sportchilarning individual – psixologik xususiyatlarini o`rganish

DOC 89,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1682923789.doc sportchilarning individual – psixologik xususiyatlarini o`rganish reja: 1) sportchilarda irodalilik, g`alabaga intiluvchanlik 2) sportchi xarakterining rivojlanishi 3) sportchining shaxs sifatida rivojlanishi biz sportchilar erishayotgan yutuqlarni o`rganish va tahlil etish jarayonida ularning kelajakda nimalarga qodir yoki qodir emasligi haqida ma’lum darajada tasavvurga ega bo`lamiz. ammo sportchi ruhiy olamining aqliy, axloqiy, ma’naviy imkoniyatlari to`g`risida oldindan bashorat qilish qiyin. sportchilarda irodalilik, g`alabaga intiluvchanlik, epchillik, o`zini tuta bilishlik, chidamlilik kabi sifatlarning shakllanishida sport mashg`ulotlarining ahamiyati katta. shu ma’noda sportchiga xos xarakter xislatlar sport faoliyatida asta-sekin vujudga kela borib, keyinchalik bu xislatlar uning doimiy xarakteriga aylanadi. masalan, irodaviy sifatlari yaxshi rivojlangan sportchi musobaqalarda yuqori natijalarga erishadi. bu sportchining ham irodaviy, ham jismoniy jihatdan chiniqqanligidan, ham mustahkam xarakterga ega ekanligidan dalolat beradi. ammo uning barqaror xarakter xislatlari, ijobiy axloqiy va irodaviy sifatlari sport mashg`ulotlari va musobaqalarda, ta’lim va tarbiya jarayonida, mehnatda shakllanib boradi. ushbu jarayonning uzluksiz davom etishi esa sportchining yanada yuqori natijalarga erishishiga sabab …

binobarin, hayotning har bir davri o`ziga xos go`zallikka ega. shu ma’noda sportchi talabalik yillarida puxta bilim olishi, umuminsoniy xislatlarni o`zida shakllantirishi, ijtimoiy hayotda faol bo`lishi hamda qiyinchiliklardan qo`rqmaydigan shaxs bo`lib yetishishi uchun o`z xarakterini toblab borishi lozim. buning uchun sportchi o`zida quyidagi xarakter xislatlarni shakllantirishga erishmog`i shart: 1) hayotning hamma sohalarida sermahsul ruhiy faollik holatini vujudga keltirishga odatlanishi; 2) yaxshi xulq, ijodiy bilim va sportchilar uchun zarur xislatlarni egallashi; 3) hayotda qiyin va murakkab sharoitlarga duch kelganida yoki muammoli masalalarni hal etishda, o`z maqsadiga erishishda vijdonli bo`lishi hamda aniq va to`g`ri yo`lni tanlay bilishi lozim. ba’zi bir sportchilar o`zining xarakteriga mos sport turini tanlashda xatolikka yo`l qo`yadi. masalan, agar talabalarda insonparvarlik his-tuyg`ulari yaxshi rivojlangan bo`lsa, sportning tajovuzkor harakat qiladigan turlari bilan shug`ullanmagani maqsadga muvofiq. lekin sportning ayrim turlari uchun tajovuzkorlik juda zarur. busiz sportda g`alabaga erishish juda qiyin kechadi. ba’zi bir sportchilar yuqori jismoniy tayyorgarlikka ega bo`lsalarda, sport musobaqalarida tajovuzkor …

chun murabbiy sportchilarni tajovuzkorlik harakatlarini faqat raqibga qarshi sport musobaqasi qoidalari asosida qo`llashga odatlantirishi lozim. fransuz faylasufi k.a. gelvesiy aql, yetuk iste’dod, zo`r talant, yaxshi fazilat, yaxshi xislat faqat tarbiya natijasi deb qaragan. buning uchun ta’lim-tarbiya va sport muassasasi rahbarlari hamda murabbiylari sportchilar yashayotgan ijtimoiy muhitni va sport mashg`uloti jarayonini yanada go`zalroq qilishi, sportchilarni ehtiyot qilishi va sevishga odatlantirishi, ularning aqliy va ma’naviy his-tuyg`ularini yanada o`stirishi, sportchilarda keng qamrovli dunyoqarashni tarkib toptirishi, ularni insondagi go`zallikni his qilish kabi fazilatlarga ega bo`lishga odatlantirishi lozim. sportchi xarakterining rivojlanishi faol sport faoliyati jarayonida hamda jismoniy mashq harakatlariga bog`liq ravishda sodir bo`ladi. sport faoliyati jarayonida sportchilarga xos bo`lgan xarakter-xislatlar nihoyatda xilma-xil bo`lib, bu xarakter-xislatlar sportchi ruhiyatining hamma tomonlari bilan uzviy bog`liq holda shakllanadi. u sportchining harakatlarida, qiliqlarida, fe’l-atvorida takrorlanib turadi. shu bilan birga, xarakterning ayrim xislatlari sportchi ruhiyatining biror jihatida, ayniqsa ravshan namoyon bo`ladi. masalan, sportchining o`ziga bo`lgan talabchanligi, tanqidiy qarashi, fahmi, farosati, kuzatuvchanligi, …

lagan maqsadidan voz kechish uchun ham tayyor bo`ladi. ular sport faoliyatida talab qilingan darajada sabot, sabr-toqat, matonat va chidam ko`rsata olmaydilar. bunday sportchilar yuraksiz, dangasa, «ko`ngli bo`sh» bo`ladilar. ularning xatti-harakatlarini, odatda, o`zlaridan ko`ra ko`proq sharoit idora qiladi. bunday xarakterli sportchilar umidsizlikka moyil bo`lib, sport turlarini tez-tez o`zgartirib turadilar, lekin birorta sport turidan yaxshi ko`rsatkichlarga erisha olmaydilar, chunki ularda iroda va qat’iyat yetishmaydi. ular hamma vaqt, hamma yerda, hamma sportchilarda faqat salbiy, yomon tomonlarnigina ko`radilar xolos. ular o`zlaridagi barcha shaxsiy kamchiliklarga murabbiylar aybdor deb hisoblaydilar. bunday xarakterli sportchilar beparvo, ko`ngilchanlikka moyil bo`lishadi. murabbiylar bunday xarakter xislatlariga ega bo`lgan sportchilar bilan alohida tarbiyaviy ishlar olib borishi va sportchining xatti-harakatlaridagi yaramas qiliqlarni yuqotishga, aksincha, ularda ijobiy, odatlarni mustahkamlashga yordam beradigan vositalarni izlab topishlari lozim. sportchi xarakteri tug`ma, doimiy va o`zgarmaydigan xususiyat emas. har bir sportchining xarakteri ijtimoiy muhit, sport faoliyati va musobaqalar ta’siri bilan ta’lim va tarbiya jarayonida yoki o`z-o`zini tarbiyalash vositasida taraqqiy …

etadigan jarayondir. chunki bir avlod sportchilar tomonidan egallangan xususiyatlar ikkinchi avlod sportchilariga o`tadi va ular tomonidan o`zlashtiriladi. shuning uchun har kungi tarbiyaviy faoliyat kelajakni nazarda tutgan holda olib borilishi kerak. sportchi o`zini-o`zi tarbiyalash jarayonida o`zini-o`zi nazorat qilishi, o`zini-o`zi kuzatishi va o`zi-o`ziga baho berishi alohida ahamiyatga ega. o`zi-o`ziga baho berish jarayoni sportchining o`z imkoniyatlarini hisobga olgan holda u yoki bu maqsadni qo`yish bilan bog`liq. o`zi-o`ziga to`g`ri baho berish sportchida ma’naviy qoniqish hissini kamol toptiradi, o`z qadr-qimmatini ardoqlashga, o`z qadr-qimmatiga ishonishga yordam beradi. murabbiy sportchiga tarbiyaviy ta’sir ko`rsatish jarayonida uning ta’sirchanligi va hissiyotini ham hisobga olishi kerak. chunki ularning o`zgarishi sabablari tashqi ta’sirlar bilan bir qatorda sportchining o`ziga ham bog`liqdir. affektiv reaksiyalarning paydo bo`lish qonuniyatlarini anglash va ularni to`g`ri hal etish uslublarini bilish sportchi xulq-atvoridagi ijobiy jihat — axloqiylikni ta’minlabgina qolmay, turli qiyin va janjalli vaziyatlardan chiqishiga yordam beradi. shuningdek, bunday bilimlarga egalik sportchiga o`z ruhiy salomatligini saqlab qolishga ham imkon beradi. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sportchilarning individual – psixologik xususiyatlarini o`rganish"

1682923789.doc sportchilarning individual – psixologik xususiyatlarini o`rganish reja: 1) sportchilarda irodalilik, g`alabaga intiluvchanlik 2) sportchi xarakterining rivojlanishi 3) sportchining shaxs sifatida rivojlanishi biz sportchilar erishayotgan yutuqlarni o`rganish va tahlil etish jarayonida ularning kelajakda nimalarga qodir yoki qodir emasligi haqida ma’lum darajada tasavvurga ega bo`lamiz. ammo sportchi ruhiy olamining aqliy, axloqiy, ma’naviy imkoniyatlari to`g`risida oldindan bashorat qilish qiyin. sportchilarda irodalilik, g`alabaga intiluvchanlik, epchillik, o`zini tuta bilishlik, chidamlilik kabi sifatlarning shakllanishida sport mashg`ulotlarining ahamiyati katta. shu ma’noda sportchiga xos xarakter xislatlar sport faoliyatida asta-sekin vujudga kela borib, keyinchalik bu ...

Формат DOC, 89,5 КБ. Чтобы скачать "sportchilarning individual – psixologik xususiyatlarini o`rganish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sportchilarning individual – ps… DOC Бесплатная загрузка Telegram