пахтачилик ва пахта хом ашёси тўғрисида маълумотлар

DOC 65.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404306945_52615.doc пахтачилик ва пахта хом ашёси тўғрисида маълумотлар режа: 1. пахтачилик ва пахтани қайта ишлашнинг тарихи. 2. пахтанинг халқ хўжалигидаги аҳамияти. 3. пахтачилик тўғрисида маълумотлар 4. ххр ва ҳиндистонда пахта етиштириш тўғрисида маълумотлар. 5. ақш пахтачилигининг ўзига хос хусусиятлари. 1. пахтачилик ва пахтани қайта ишлашнинг тарихи. ђўза ўз ватанида кўп йиллик дарахтсимон ўсимлик. кўп йиллик ғўзаларнинг бўйи 5-7 м, баъзан 10-20 м ҳам бўлади. ўзбекистонда етиштириладиган навларники 90-100 см атрофида бўлади. кўп йиллик ғўзалар поясининг ер бетидаги яқин қисмининг йуғонлиги 15-30 см ва ундан ҳам ортиқ бўлади. маданий ғўзаларда эса 1-3 см чамасида бўлади. маълумки, пахта толасидан газлама тўқиш иши энг қадимги давлатлардан бири ҳиндистонда илк бор амалга оширилган (5000 йил олдин). эрон ва арабистонда ғўза ўстириш бундан 2600-2700 йил илгари мавжуд бўлган. ўрта осиёда эрамиздан аввал ii асрда пахта етиштириш йўлга қўйилган. бу худудда эрамиз бошида, яъни 200-300 йилларда сифатли газламалар ишлаб чиқарилган. ђарб давлатларида пахта толасидан газламалар ишлаб …
2
рўйхатига қуйидагилар киради: (тола ялпи ҳосили, минг т.) ххр-5472, ақш-3484, ҳиндистон-3067,5, покистон-2200, ўзбекистон-1049, туркия-660, австралия-301,2. ундан ташқари бразилия, миср, мексика, юнонистон ва бошқа мамлакатларида пахта етиштирилади. 2. пахтачиликнинг халқ хўжалигидаги аҳамияти. пахта мамлакатимиз иқтисодиётида етакчи ўринни эгаллайди. пахта ва ундан тайёрланган маҳсулотлар (йигирилган ип, газлама, тайёр кийим-кечаклар ва бошқалар) экспортидан олинадиган фойда республикамиз йиллик валюта тушумларини 30-40 % ини ташкил этади. ривожланишимизнинг стратегик йўналишларидан бири, пахта хом-ашёсини экспорт қилиш эмас, балки ундан тайёр маҳсулотлар ишлаб чиқариш ва жаҳон бозорига сотишдан иборат. агар бунга тўлиқ эришилса, пахтачиликдан олинган йиллик валюта тушумлари ҳозиргига нисбатан 6-7 баравар ошиши мумкин. пахта толасининг ўзига хос хусусияти бошқа табиий ва сунъий толаларда учрамайди. уни микроскоп остида кўрганимизда спирал шаклда бўлади. шунинг учун ҳам у эластиклик хусусиятига эга бўлиб, туқимачилик машиналари (дастгоҳлари) да бир-бири билан яхши уланади (агар толани ўзаро бурасак). пахта толасидан хилма-хил газламалар, ип, арқон, балиқ овлайдиган тур, тасма, транспортёр ленталари, автомобил баллонлари ва бошқалар …
3
ватанимизда кейинги йилларда пахта толасидан тайёр маҳсулотлар (газламалар, эркаклар ва аёллар кийимлари ва ҳ.) ишлаб чиқаришни йўлга қўйишга катта аҳамият берилмоқда. бир килограмм толадан 5 метр газлама, ёки 140 та ғалтак ип, ёхуд 900 грамм йигирилган ип тайёрлаш мумкин. 5 м газламадан 2 та юқори сифатли эркаклар сорочкаси тикилади. шундай сорочканинг ҳар бирини жаҳон бозорида 15-60 долларга сотиш мумкин. 2000 йилда ўзбекистонда 1049 минг тонна тола етиштирилган. шу толани тахминан 1 млрд долларга сотиш мумкин. етиштирилган толани ўзимизда қайта ишлаб сорочка тайёрлаб, уларни тахминан 7-10 млрд га пуллаш мумкин. мамлакатимиз мустақилликка эришганидан кейин пахта хом ашёсини экспорт қилиш эмас, балки замонавий технологияларни қўллаб, ундан тайёр маҳсулотлар ишлаб чиқариб, уларни четга экспорт қилиш, ривожланишимизнинг устувор йўналишларидан бири бўлиб келмоқда. ҳозирги пайтда етиштирилган толанинг 25-30% ини ўзимизда қайта ишланиб тайёр маҳсулот ишлаб чиқарилмоқда. ҳукуматимизнинг қарорига кўра 2005 йилга келиб ўзбекистон етиштирилган толанинг 50 % идан кўпроғини ўзида қайта ишлаши ва бунинг учун …
4
тламлари йиғилиб, тола пиша бошлайди. ђўза тупидаги кўсаклар ҳаммаси бараварига пишмайди. қуйи шохалардаги кўсаклар олдин пишади. сўнгра ўрта шохалардаги кўсаклар совуқ тушгунча пишиб улгуради, шунинг учун улардан чиқадиган пахта вазмин ва сифатли бўлади. юқори шохалардаги кўсаклар эса совуқ тушгунга қадар етилиб улгурмайди, натижада улардан олинадиган пахта енгил, сифати паст бўлади. қуйи ва юқори шохалардаги кўсакларнинг етилиши ўртасида 1,5-2 ой, баъзан эса бундан ҳам кўпроқ вақт ўтади. шунинг учун пахта ҳосили бир неча марта териб олинади. очилган кўсаклардаги пахта қулда ва машиналарда териб олинади. 4. ххр ва ҳиндистонда пахта етиштириш тўғрисида маълумотлар. ххр, ҳиндистон ва покистонда пахтани етиштириш уни бирламчи қайта ишлаш технологиясига оид илмий, илмий-оммабоп адабиётлар жуда кам. маълумки, бу мамлакатлар жуда катта иш кучи ресурсларга эга. айрим рисолаларга таянган ҳолда шуни таъкидлаш мумкинки, ххр нинг баъзи бир провинцияларида яхши пишиб етилган аммо очилмаган кўсаклар қулда терилиб олиниб айвонларда 1,5-2,5 ҳафта мобайнида қуритилади, сўнгра тўлиқ очилган чаноқлардан пахта қўлда ажратилади. …
5
бий-ғарбий, жанубий-шарқий ва жануб-марказий қисмларини ўз ичига олган атлантика океанидан тинч океанигача бўлган худудларининг табиий-иқлим шароитлари ғўза парвариши учун жуда қулайдир. пахта етиштириладиган барча 19 та штатнинг худудлари 37 паралелдан қуйида жойлашган. мавсум даврида ҳавонинг ҳарорати деярли ўзгармайди, энг муҳими эрта совуқлар тушмайди. хусусан, совуқсиз кунлар шимолий худудларда 180-200 кеча-кундуз, жанубда 235-260 кунни ташкил этади. пахта етиштириладиган жойларда ўртача ҳарорат 18-20 0с атрофида бўлади. ақш да чигит экиш тупроқ ҳарорати 18-20 0с ташкил этганда бошланиб, апрел ойининг охири, май ойнинг бошларида тугалланади. туксизлантирилган уруғлик чигитларини тайёрлаш илғор технологияси чигитларни кам сарф қилинган ҳолда 30 кг/га атрофида уялаб экиш кенг қўлланилиши асосидадир. шу сабабли пахта етиштириш жараёнида ақш да ғўза ниҳоллари одатда ягана қилинмайди. ҳосилни йиғиб-териб олиш ва уни қайта ишлаш муддати чигит экиш муддати ва ғўзанинг селекция навига боғлиқ. бу ишлар ўрта толали навлар учун октябр-декабр ойлари ўрталаригача давом этади, узун толали пахта учун октябр ойларида бошланиб феврал ойининг ўрталаригача …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "пахтачилик ва пахта хом ашёси тўғрисида маълумотлар"

1404306945_52615.doc пахтачилик ва пахта хом ашёси тўғрисида маълумотлар режа: 1. пахтачилик ва пахтани қайта ишлашнинг тарихи. 2. пахтанинг халқ хўжалигидаги аҳамияти. 3. пахтачилик тўғрисида маълумотлар 4. ххр ва ҳиндистонда пахта етиштириш тўғрисида маълумотлар. 5. ақш пахтачилигининг ўзига хос хусусиятлари. 1. пахтачилик ва пахтани қайта ишлашнинг тарихи. ђўза ўз ватанида кўп йиллик дарахтсимон ўсимлик. кўп йиллик ғўзаларнинг бўйи 5-7 м, баъзан 10-20 м ҳам бўлади. ўзбекистонда етиштириладиган навларники 90-100 см атрофида бўлади. кўп йиллик ғўзалар поясининг ер бетидаги яқин қисмининг йуғонлиги 15-30 см ва ундан ҳам ортиқ бўлади. маданий ғўзаларда эса 1-3 см чамасида бўлади. маълумки, пахта толасидан газлама тўқиш иши энг қадимги давлатлардан бири ҳиндистонда илк бор амалга оширилган (...

DOC format, 65.5 KB. To download "пахтачилик ва пахта хом ашёси тўғрисида маълумотлар", click the Telegram button on the left.