sportchilarda jismoniy va psixologik harakat malakalarini uyg‘un holda

DOC 58.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1682923755.doc sportchilarda jismoniy va psixologik harakat malakalarini uyg‘un holda shakllantirish reja: 1. jismoniy mashq jarayonining asosiy maqsadi 2. sportchilarning vaqt reaksiyasi va harakat tezligi 3. jismoniy mashq turlari jismoniy mashq jarayonining asosiy maqsadi sportchida eng yuqori (maksimal) darajada jismoniy sifatlarni o‘stirishdan iboratdir. buning uchun murabbiy o‘z tarbiyalanuvchilariga musobaqa vaqtida bor kuchini safarbar qilish malakalarini singdirish uchun ular bilan reja asosida uzluksiz mashg‘ulotlar o‘tkazib boradi, ularni tinimsiz mashq qildiradi. sportchining o‘zi esa musobaqalarda g‘alaba qilish uchun murabbiy yordamida sport faoliyati bilan mustaqil shug‘ullanishga odatlanadi, natijada unda sport malakasi va ko‘nikmalari takomillashib boradi. shu o‘rinda ta’kidlash joizki, ayrim murabbiylar sportchilarning jismoniy sifatlarini o‘stirishda samarador uslublar mavjud ekanligini yaxshi bilmaydilar. ular mashg‘ulotlar jarayonida yuqori malakali sportchilarni sport musobaqasiga tayyorlashda zamonaviy ilmiy yondashuvlarga asos-lanmagan uslublardan foydalanib kelmoqdalar. bu murabbiyning bi-rinchi xatosi bo‘lib, sportchini harakatlantiruvchi faoliyat turlarini chek-lab qo‘yadi. jismoniy mashq dasturi mazmuni har bir sportchida bir xil harakat malakalarini vujudga keltiradi. yuqori malakali sportchilar …
2
o‘nikma» kabi atamalardan birining o‘rniga ikkinchisini almashtirib ishlatadilar. masalan, sportchi zo‘r tezlikka ega deb gapiradilar. to‘g‘ri, sportchi murakkab harakatlarni tez, aniq bajara olish xususiyatiga ega bo‘lishi mumkin. ammo so‘nggi yillarda o‘tkazilgan ilmiy tajribalarning aniqlashiga qaraganda, vaqt rcaksiyasi deyilganda sportchining startdan otilib chiqishi, tepilgan to‘pning harakat tezligi, shuningdek, sportchining dastlabki zo‘r berib bajargan harakati tushuniladi. harakat tezligi vaqt bilan, ya’ni ma’lum masofada birinchi harakatning boshlanishidan uni tamom qilish uchun ketgan vaqt bilan o‘lchanadi. bir guruhdagi sportchilarning vaqt reaksiyasi va harakat tezligi har xil ko‘rsatkichlarda bo‘lishi tabiiy hol. sportchi harakatni sust, chaqqon yoki o‘ta tezlikda bajarishi mumkin. harakat malakalarini egallashda vaqt reaksiyasi emas, aksincha, harakat tezligi muhimdir. shuning uchun sportchilarga harakat malakalarini o‘rgatishda yuqori harakat tezligini umumiy harakat tezli-giga yaqinlashtirish lozim. shuning uchun umumiy kuchning ko‘p bo‘lmagan qismini, harakat tezkorligini oshirishga qaratish lozim. jismoniy mashq turlarining ayrimlari (masalan, qisqa masofaga yugurish, startdan chiqish, sportchining basketbol to‘pini o‘yinga tushirishi va to‘pni o‘zi bilan …
3
tchilarda taxmin qilish harakatining reaksiyasini pasaytiradi. lekin signal bilan o‘tkaziladigan mashqlar harakatni tez bajarishga ko‘proq ta’sir etadi. 4. sportchi harakatining tezligi harakatning boshlanishidan oldingi tayyorgarlikka, shuningdek, vaqt reaksiyasining yiiqori yoki past bo‘lishi qo‘yilgan maqsadning xarakteriga ham bog‘liq bo‘ladi (masalan, sportchi harakatni bajarishni o‘ylab, aniq signalning berilishini — o‘qning ovozini kutmasdan, hech narsani o‘ylamasdan bajargan tasodifiy harakatlari o‘q ovozi bilan berilgan signal orqali bajariladigan harakatlarga qaraganda sekin bo‘ladi). shuning uchun sportchi tovush yoki o‘q ovozi orqali undaladigan harakatlarni bajarishga tayyorlanishi zarur. sportchi mashg‘ulot davomida kuchlanishning o‘ziga ma’qui to‘g‘ri yo‘lini topishi zarur. chunki sport turlarining xilma-xilligi, sport mashg‘uloti jarayonida bajariladigan mashqlarning ko‘p qirraliligi, murakkabligi sababli harakat tezligini o‘stirish to‘g‘risida sportchilarga aniq tavsiya berish juda qiyin. eng muhim harakat rejalari markaziy asab tizimiga bo‘ysunishini bilish zarurdir. harakatni sifatli bajarish va nazorat qilish periferiya va suyak mushaklarining tuzilishiga bog‘liq emas. tanadagi harakatning ta’siri va tezkorlik munosabatlari orqali bosh miyaning yuqori qismida harakat «rejalashadi» va …
4
a har xil harbiy va amaliy mehnat malakalari tarkib topishining asosini tashkil qiladi. agar sportchida harakat xotirasi bo‘lmaganida edi, biron harakatni amalga oshirish uchun biz shu harakatning o‘zini har gal «boshdan boshlab» o‘rganar edik. odatda, jismoniy chaqqonlik, sportdagi mahoratga ega bo‘lish yaxshi harakat xotirasiga ega bo‘lishning alomati hisoblanadi. ko‘rish tizimi evolyutsion taraqqiyotining ayrim xususiyatlari inson ko‘z to‘r pardasi tuzilishida saqlanib qolgan. ko‘z to‘r pardasining periferik qismlari (chekka qismlari) faqat harakatga nisbatan sezgirdir. ko‘rish doirasining chekka qismida obyekt ko‘rinib qolishi bilan ko‘z reflektor tarzida buriladi. buning natijasida payqalgan obyekt ko‘rish doirasining markaziy qismiga ko‘chadi. bu yerda esa obyektni farqlash va bilib olish amalga oshiriladi. sportchilarning jismoniy mashg‘ulot davrida har xil harakatni idrok qilishda ko‘rish va kinestezik analizatorlar asosiy rol o‘ynaydi. tezlik, lezlanish, aylanish, suzish, sakrash va harakatning yo‘nalishi harakat qilayotgan obyektning parametri hisoblanadi. sportchi jismoniy harakat obyektlarining fazoda almashtirganligi haqida ikki yo‘l bilan, ya’ni obyektlarning fazoda o‘rin almashtirish aktini bevosita idrok …
5
‘ladi va xoti-rada uzoq saqlanadi. natijada sportchi sport musobaqasi jarayonida harakatni tez va xatosiz bajarishga muvaffaq bo‘ladi. murabbiy shogirdlariga jismoniy mashqlarni o‘rgatishda harakatning maqsadi, sharti va uni bajarish usullari; harakatning asosiy tayanch nuqtasidagi barcha elementlari, shu bilan birga, harakatni bajarishda yo‘l qo‘yilgan xatolarni to‘g‘rilash va harakatlarni umumlashtirgan holda bajarish kabilar haqida tushunchalar berib borishi lozim. shuningdek, sportchining bajargan har bir to‘g‘ri harakatini baholab borishi, ularda bajargan harakatlari to‘g‘risida tushunchalar hosil qilishi kerak. buning uchun murabbiy shogirdlarining bajarayotgan har bir harakatini diqqat bilan nazorat qilib borishi zarur. sportchilarga harakatning dastlabki bosqichlarini o‘rgatishda murabbiyga quyidagi talablarga rioya qilishni tavsiya etamiz: 1) keraksiz, ortiqcha harakatlarni bajarishga yo‘l qo‘ymaslik; 2) aniq jismoniy mashq harakat tizimini buzmasdan maqsadsiz harakatlarni bajarishga odatlantirmaslik; 3) yuqori darajada bo‘lmagan tezlikdagi harakatlarni bajartirish asosida sportchilarda yuqori darajada bajariladigan harakat malakalarini takomillashtirib borish; 4) harakatni bajarishda tana muskullarini erkin tutishga odatlanti-rish. jismoniy mashq harakatlarini qismlarga bo‘lib o‘rgatish bosqichida quyidagilarni tavsiya qilamiz: …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "sportchilarda jismoniy va psixologik harakat malakalarini uyg‘un holda"

1682923755.doc sportchilarda jismoniy va psixologik harakat malakalarini uyg‘un holda shakllantirish reja: 1. jismoniy mashq jarayonining asosiy maqsadi 2. sportchilarning vaqt reaksiyasi va harakat tezligi 3. jismoniy mashq turlari jismoniy mashq jarayonining asosiy maqsadi sportchida eng yuqori (maksimal) darajada jismoniy sifatlarni o‘stirishdan iboratdir. buning uchun murabbiy o‘z tarbiyalanuvchilariga musobaqa vaqtida bor kuchini safarbar qilish malakalarini singdirish uchun ular bilan reja asosida uzluksiz mashg‘ulotlar o‘tkazib boradi, ularni tinimsiz mashq qildiradi. sportchining o‘zi esa musobaqalarda g‘alaba qilish uchun murabbiy yordamida sport faoliyati bilan mustaqil shug‘ullanishga odatlanadi, natijada unda sport malakasi va ko‘nikmalari takomillashib boradi. shu o‘rinda ta’k...

DOC format, 58.5 KB. To download "sportchilarda jismoniy va psixologik harakat malakalarini uyg‘un holda", click the Telegram button on the left.

Tags: sportchilarda jismoniy va psixo… DOC Free download Telegram