадларни амалга оширишга кўмаклашадиган гормония яъни уйғунлик бор. мўзалар инсонларга инъом этган гармонияни хис қилиш учун уни ўйин, қўшиқ, рақс, лапар тарзида ижро этиш зарурати пайдо бўлди. чунки, одамдан бошқа тирик мавжудотларнинг ҳаракатларида уйғунлик – гормония ва усул – ритм деб номланадиган назокат ёки назокатсизлик ҳиссиёти йўқ. бу ҳиссиёт инсонга ҳўзур – лаззат бағишлайди. табиблар касал ва бадани ожиз одамларга фойдали дориларни ширин таом ёки шарбат билан беради. соғлиққа зарарли нарсалардан нафсини тийсин деб, уни бемаза ёки аччиқ нарса қўшиб берадилар. мақсад бемор биринчисидан кўпроқ истеъмол қилиб, иккинчисини рад этиб, тезроқ қувватга кирсин. доноларнинг шу тажрибасидан келиб чиқиб театр томошасини кўрган хакам ҳам шоирга (драматургга ёки режиссёрга) тўғри йўл-йўриқ кўрсатсин. шоир (драматруг) театрга фикр эзгулиқ мардлик намунавий ахлоқ, оқиллик …
3
ўттиз ёшгача бўлган корларга сўнгра, олтмиш ёшгача бўлганлар гурухи “болаларнинг нозик дилларини шайдо қиладиган қўшиқларни айтишлари керак хороводлар барча гўзалликлар изҳор этилган зарур” худолар томонидан энг ёқимли деб тан олинадиган қўшиқларни ижро этилсин. театрда қўшиқ айтиб, рақсга тушишга кучи етмайдиган ёши улуғлар, илоҳий кароматларга асосланган, болаларни завқлантирадиган, ахлоқий қоидалар тўғрисидаги ривоятларни айтувчилар бўлсинлар. одамдан бошқа ҳеч қайси тирик мавжудот бадан ҳаракатлари ва товушлардаги тартиб туйғусига эга эмас. ҳаракатдаги тартиб, усул – ритм номини олган, юқори ва паст пардалардаги садоларнинг алмашишидан пайдо бўладиган товушлардаги тартиб, уйғунлик – гармония биргаликда хор санъати деб аталади. хор санъати ва хороводдан хабардор ҳар бир одам, катта ёки кичиқ аёл ёки эркак шайдо қилувчи қўшиқларни мунтазам куйлаб туриши зарур. бу жараёндаги ҳўзур ва эхтирослар қўшиқларни хилма-хилини ва эзгуликка теаклайдиганини айтиш орқали янгиланиб борилади. тўғри хакамлик натижасида қилган театрлар томошасидан янада яшарамиз ва ёмон кайфиятимизни ёдимиздан чиҳарамиз, бизнинг метиндан қаттиқ асабимиз худди оловга қўйилган темирдай юмшайди. бундай …
4
к деб айтиш лозим. эрмакка вақт кетказиб, хатога йўл қўймаслик учун театр жамоаси ва хаказолар ҳар бир асар унинг нима эканлигини, яъни моҳиятини, жавҳарини, йўналишини ва нимага ўхшатилганини билмас экан, томошабинлар театрназарда тутган нарсанинг тўғри ёки хато эканлигини билиб олишлари даргумон.хакам тасвирланган нарса оқилона фикр билдирмоқчи бўлса, ушбу уч нарсанинг сохиби бўлиши зарур: асли нима тасвирланаётгани билим; сўнгра – бу нарса тўғри тасвирланганми, ва учинчиси, ҳар бир тасвирдаги ҳаракат сўзлар, тароналар ва усул – ритмлар яхши бажарилганми? бу борада адашган ўзига ва томошабинга улкан зарар келтиради. чунки, унда ёмон ахлоқ- одатларларга мойиллик билдирадиган кўникма пайдо бўлиб қолади. шунинг учун театр корлари нима қилишлари кераклигини эмас, балки нимани ижро этишлари кераклигини билишлари зарур. демак театрда қилиши зарур бўлганлар хоровод бўйича яхши таълим олган бўлишлари керак чунки улар нозик дидга усул – ритм ҳамда уйғунлик – гормония борасида тасаввур ва тафаккўрга эга бўлишлари лозим. шундай бўлмаса улар томошабинларни сехирлаб, шайдо қилиб, хайрли …
5
ий қисми бўлмaсaдa, уни ҳaм сaҳнaлaштириш керaк экaн. худди рaссомнинг гулдaстa ясaгaни кaби режиссёр ҳaм сaломгa чиқувчилaрни тaртибгa солa билиши керак. спектaклнинг жaнридaн келиб чиқиб, сaломни сaҳнaлaштириш лозим. айрим aктёрлaр кaллaсини эгиб қўя қолaди, aйримлaри гaвдaсини эгaди. айримлaри олдин белини букиб, кейин кaллaси вa елкaсини букaди. бу ҳaм aлоҳидa техникaни тaлaб қилaдигaн сaнъaтдир. қaрсaк бўлгaнидaн кейин эгилиб сaлом бериш зaрур. сaлом бергaндa ҳaм ҳозиргинa ўзи ўйнaгaн ролдaн чиқмaгaн ҳолдa сaлом бериш керак у ярaтгaн тимсол томошaбин кўз ўнгидa хaзондек сочилиб кетмaслиги керак томошaбингa ҳaр жиҳaтдaн эҳтиром кўрсaтиш aктёр одобининг гултожи ҳисоблaнaди. айрим теaтрлaрдa томошaбин aктёрнинг меҳнaтини қaдрлaб қaрсaк чaлaди. унгa гул берaди. актёр эсa томошaбиннинг гулини янa ўзигa қaйтaрaди. бу одобсизлик белгиси. режиссёр сaҳнaгa тaклиф этилсaгинa чиқиши керак. лекин томошaбин кўз ўнгидaaктёрлaргa ўз ҳурмaтини билдириб, улaрни бирмaбир тaбриклaши, қучоқлaб ўпиши мутлaқо ортиқчaдир. энг яхшиси спектaкл тугaгaнидaн кейин сaҳнaгa чиқиб келгaн режиссёр ярим доирa ясaб ўртaгa келиши вa спектaкл тугaгaнлигини эълон …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "томоша санъати турларига хакамлик талаблари"

1684051163.doc томоша санъати турларига хакамлик талаблари режа: 1. томоша турлари 2. театр агар томоша турлари бўйича мусобақа ташкил қилинса ва мукофотлар белгиланса ҳамда унинг мақсади дилхушлик бўлгани учун ҳоҳловчиларнинг барчаси қатнашиши мумкинлиги эълон қилинса ғолибни қандай аниқлаш мумкин? бу мусобақада кимдир дардли қўшиқ, комедия, трагедия ёки қўғирчоқ томошаси билан қатнашса ғалаба кимга тегишли бўлади? бунда 2500 йил аввал афлотун шундай саволлар қўйиб, унга ўзи қуйидагича жавоб беради. агар ҳакамлар болалар бўлганида, албатта, қўғирчоқбоз мутлақ ғолиб деб тан олинарди. томошабинларнинг асосий қисми ёшлар бўлганида комедия энг кўп олқишланарди. улар орасида зиёлилар ва ўқимишли аёллар кўп бўлса трагедияни завқли томоша деб баҳолашарди. хакамлар орасида қариялар кўп бўлса, ула...

DOC format, 60.0 KB. To download "томоша санъати турларига хакамлик талаблари", click the Telegram button on the left.