sho’rхok va sho’rхoksimon, sho’rtob va sho’rtobli, melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlasрtirish. tuproq eroziyasiga qarshi kurash

DOC 51,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1404290956_52488.doc sho’rñ ok va sho’rñ oksimon, sho’rtob va sho’rtobli, melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlasñ€tirish. tuproq eroziyasiga qarshi kurash reja: 1.sho’rñ ok va sho’rñ oksimon tuproqlarni o’zlashtirish. 2.sho’rtob va sho’rtobli tuproqlarni o’zlashtirish. 3.melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlashtirish. 4. suv eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. 5. shamol eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. 6. irrigatsiya eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. â sho’rxok va sho’rñ oksimon tuproqlar o’zbekiston respublika-sining tekislik mintaqasida, ya’ni mirzacho’l, jizzax, sherobod, qar-shi, yozyovon cho’llarida, buxoro, xorazm viloyatlarida, qoraqal-pog’iston respublikasida keng tarqalgan. bunday tuproqlar och tusli bo’z, taqir va taqirli, o’tloqi, o’tloqi botqoq tuproqlarning tarkibida bo’lib sho’rlanish darajalari, sho’rlanish tiplari va tuproq tarkibida tuzli qatlamlarning joylashish chuqurligi bilan bir-biridan farqlanadi. sho’rxoksimon tuproqlarning tarkibida 0,3-2,0% gacha suvda eriydigan tuzlar bo’ladi va tuzli qatlam yer yuzasidan 30-50 sm dan 70-150 sm gacha bo’lgan chuqurlikdan boshlanadi. sho’rxok tuproqlarning tarkibida 2-3 % dan ko’p miqdorda tuzlar …
2
hlari o’tkaziladi. o’tkazilgan tadqiqotlar asosida yerlar meliorativ mintaqa, meliorativ mintaqacha-lar va gidromodul rayonlarga bo’lib chiqiladi hamda ularning har biri uchun alohida o’zlashtirish tadbirlari ishlab chiqiladi. o’zlashtirish tadbirlariâ gidrotexnik va agromeliorativâ tadbirlar majmuasidan iborat bo’ladi. sho’rxok va sho’rxoksimon tuproqlarni qisqa muddatda sho’rini yuvish va qishloq xo’jaligida foydalanishga kiritish uchun quyidagi uch usulni qullash maqsadga muvofiqdir. 1.zovurlashtirilgan sharoitda kuzgi-qishgi sho’r yuvish. 2.zovurlashtirilgan sharoitda yozda sholi ekib sho’rini yuvish. 3.jadal zovurlashtirilib sho’rini yuvish. yuqorida ko’rsatilgan har bir o’zlashtirish usulida qo’llaniladigan sho’r yuvishda tuproqning tuzlardan tozalanish muddati, umumiy suv sarfi, qilinadigan melioratsiya harajatlari va ularni qoplash muddatlari turlicha bo’ladi. yangi o’zlashtirilgan sho’rxok va sho’rxoksimon tuproqlardan samarali foydalanish uchun ularni meliorativ holatini yaxshi saqlash, unumdorligini uzluksiz oshirib borish, dastlabki o’zlashtirish ekinlarini ekish, maxsus almashlab ekish majmuasini joriy qilish kabi tadbirlar o’tkaziladi. bulardan tashqari yangi o’zlashtirilgan yerlarda etishtirila-digan qishloq xo’jalik ekinlarining ilmiy asoslangan agrotexnik tadbirlarini ishlab chiqish va ularga rioya qilish ham muhim masala hisoblanadi. ma’lumki …
3
orda uchrab turadi. bunday tuproqlar qarshi, sherobod cho’llarida, buxoro viloyatida va qoraqalpog’iston respublikasida bor. ma’lumki, sho’rtob va sho’rtobli tuproqlarning singdiruvchi kom-pleksida juda ko’p miqdorda natriy bo’ladi (kam sho’rtobli - 0-10%, sho’rtobli -10-20%, sho’rtob - 20% dan ko’p). shuning uchun bunday tuproqlar bir qancha noqulay xossalarga ega: tuproq eritmasi ishqoriy reaksiya beradi, zichligi yuqori, suvni juda kam o’tkazadi, tarkibida suvda eriydigan tuzlar ko’p, shudgor qilinganda palaxsa hosil bo’ladi. sho’rtob va sho’rtobli tuproqlarni o’zlashtirishda ham yuqorida ko’rsatilganidek, gidrotexnik va agromeliorativ tadbirlar majmuasidan foydalaniladi. lekin sho’rtob va sho’rtobli tuproqlarni o’zlashtirishda dastlab tuproqning singdiruvchi kompleksidagi ortiqcha natriyni chiqarishga mo’ljallangan kimyoyaviy tadbirlar o’tkaziladi. kimyoyaviy melioratsiyada yerga gips yoki ohak solinadi. bunda tuproqning singdiruvchi kompleksidagi na bilan ca o’zaro almashinish reaksiyasiga kirishadi, natijada kaltsiy karbonat va natriy sulfat tuzlari hosil bo’ladi. bu tuzlar sho’r yuvish ta’sirida osongina tuproqdan yuviladi. sho’rtobli tuproqlarni o’z tarkibidagi kaltsiy zahiralari hisobiga ham o’zlashtirish mumkin. bunday sho’rtobli qatlam ostida joylashgan kaltsiy karbonat …
4
qatlamlarida esa sho’rxok bo’ladi. bulardan tashqari tuproqning 30-70 sm chuqurligida turli qalinlikda (20-40sm) suv o’tkazmaydigan gipsli yoki karbonatli qatlamlar uchraydi. melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlashtirish uchun ham yuqorida ko’rsatilgan tadbirlar majmuasi qo’llaniladi. lekin bunday yerlarda qo’shimcha agromeliorativ tadbirlar o’tkaziladi. bylarga yerni chuqur yumshatish, tuproqni qatlamlari bo’yicha mineral va organik o’g’itlar solish, qumlash tuproq unumdorligini oshiruvchi ko’kat o’g’itlarini ekish, maxsus almashlab ekishni joriy qilish kabi tadbirlar kiradi. suv yoki shamol harakati ta’sirida tuproq qatlamining yemirilishiga tuproq eroziyasi deyiladi. eroziya uchga bo’linadi:â suv, shamol va irrigatsiya eroziyasi. suv eroziyasiâ asosan, tog’ va tog’ oldi hamda adir mintaqalarda tarqalgan bo’lib, u bahor oylarida bo’ladigan qattiq jala natijasida vujudga keladi. shamol eroziyasiâ tekislik mintaqasida tarqalgan bo’lib, kuchli shamol ta’sirida yuz beradi. irrigatsiya eroziyasiâ esa sug’oriladigan yerlarda bo’lib, u qishloq xo’jalik ekinlarini noto’g’ri sug’orish, ya’ni sug’orish me’yorini oshirish, sug’orish texnikasi va texnologiyasiga rioya qilmaslik oqibatida yuz beradi. eroziya joyning nishabligiga, nishablikning uzunligiga, ekspozitsiyasiga, tuproqning mexanik …
5
tuproqlarda eroziya sust kechadi, aksincha mexanik tarkibi og’ir, strukturasiz tuproqlarda eroziya tezlashadi. o’simliklar bilan qalin qoplangan yerlarda eroziya kuzatilmaydi. jala yoki qor va muzliklarni jadal erishi natijasida paydo bo’lgan suv tuproqqa ikki xil ta’sir ko’rsatadi: 1.-yalab ketadi,2.-yuvib ketadi. eroziya natijasida tuproqda quyidagi yuvilishlar kuzatiladi: tekis yuvish, ariqchalar hosil qilib yuvish, jarlar hosil qilib yuvish. tuproqni yalab va oqizib yuvib ketish jarayonida tuproq kuchsiz, o’rtacha va kuchli eroziyalanadi. tuproqni oqizib kelishi bo’yicha ham 3 xilga: kuchsiz, o’rtacha va kuchli oqizib kelish guruhlariga bo’linadi. eroziya natijasida bir yil davomida 3-10 t/ga cha, ba’zan bundan ham ko’p tuproq yuviladi. tuproqning tarkibidagi gumus, azot, fosfor, kaliy va boshqa oziqa moddalari yuvilib, ular unumsiz holatga tushib qoladi, natijada qishloq xo’jalik ekinlarini hosildorligi kamayadi. suv eroziyasini oldini olish va qarshi kurashda quyidagi tadbirlar qo’llaniladi. 1.agro-o’rmon melioratsiyasi (ihota daraxtzorlari barpo qilish). 2.agromeliorativ tadbirlar (yerga to’g’ri ishlov berish, chorva-mollarini tartib bilan boqish, himoya almashlab ekishni joriy qilish). 3.gidrotexnik …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"sho’rхok va sho’rхoksimon, sho’rtob va sho’rtobli, melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlasрtirish. tuproq eroziyasiga qarshi kurash" haqida

1404290956_52488.doc sho’rñ ok va sho’rñ oksimon, sho’rtob va sho’rtobli, melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlasñ€tirish. tuproq eroziyasiga qarshi kurash reja: 1.sho’rñ ok va sho’rñ oksimon tuproqlarni o’zlashtirish. 2.sho’rtob va sho’rtobli tuproqlarni o’zlashtirish. 3.melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlashtirish. 4. suv eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. 5. shamol eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. 6. irrigatsiya eroziyasi, uni oldini olish va qarshi kurash choralari. â sho’rxok va sho’rñ oksimon tuproqlar o’zbekiston respublika-sining tekislik mintaqasida, ya’ni mirzacho’l, jizzax, sherobod, qar-shi, yozyovon cho’llarida, buxoro, xorazm viloyatlarida, qoraqal-pog’iston respublikasida ...

DOC format, 51,5 KB. "sho’rхok va sho’rхoksimon, sho’rtob va sho’rtobli, melioratsiya jihatidan og’ir tuproqlarni o’zlasрtirish. tuproq eroziyasiga qarshi kurash"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: sho’rхok va sho’rхoksimon, sho’… DOC Bepul yuklash Telegram