қишлоқ хўжалик экинларининг аҳамияти ва гуруҳларга бўлиниши. ўсимликларнинг келиб чиқиш марказлари

DOC 73,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1473513174_64857.doc қишлоқ хўжалик экинларининг аҳамияти ва гуруҳларга бўлиниши. ўсимликларнинг келиб чиқиш марказлари режа: 1.ўсимликшунослик фанининг аҳамияти, мақсади ва вазифаси 2.ўсимликлар биологиясининг шаклланиш шароити 3. дала экинларининг гуруҳларга бўлиниши. ўсимликшунослик - халқ хўжалигининг асосий тармоқларидан бири бўлиб, ахолини озиқ-овқат махсулотлари, чорвачилик учун ем-хашак ва енгил саноат кўпгина тармоқлари учун талаб хом ашё етиштириш мақсадида экиб ўстириш ва табиатда ёввои холда ўсадиган ўсимликлардан фойдаланиш масалалари билан шуғуланувчи фандир бу тармоқнинг ўзига хос хусусиятлари мавжуд. энг аввола қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришнинг мавсумийлиги,муаян агротехника тадбирларини маълум муддатларда ўтказиш шароитни хар доим ўзгариб туришидир. қишлоқ хўжалигида доимо янги навлар, янги технологияларнинг кириб келиши у саходаги мутаххасслардан чуқур ва хар тамонлама пухта билимга эга бўлиши талаб қилинади. ўсимликшунослик чорвачилик билан чамбарчас боғлиқ чорвага талаб қилинадиган кўкат, пичан, дағал ва ширали озуқалар ўсимликлардан тайёрланади. ўсимликларга талаб қилинадаган арганик ўғитлар чорвачиликнинг чиқиндиларидан олинади. ўсимликшунослик қадимдан яни замондан, маданий ўсимликлар пайдо бўлиши билан келиб чиққан ва деҳқончилик билан чамбарчас …

ўрганиш, маълум тупроқ ва иқлим шароитига мос бўлган илғор трехнологияларни ишлаб чиқаришга жорий этиш натижасида мў ва сифатла хосил олишни илмий ва амалий асослаб берадиган фандир. дала ўсимликларини экиб мўл ва сифатли ҳосил етиштиришда илғор технологиялар ишлаб чиқилмоқда ва жорий этилмоқда. экиладиган ўсимликларнинг тур ва нав хили кўпайтирилмоқда, ҳар йили янги-янги навлар туманлаштирилмоқда, уруғшунослик ва уруғчилик ишлари ташкил этилмоқда. ўсимликшунослик илмий фан сифатида. ўсимликшунослик қишлоқ хўжалигидаги мавжуд муаммоларни ҳал қилишда муҳим рол ўйнайди. ўсимликшуносликнинг ривожланиши, умуман жамиятнинг тараққиётига боғлиқ бўлиб, фаннинг ривожланишига кўп олимлар ўз ҳиссасини қўшишган. уларнинг орасида фотосинтез жараёнини ёритиб берган к.а.тимирязев (1843-!920),. ўсимлкларнинг келиб чиқиш марказларини аниқлаган н.и.вавилов (1887-1943), дала экинларини янги навларини яратган. п.п.лукьяненко, в.с.пустовойт, е.н.ремесло, н.в.цицин, м.н.ходжинов ва бошқаларни санаб ўтиш мумкин. ўсимликшунослик фанини ривожлантиришида ўзбек олимларидан академик а.и.имомалиев, м.в.муҳаммаджонов, селекционер с.м.мираҳмедов, м.а каримов, 3.3окиров, н.н.назировлар ҳам ўз ҳиссаларини қўшишган.ўсимликшуносликда илмий иш олиб бориш физика, кимё, ботаника, тупроқшунос лик метеорология фанлари билан боғланган ва бундан …

аторияда олиб борилади. ўзбекистонда -.ўсимликшунослик бўйича илмий ишлар барча қишлоқ хўжалик илмий тадқиқот ннститутларида, вилоят тажриба расадхоналарида ва.олий ўқув юртларида олиб борилади. ўзбекистон далаларида маҳаллий олимлар яратган навлар кўплаб экилмокда. бу —ғўза, маккажўхори, шоли, беда, жўхори, буғдой, арпа, картошка ва бошқа экинлардир. ҳозирги вақтда ер юзида жуда кўп ўсимликлар экилмоқда.маданий ўсимликларнинг сони 1500 тага етди, аммо энг керакли хўжалик аҳамиятига эга бўлган турларнинг сони 250 та. ишлаб чиқаришда экилаётган ўсимликларнинг тури ҳар доим ортиб боради, ёввои турлари маданийлаштирилади. жаҳон бўйича экиладиган экинларнинг асосоий қисмини (70%)-дон экинлари ташкил қилади(буғдой,шоли, маккажўхори, арпа,сули, жавдар).техник экинларидан ғўза, соя, картошка кўп экилади.ер юзида экин майдонлар қуйидагича тақсимланган:осиёда-37%,овропада-26%,америкада-26% ўсимлик тури ва унинг нави (нав сифати) маълум бир ташқи муҳит шароитида шаклланади ҳамда шу шароитда биологик хусусияти вужудга келади.демак, ўсимликнинг ташқи муҳитга бўлган талабини аниқлаш учун қайси шароитда шаклланганини билиш зарур. тропик ва субтропик минтақада ўсган ўсимлик турлари шу минтақа шароитига талабчан бўлади.бу минтақада фойдали харорат йиғиндиси …

урига ва навига фақат ўзининг генотипига мос фойдали ҳарорат йиғиндиси талаб қилинади..фойдали ёки фаол ҳарорат 10° дан бошлаб ҳисобланади, чунки бу ҳароратда физиологик жараён ўсимликда нормал ўтади.экинларга талаб қилинадиган фойдали харорат аниқланса, ривожланиш даврларини бошланишини аниқ белгилаб бориш мумкин.мисол учун, соя ўсимлиги майсаланиш давридан шоналаш давригача 1500° фаол ҳарорат талаб қилади. шу хароратга эга бўлмагунча ўсимлик ривожланмайди, фақат ўсадит ва вегетатив масса кўпаяди. шоналаш давридан дуккак шаклланишгача 400° фойдали ҳарорат талаб қилинади. онтогенез даврини ўтиши учун сояга 3500° талаб қилинади. демак, ҳар бир генотип ўзи шаклланган минтақанинг эколгик шароитининг кўзгуси бўлади. мураккаб шароитда шаклланган генотип ташқи шароитга талабчан бўлмайди. ўсимлик биологиясини аниқлаш учун шу турнинг (генотипнинг) шаклланишига таъсир қилган экологик шароитни ўрганиш зарурдир. ўсимликнинг келиб чиқиш марказлари 1935 йили илк бор улуғ рус олими н.и.вавилов томонидан аниқланган. бу маълумот кейинчалик бошқа олимлар томонидан тўлдирилиб ҳозир 12-та ген маркази аниқланган. 1.хитой-япония маркази - хитой, корея, ва япониянинг субтропик минтақаси киритилган. бу …

рия, паластин, греция, италия ва ўрта ер денгизи соҳилида жойлашган давлатлар) - бу сули, арпа, буғдой турлари, зиғир, карам, лавлаги, сабзи, шолғом, туруп, пиёз, саримсоқ, кўкнори, оқ хантал каби экинлар ватанадир. 8.африка маркази - жўхори турлари, тариқ, канакунжут, шоли, буғдой турлари, мойли пальма, дуккакли экинлар, кунжут, кофе, ғўза турлари ватанадир. 9.овропа-сибир маркази - толали зиғир, дурагай себарга, беда турлари, кандир, хмел, мева ва сабзавот экинларининг ватанидир. 10.марказий америка - (мексика, гватемала, гондурас, панама) - бу марказ маккажўхори, ловия, қовоқ, ингичка толали пахта, ширин картошка, махорка, қалампир, кўп йиллик ўсимликлар ватанидир. 11.жанубий америка - маданий картошка, тамаки, помидор, кўп йиллик арпа, чатнайдиган маккажўхори ватанидир. 12.шимолий америка - арпа турлари, люпин, кунгабоқар, сабзавот ва резавор ўсимликлар ватанидир. бу экинларнинг аксарияти деҳқончиликда 508 минг йилдан бери экилмоқда ва ўз ватанидан узоқ бошқа тупроқ-иқлим шароитга мослашиб кетган эволюция даврида кўп ўсимликларнинг морфологик ва биологик белгилари ўзгарган. ўсимликларнинг келиб чиқиши, тарқалиши катта илмий ва амалий …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қишлоқ хўжалик экинларининг аҳамияти ва гуруҳларга бўлиниши. ўсимликларнинг келиб чиқиш марказлари"

1473513174_64857.doc қишлоқ хўжалик экинларининг аҳамияти ва гуруҳларга бўлиниши. ўсимликларнинг келиб чиқиш марказлари режа: 1.ўсимликшунослик фанининг аҳамияти, мақсади ва вазифаси 2.ўсимликлар биологиясининг шаклланиш шароити 3. дала экинларининг гуруҳларга бўлиниши. ўсимликшунослик - халқ хўжалигининг асосий тармоқларидан бири бўлиб, ахолини озиқ-овқат махсулотлари, чорвачилик учун ем-хашак ва енгил саноат кўпгина тармоқлари учун талаб хом ашё етиштириш мақсадида экиб ўстириш ва табиатда ёввои холда ўсадиган ўсимликлардан фойдаланиш масалалари билан шуғуланувчи фандир бу тармоқнинг ўзига хос хусусиятлари мавжуд. энг аввола қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришнинг мавсумийлиги,муаян агротехника тадбирларини маълум муддатларда ўтказиш шароитни хар доим ўзгариб туришидир. қишлоқ хўжалигида доимо...

Формат DOC, 73,5 КБ. Чтобы скачать "қишлоқ хўжалик экинларининг аҳамияти ва гуруҳларга бўлиниши. ўсимликларнинг келиб чиқиш марказлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қишлоқ хўжалик экинларининг аҳа… DOC Бесплатная загрузка Telegram