psixodiagnostika metodlari va ularning klassifikasiyasi

DOC 100.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1427640300_60667.doc psixodiagnostika metodlari va ularning klassifikasiyasi reja 1. psixodiagnostik metodlarining tadqiqot metodlaridan farqi. 2. psixodiagnostik metodlari klassifikasiyasining mezonlari va asoslari. 3. diagnostikaning psixologik-pedagogik jihatdan asosiy yo’nalishlari. 4. zamonaviy psixodiagnostika metodlariga qo’yiladigan jarayonlashtirish va verifikasiya talablari hamda ularning qo’llanilishi darajasi. 5. psixodiagnostika metodlarning sifat va miqdoriy xarakteristkasi hamda individual-tipologik xususiyatlar klassifikasiyasi. 4.1. psixodiagnostik metodlarining tadqiqot metodlaridan farqi m a’lumki, “psixodiagnostika” ikki xil mazmunni o’z ichiga qamrab oladi. birinchisi, ilmiy psixologik bilimlarni soha sifatmda tadqiq etsa, ikkinchisi ularni amaliy qo’llanilishining maxsus jabhasini yoritib beradi. psixodiagnostika psixologik bilimlar sohasi sifatida bir qator diagnostik metodlar tamoyillarini, amalga oshirish jarayonlarini va tekshirish usullarining ilmiyligini o’zida ifoda etadi. u amaliy soha sifatida esa, metodlarni amalda qo’llash bilan bog’liq bo’lgan professional bilim va ko’nikmalarga yo’naltirilgan bo’ladi. ikkala holatda ham insonning psixigik jarayonlari, holatlari va xususiyatlarini baholash usullari xususida fikr yuritiladi. “nazariy psixodiagnostika” tadqiqot jarayonlarini ilmiy jihatdan asoslab bersa, “amaliy psixodiagnostika” ularni qanday qilib to’g’ri va ishonchli bajarishni …
2
n ishonchli natmjalarni olish maqsadida qo’llaniladi. psixodiagnostik va tadqiqot metodlari o’rtasidagi o’zaro tafovutni quyidagi ikki misol tariqasida ko’rsatish mumkin: 1-misol. psixodiagnostik metod. bu r.kettelning 16 faktorli testi. u standartlashtirilgan so’rovnoma shaklidagi 187 hukmlardan iborat bo’lib, 16 guruhga ajratilgan. har bir guruh yordamida kishining alohida shaxsiy xususiyatlari baholanadi. baholar standart ballar tarzda beriladi. mazkur testdagi hukmlar, ko’rsatmalar, qo’llash usullari, natijalarni tahlil va xulosa qilish – o’zgarmas bo’lib, har qanday testlashtirish holatida ham bir xilda qo’llaniladi. 2-misol. tadqiqot metodi. aytaylik, kishi xulq-atvorining biror ko’rinishini maxsus sharoitlarda kuzatishga mo’ljallangan tadqiqot loyihasi ishlab chiqilmoqda. bu sizni qiziqtirayotgan xulq-atvor bilan bog’liq xususiyatlarni yanada yorqinroq namoyon etgan bo’lgan holda, ularni birma-bir o’rganish imkoniyatini bersin. natijada, tadqiqotchi shu maqsaddagi tajribasi asosida, ya’ni uning ishtirokchilari yordamida xulq-atvorni kuzatish orqali sinaluvchining o’rganilayotgan xususiyatlari haqida xulosa chiqaradi. 4.2. psixodiagnostik metodlari klassifikasiyasining mezonlari va asoslari y uqorida tasvirlangan psixodiagnostik metodikalar guruhiga asoslanib, ularning yanada kengroq yoritilgan klassifikasiyasini umumiy kriteria (mezon)larini ajratish …
3
iq bo’lgan); · mahsuldorli (sinaluvchining ijodiy mahsuldorligini biror-bir ko’rinishi: verbal, obrazli, materialli); · harakatli (sinaluvchining bir qancha harakatlarni bajarishi bilan bog’liq topshiriqlar); · fiziologik (psixodiagnostika kishining ixtiyorsiz fiziologik va fizik reaksiyalarga ta’siri asosida amalga oshadi) kabi tiplarning farqlanishi.; test materiallarining adresati asosida psixodiagnostik metodlar: · anglangan (kishi ongini tekshirib boradigan); · anglanmagan (kishining anglanmagan ta’sir reaksiyalari)ga bo’linadi. birinchi tipdagi metodikalarga so’rovnomalarni, ikkinchi tipdagisini esa, proyektiv metodlarni kiritish mumkin. sinaluvchi kishilarning test materiallarini tasavvur etish shakliga ko’ra: · blankali (test materiallarini ifodalanishi yozma yoki biror belgili shakllar bilan: rasm, chizma va hokazo); · texnik (audio, video, kino, proyektor va shu singari texnik anjomlardan foydalanish yo’li bilan); · sensor (sezish organlariga taalluqli fizik stimullar shaklida taqdim etiladigan materiallar) turlaridan tashkil topadi. psixodiagnostik xulosalar uchun foydalanadigan ma’lumotlar xarakteriga ko’ra metodikalar: · obyektiv (sinaluvchi yoki tadqiqotchining xohish-istaklariga va ongiga bog’liq bo’lmagan ko’rsatkichlardan foydalaniladi); · subyektiv (tadqiqotchi yoki sinaluvchi ongi va istaklariga bog’liq ma’lumotlardan foydalaniladi) …
4
· ko’p o’lchamli turlardan iborat bo’ladi. bir o’lchamli turlarda yagona xususiyat yoki sifat diagnos qilinadi va baholanadi. ko’p o’lchamli turlari esa, kishining qator psixologik sifatlarini psixodiagnostika qilishga mo’ljallangan. mazkur holatda psixodiagnostika yana bir necha kichik metodikalarga, ya’ni alohida psixologik xususiyatlarni baholaydigan shkalachalarga ham bo’linadi. masalan, xavotir hissini baholaydigan mashhur spilberger-xanin testi – bir o’lchamli metodika bo’lsa, kettelning shaxsga doir testini ko’p o’lchamli metodika turiga kiritish mumkin. shuningdek, psixodiagnostik metodika bir vaqtning o’zida turli mezonlar asosida kvalifikasiyalanishi hamda baholanishi mumkin. tadqiqot jarayonida har qanday metodikani birdaniga qator klassifikasion guruhlarda qo’llash mumkin bo’ladi. shu bois, psixodiagnostik metodikalar klassifikasiyasining mezonlarini o’zaro inkor qiluvchi holda emas, balki bir-birini to’ldiruvchi, tahlil qilishning imkoniyatlaridan kelib chiqib sinfga ajratuvchi sifatida tushunishish zarurdir. 4.3. diagnostikaning psixologik-pedagogik jihatdan asosiy yo’nalishlari p sixologik-pedagogik diagnostikaning asosiy yo’nalishlari zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalarining talab darajasidan kelib chiqqan holda shakllanmoqda. shu sababli, bu yo’nalishlarning mohiyatini pedagogik amaliyotning qaysi sohasida qo’llanishini aniqlamasdan turib izchil …
5
batafsil to’xtalib o’tmaymiz. ma’lumki, mazkur sohalarning har birida psixolog yoki qiziquvchi mutaxassislar tomonidan ma’lum daraja diagnostik ishlar amalga oshiriladi. mana shu ishlar majmuasi psixologik va pedagogik diagnostikaning yo’nalishlarini tashkil qiladi. jumladan, har bir sohada o’ziga xos diagnostik izlanishlar olib borilib ularning mazmuni psixologik pedagogik diagnostika yo’nalishlari belgilab beradi. · tarbiyalanganlik darajasini diagnostika qilish bu yo’nalish o’quvchilarning tarbiyalanganligini, ularning xulq-atvorini, odob-axloqini, tarbiyalanuvchiligini (tarbiyaviy ta’sirlarga berilishi) ni o’rganishdan iboratdir. · tashkiliy-metodik diagnostika pedagoglarning kvalifikasiyasini, ta’lim jarayonining uslubiy ta’minlanganlik darajasini baholashdir. · didaktik diagnostika pedagogik jarayonni takomillashtirish uchun xizmat qilishdir (ta’lim jarayonining tashkiliy metodik tomonlaridan tashqari). bunda talabalarning og’zaki va yozma javoblari hamda ulardagi tipik xatolar, sabablari, ta’lim faoliyatidagi salbiy o’zgarishlar o’rganiladi. shuningdek, talabalardagi mehnat malaka va ko’nikmalarning rivojlanganlik darajasi hamda ta’lim olishga nisbatan moyillik diagnostika qilinadi. · ijtimoiy-pedagogik diagnostika talabalarning pedagogik qarovsizligi va moslashganlik darajasini o’rganuvchi hamda tarbiyasi og’ir bolalarni diagnostika qilishda ijtimoiy omillarni hisobga oluvchi yo’nalishdir. diagnostika pedagoglar tomonidan maktab va …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "psixodiagnostika metodlari va ularning klassifikasiyasi"

1427640300_60667.doc psixodiagnostika metodlari va ularning klassifikasiyasi reja 1. psixodiagnostik metodlarining tadqiqot metodlaridan farqi. 2. psixodiagnostik metodlari klassifikasiyasining mezonlari va asoslari. 3. diagnostikaning psixologik-pedagogik jihatdan asosiy yo’nalishlari. 4. zamonaviy psixodiagnostika metodlariga qo’yiladigan jarayonlashtirish va verifikasiya talablari hamda ularning qo’llanilishi darajasi. 5. psixodiagnostika metodlarning sifat va miqdoriy xarakteristkasi hamda individual-tipologik xususiyatlar klassifikasiyasi. 4.1. psixodiagnostik metodlarining tadqiqot metodlaridan farqi m a’lumki, “psixodiagnostika” ikki xil mazmunni o’z ichiga qamrab oladi. birinchisi, ilmiy psixologik bilimlarni soha sifatmda tadqiq etsa, ikkinchisi ularni amaliy qo’llanilishining max...

DOC format, 100.5 KB. To download "psixodiagnostika metodlari va ularning klassifikasiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: psixodiagnostika metodlari va u… DOC Free download Telegram