oilaviy munosabatlarning buzilishi

DOC 72.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1451836410_62964.doc oilaviy munosabatlarning buzilishi reja: · oiladagi inqirozlar va ularning oqibatlari · oilaviy ziddiyatlarning er-xotin va farzandlar taqdiriga ta’siri · inqirozli oilani ijtimoiy-psixologik jihatdan qo‘llab-quvvatlash va unga yordam ko‘rsatish · diagnostik yo‘nalishdagi ishlar · bolalar o‘rtasida olib boriladigan profilaktik ishlar · korreksion-tuzatish bilan bog‘liq chora-tadbirlar · ota-onalar bilan psixologik-pedagogik profilaktika ishlari oiladagi inqirozlar va ularning oqibatlari afsuski, barcha oila ham ota-ona va ular dunyoga keltirgan farzandlar bilan to‘liq bo‘lavermaydi. taqdir taqozosi bilan ayrim oilalarda nizolar kelib chiqadi va uning oqibati sifatida nikoh barbod bo‘ladi. olimlar nikohning barbod bo‘lishini o‘rganib, uning sabablari turlicha bo‘lishi mumkinligi to‘g‘risida o‘z nazariy qarashlarini bayon etganlar. masalan, ayrim psixologlar ajrimlarni “turtki” konsepsiyasi orqali tushuntirishga urinadilar. ya’ni, yaxshi tinch-totuv yashayotgan oilada birdan shunday holat yuz beradiki, masalan, xiyonat, o‘lim, xastalik, rashk va shunga o‘xshash voqealar turki bo‘ldiyu, oila ustuni qulaydi. aslida hayotda qo‘qqisdan shunday bir silkinish yoki turtki bilan oila birdan buzilib ketishi kam uchraydi. yana bir …

hisoblab kelingan. chunki oila institutining poydevori mustahkam bo‘lishiga ajdodlarimiz qayg‘urganlar. yetti pushtini surishtirish, sovchilik instituti orqali bir-biriga mos keladigan yoshlarning taqdirini bog‘lash, hattoki, uzoq qarindoshlar o‘rtasidagi nikohlar, ya’ni, oldindan bir-birlarini bilgan odamlarning o‘zaro kelishuvi, mehr va muhabbat rishtalari orqali oila qurish o‘zbekchilikka xos odatlar sifatida qadrlangan va ta’kidlab o‘tilgan nikoh motivlarining barchasida oqilona fikr yuritish, yoshlar va ular ota-onalarining “yetti o‘lchab bir kesishi” oilaning mustahkam bo‘lishi uchun zamin hisoblangan. nikoh ajrimlariga kelsak, bunday holat sharq xalqlarida ham, bizda ham sodir bo‘lgan. eski manbalarda nikoh ajrimiga sabab bo‘lgan omillar sifatida avvalo, er yoki xotinda to‘ydan keyin aniqlangan nasliy xastaliklar, ko‘p holatlarda erkak kishining, ayrim holatlarda ayolning boshqa inson bilan “til” topishib ketishi, boobro‘ va mansabdor shaxsning kelinchakni yoqtirib qolishi va zo‘rlik bilan eski oilani buzishga majbur qilishlar, farzandsizlik, ayolning bepushtligi sabab erkakning xotinni taloq qilishi, iqtisodiy nochor yosh oilaning o‘z ro‘zg‘orini yurita olmaganligidan ayolning boshqa odamga turmushga chiqishga majbur bo‘lib qolishi …

ibir uydan xaydab yubora olmagan. qadimgi gretsiyada esa nikoh ajrimini sodir etish ancha yengil bo‘lgan. er guvohlar oldida xotiniga u bilan ortiq yashay olmasligini, nikohi buzilganligini aytgan, ayol barcha sep-suriqlarini yig‘ishtirib, o‘z ota-onasining oilasiga qaytib ketavergan. sarpo suriqlar, ayolga tegishli barcha narsalarning unga berilishi majbur hisoblangan, hattoki, ajrimning sababi ayolning xiyonati bo‘lgan taqdirda ham mol-mulk, ziynatlar ayolga berilavergan. lekin ayol eri bilan yashashni xohlamay qolgan holatlarda uning ajrim olishi mushkulroq bo‘lgan, bunday paytlarda xotin shahar xokimiga yozma ravishda rasmiy murojaat qilishi, va ular qaror qabul qilishi lozim bo‘lgan. bunday hollarda kim aybdor deb topilishidan qat’iy nazar, bolalar otasi bilan qoldirilgan. rimliklarda ham ajrimlar ilgaridan odatiy holday qaralgan. tarixdan ma’lumki, shoir ovidiy va tarixchi pliniy uch marta uylanganlar, yuliy sezar va antoniy esa to‘rttadan xotinga ega bo‘lganlar. bu kabi tarixiy hodisalar manbalarda, tarixiy filmlarda yaxshi aks ettirilgan. qadimgi hindistonda esa nikoh oddiygina fuqarolar ittifoqi emas, ilohiy ittifoq sifatida qaralib, nikoh rishtalarining …

talab qilish huquqiga ega bo‘lgan: eri bepusht bo‘lib, o‘z erlik vazifasini bajara olmay qolgan bo‘lsa va sodir etgan gunohi uchun uni qavmdan chiqarib yuborilgan bo‘lsa. shunga o‘xshash nikoning barbod bo‘lishi shakllari ham, uning motivlari ham turfa xil. ko‘pgina xalqlarda ajrimlarning motivi sifatida er-xotin xiyonati qayd etiladi. shunisi xarakterliki, erkaklarning xiyonatidan ko‘ra ayolning xiyonati barcha madaniyatlarda ham qattiqroq qoralanadi, chunki buning asosiy sababi – xiyonatkor ayol boshqa erkak bilan uchrashib yurib, undan homilador bo‘lib qolishi va nikohsiz begona bolaning tug‘ilishiga sababchi bo‘lib qolishi mumkin. ya’ni, bunda nafaqat oilaning balki yangi tug‘ilgan bolaning manfaati jiddiy zarar ko‘radi, chunki bu bolada kimning haqi borligi, kimning mol-mulkiga u voris bo‘la olishi masalasi o‘ylantiradi. lekin er-xotinning xiyonatiga befarq qaraydigan xalqlar ham yer yuzida topiladi. masalan, afrikadagi dinka qabilasida er agar xotini uning nazarida nodonroq bo‘lsa ham, bemazaroq ovqat pishirsa ham u bilan ajrashib ketaveradi. erkakning begona ayol bilan “don olishib yurishi” hech kimni qiziqtirmaydi, hattoki, …

loq”ning alloh tomonidan buyurilgan, lekin uning o‘ziga eng noma’qul bo‘lgan amaldan ekanligi ta’kidlangan. demak, musulmonchilikda oilaning buzilishi “qush inining buzilishi” kabi yomon, noxush oqibatlarni keltirib chiqaruvchi omil sifatida qaraladi. musulmon qoidalariga ko‘ra ayolning nikoh ajrimining tashabbuskori bo‘lishlik qoralanadi, lekin vaziyat talab qilganda ayol o‘z haq-huquqlarini talab chilmagan holad erining uyidan ketishi mumkin. erkak esa agar bilmay “taloq” so‘zini ishlatib qo‘ygan bo‘lsa, o‘z ayoliga qayta uchinichi martagacha uylanishi mumkin, lekin uch martadan keyin uning yana uylanishi qat’iyat man etiladi. tabiiy, hozirgi sharoitda huquqiy davlat qurish sharoitida bunday shar’iy qoidalarga emas, amaldagi qonunlarga ko‘ra ajrim holatlarini muvofiqlashtiriladi. uning qoidalari o‘zbekiston respublikasining “oila kodeksi”ning “nikohning tugatilishi” deb nomlangan 7 bobning 37-48 moddalri hamda “nikohdan ajralishni qayd etish” deb nomlangan 26 bobning 218-222 moddalari bilan tartibga solingan. rossiyada o‘tkazilgan oxirgi tadqiqotlarda nikoh ajrimlarining asosiy sabalari sifatida quyidagilar qayd etilmoqda(turli yoshli so‘raluvchilarning jami soniga nisbatan foiz hisobida): moddiy, maishiy muammolar – 55; er yoki xotinning …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "oilaviy munosabatlarning buzilishi"

1451836410_62964.doc oilaviy munosabatlarning buzilishi reja: · oiladagi inqirozlar va ularning oqibatlari · oilaviy ziddiyatlarning er-xotin va farzandlar taqdiriga ta’siri · inqirozli oilani ijtimoiy-psixologik jihatdan qo‘llab-quvvatlash va unga yordam ko‘rsatish · diagnostik yo‘nalishdagi ishlar · bolalar o‘rtasida olib boriladigan profilaktik ishlar · korreksion-tuzatish bilan bog‘liq chora-tadbirlar · ota-onalar bilan psixologik-pedagogik profilaktika ishlari oiladagi inqirozlar va ularning oqibatlari afsuski, barcha oila ham ota-ona va ular dunyoga keltirgan farzandlar bilan to‘liq bo‘lavermaydi. taqdir taqozosi bilan ayrim oilalarda nizolar kelib chiqadi va uning oqibati sifatida nikoh barbod bo‘ladi. olimlar nikohning barbod bo‘lishini o‘rganib, uning sabablari turlicha bo‘lishi m...

DOC format, 72.5 KB. To download "oilaviy munosabatlarning buzilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: oilaviy munosabatlarning buzili… DOC Free download Telegram