kirish. poliz ekinlarining ahamiyati va tarqalishi. polizchilik turlari va makonlari

DOC 55.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404477118_53765.doc kirish. poliz ekinlarining ahamiyati va tarqalishi. polizchilik turlari va makonlari reja: 1. polizchilik fanining asoslari va vazifasi. 2. poliz ekinlarining ahamiyati, mevalarining kimyoviy tarkibi. 3. poliz ekinlarining chiqib kelishi va tarqalishi. 4. polizchilik turlari va makonlari. 1. qovun, tarvuz va qovoq yetishtirishni o’rganuvchi qishloq xo’jalik sohasiga polizchilik deb aytiladi. polizchilik fan sifatida qovun, tarvuz va qovoq o’simliklarining morfologik va biologik xususiyatlarini o’rganish bilan birga, ulardan yuqori hosil yetishtirish yo’llarini ham ishlab chiqadi. polizchilikning asosiy vazifalaridan biri-aholini yil davomida poliz mevalariga bo’lgan talabini qondirish, yuqori texnologiyalar, mexanizatsiyani qo’llab, sarf-xarajatlarni kamaytirishdir. o’zbekiston asrlar davomida polizchilik keng rivojlangan mintaqa hisoblanib, so’nggi yillarda bu sohaga yangi texnologiyalar joriy qilish ustida ilmiy izlanishlar olib borilmoqda. bundan maqsad, mavjud bo’lgan ekin maydonlarini kengaytirmasdan, yangi texnologiya va mexanizatsiyalarni joriy etib, yuqori va sifatli mahsulot yetishtirishdir. soha mutaxassislari oldida o’zbekistonda poliz ekinlarining potensial hosilini yanada oshirish, aholini poliz mevalari bilan mumkin qadar uzoqroq vaqt ta’minlash, buning uchun …

holda oziq-ovqatga ishlatish mumkin. shu bilan birga, poliz mevalari shifobaxsh xususiyatlarga ega va ulardan tabobatda qadimdan foydalanib kelingan. o’zbekiston respublikasi fanlar akademiyasining tibbiyot instituti xodimlari mamlakatimiz aholisi jon boshiga bir yilda 98 kg poliz mevalarini iste’mol qilishni tavsiya etadi, shu jumladan 54,5 kg qovun, 36,5 kg tarvuz va 7 kg qovoq mahsulotlari. qovun va tarvuz yangiligicha va qayta ishlangan holda iste’mol qilinadi. ulardan qovun asali (bekmes), tarvuz asali ( nardek), shinni, tarvuz sukatlari tayyorlanadi va ular tuzlab (tarvuz) va qoqi qilib (qovun) iste’mol qilinadi. qovun mevasi tarkibida 11-20% quruq moddalar, shu jumladan, qand 5-18% gacha, oqsillar-0,6 %, 0,8 %-kletchatka, 0,2 %-moy, 0,6 %-kul bor. qovun mevasi s vitaminiga (30-40 mg), karotinga (1,5-2 mg %), rr (1-2 mg %), kaliy, kalsiy, fosfor, oltingugurt, temir, kobalt tuzlariga boy. qovun tarkibidagi folat kislotasi organizmda qon ishlab chiqish uchun zarurdir. qovun mevasi bronxit, sil, revmatizm, yurak va buyrak kasalliklarini davolashda ishlatiladi. tarvuz mevasi tarkibida …

kinlari urug’larida ko’p miqdorda shifobaxsh moylar bor. qovun va tarvuz urug’lari mag’zida 31-56 % gacha moylar bo’ladi. 1 gektar qovun va tarvuz ekin maydonlaridan 60-100 kg moy olinsa, qovoq ekinlari 1 gektar maydonidan 360-400 kg, ba’zi bir navlaridan esa-600-700 kg moy olish mumkin. poliz ekinlari yem-xashak sifatida chorvachilikda ko’plab ishlatiladi. shu bilan birga poliz ekinlari g’alla, paxta, sabzavot va xashaki ekinlar uchun yaxshi o’tmishdosh hisoblanadi. poliz ekinlarining ba’zi turlari va navlari janubiy mamlakatlarda manzarali o’simlik sifatida ham ekiladi. 3. poliz ekinlarining chiqib kelishi va tarqalishi. madaniy qovunlar hindiston, iroq, afg’oniston, markaziy va kichik osiyodan chiqib kelgan. bu mamlakatlarda hozirgacha qovunning yovvoyi turlaridan tortib to shirinligi bo’yicha tengi yo’q navlari o’sadi. misrda 3-4 ming yillar oldin qovunning yarim madaniy shakllari bo’lganligi qadimgi qabr toshlarida chizilgan rasmlardan ma’lum. markaziy osiyoda qovunlar eramizdan oldingi iv asrda yetishtirilgan. bu to’g’rida qadimiy xorazm shaharlaridagi arxeologik qazilmalardan topilgan qovun urug’lari dalolat beradi. eramizning iv asrida rumda …

adigan maydon-2,8-2,9 mln. gektarni tashkil etadi. shulardan 70 %-tarvuz, 20 %-qovun va 10 %-qovoq ekinlari tashkil etadi. butun dunyo bo’yicha poliz mahsulotini ishlab chiqarish ko’rsatkichi: tarvuz-23-26 mln. tonna, qovun-6,4-6,6 mln. tonna, qovoq-4-5 mln. tonnani tashkil etadi. poliz mevalarini eng ko’p yetishtiradigan mamlakatlar qatoriga xitoy, hindiston, aqsh, rossiya federatsiyasi, o’zbekiston respublikasi, yaponiya, ukraina kiradi. bu mamlakatlarda 1 mln. tonnadan ortiq mahsulot ishlab chiqariladi. meksika, ispaniya, italiyada 500 ming tonna poliz mevalari yetishtiriladi. poliz ekinlarining yirik maydonlari qozog’iston, misr, ruminiya, yugoslaviya, bolgariya, gretsiya, eron, afg’oniston, yaqin sharq mamlakatlari, markaziy va janubiy amerika va avstraliyada joylashgan. tarvuzning 95 % turli namunalari rossiyaning janubida, aqsh, xitoy, yaponiya, kichik va markaziy osiyo mamlakatlarida to’plangan. 4. o’zbekiston respublikasida tarqalgan polizchilik turlari: 1. sug’oriladigan yer polizchiligi - bunda poliz ekinlari o’suv davri davomida 10-14 marotaba sug’oriladi. mamlakatimizda sug’oriladigan poliz ekinlari maydonlari 88-90 % ni tashkil etadi. 2. lalmikor polizchilik - bunda poliz ekinlari dengiz sathidan 1200-1500 metr …

masdan, yer osti sizot suvlari hisobiga yetishtiriladi. ekish muddatlari bu yerda biroz kechiktiriladi. bu turdagi polizchilik daryo bo’ylarida, sizot suvlari yer yuzasiga yaqin joylashgan yerlarda keng tarqalgan. 5. cho’l polizchiligi - bunday yerlarda poliz ekinlari qumga yoki yerga xandaklar qazib ekiladi. bu polizchilik turida ham yer yuzasiga yaqin joylashgan sizot suvlaridan foydalaniladi. 6. himoyalangan joy polizchiligi - mamlakatimizdagi bu polizchilik maydonlari deyarli katta emas. poliz ekinlaridan (qovun va tarvuz) erta hosil olish uchun plyonkali issiqxonalardan va kichik hajmdagi plyonkali qurilmalardan foydalaniladi. o’zbekistonda asrlar davomida qovun va tarvuzlarning dunyoda tengi yo’q navlari yaratilib, qovunchilik makonlari shakllangan. hozirgi kunda ushbu qovunchilik makonlari quyidagicha tavsiflanadi: 1. xorazm qovunchilik makoni. shimoliy-qoraqalpoq va xorazm-qoraqalpoq hududlarini o’z ichiga oladi. bu yerdagi iqlim keskin kontinental, qish davri uzoq. tuproqlari sho’rlangan, cho’l zonasining o’tloqi turlariga oid. bu makonda 30 dan ortiq qovun turlari ekiladi. 2. toshkent qovunchilik makoni. toshkent, sirdaryo va jizzax viloyatlarini o’z ichiga oladi. qish davri …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "kirish. poliz ekinlarining ahamiyati va tarqalishi. polizchilik turlari va makonlari"

1404477118_53765.doc kirish. poliz ekinlarining ahamiyati va tarqalishi. polizchilik turlari va makonlari reja: 1. polizchilik fanining asoslari va vazifasi. 2. poliz ekinlarining ahamiyati, mevalarining kimyoviy tarkibi. 3. poliz ekinlarining chiqib kelishi va tarqalishi. 4. polizchilik turlari va makonlari. 1. qovun, tarvuz va qovoq yetishtirishni o’rganuvchi qishloq xo’jalik sohasiga polizchilik deb aytiladi. polizchilik fan sifatida qovun, tarvuz va qovoq o’simliklarining morfologik va biologik xususiyatlarini o’rganish bilan birga, ulardan yuqori hosil yetishtirish yo’llarini ham ishlab chiqadi. polizchilikning asosiy vazifalaridan biri-aholini yil davomida poliz mevalariga bo’lgan talabini qondirish, yuqori texnologiyalar, mexanizatsiyani qo’llab, sarf-xarajatlarni kamaytirishdir. o’...

DOC format, 55.0 KB. To download "kirish. poliz ekinlarining ahamiyati va tarqalishi. polizchilik turlari va makonlari", click the Telegram button on the left.

Tags: kirish. poliz ekinlarining aham… DOC Free download Telegram