pedagogik goyalar rivojining tarixi va ta’lim-tarbiyani zamonaviy konsepsiyasi

DOC 68.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1404039054_50181.doc pedagogik goyalar rivojining tarixi va ta’lim-tarbiyani zamonaviy konsepsiyasi reja: 1. tarbiyaning ilk shakllari. 2. pedagogik goyalar rivoji. 3. ta’lim-tarbiyaning zamonaviy konsepsiyasi. tabiatning oliy mahsuli, siymosi inson o‘z akl-zakovati bilan o‘zini ximoya kiladigan va bokadigan mustakil, erkin kilib yaratilgan. shuning uchun tabiat xodisalari, jarayonlarini o‘rganish, ulardan yashash uchun okilona foydalanish asosida insonlar sekin-asta madaniylashuvi, ijtimoiylashuvi asosida ma’naviy kadriyatlar shakllana boshlagan, rivojlana boshlagan. ilk davrlarda ta’lim yoshlarga ota-onalarning yashash uchun tabiatdan foydalanishi, uy-ro‘zgor yuritish, o‘zaro va tabiatga munosabat aloki, odobi sifatida shakllana boshlagan bo‘lsa, bilimlar xajmi kengaya boshlagach, maxsus tarbiyachilarga ehtiyoj tugila boshlagan. ma’lum kabila, elat, millat mikyosidagi ta’lim-tarbiya koidalari majmuasi konsepsiyalar ko‘p xollarda aloxida kishilar tomonidan takomillashtirilgan. shuning uchun ham ta’lim konsepsiyalari ko‘p xollarda ma’lum muallifning nomi bilan boglanmaydi. antik pedagogikada tabiatga, atrof-muxitga, o‘zaro insoniy munosabatlarda ongli, axlokiy munosabatlar majmuasi bo‘lgan donishmandlik pedagogikasi shakllangan. bu vaktlarda tarbiyaning bosh maksadi ham yoshlarda donishmandlik sifatlarini shakllantirish bo‘lgan. donishmandlik pedagogikasida yoshlarda mexnatsevarlik, ma’naviy-axlokiy …

xazratlarining xadislarida beriladi. ta’lim-tarbiya insoniy munosabatlarning falsafiy asoslari tasavvuf ilmida ochib berila boshladi. antik falsafada ham zoxiriy va botiniy ilmlar uygun karalar edi. demokrit, platon, arastu asarlarida insonparvarlik goyalari ilgari surilgan edi. al-forobiy, abu rayxon beruniy, ibn sino asarlarida ong va fan uzviyligi ilgari surildi. al-xorazmiy, umar xayyom, axmad fargoniy ta’limda amaliy faoliyat ustuvorligi goyasini ilgari surishdi. xiii, xiv asrlarda abdulxolik gijduvoniy, baxouddin nakshbandiy xazratlarining ulug tarikatlarida mexnatsevarlik, insonparvarlik, poklik, soflikning asosi ekanligini nazariy va amaliy isbotlab: ”ko‘ling mexnatda bo‘lib, ollox kalbingda bo‘lsin” shiorini ilgari surdilar va unga o‘zlari xayotlarida ibratona amal kildilar. mirzo ulugbek ta’limda tadkikot, kuzatish, umumlashtirish goyasini ishlab chikdi, bu goyani amalda tadbik kilib maktablar ochdi, darsliklar yozdi, observatoriya tashkil kilindi. xv-xvi asrlarda alisher navoiy boshchiligidagi mutafakkirlar insonparvarlik goyasi nazariyasi va amaliyoti bo‘yicha ulug ishlar kildilar. gelvesiy, didro, r.ouenlar tarbiyani ustuvorligi goyasini ilgari surishdi. k.d.ushinskiy, l.n.tolstoy ta’lim va tarbiyani uygunligi goyasini ilgari surishdi. s.g.shatskiy, l.v.zankov, suxomlinskiylar ta’limda …

mizdan juda ko‘p dalillar keltirishimiz mumkin. al-forobiyning “fozil odamlar shaxri” asaridagi goyani yodga oling. unga ko‘ra jamiyatning har bir fukarosi-mansabi, tutgan o‘rni, ya’ni kim bo‘lishidan kat’iy nazar fozil kishi. fozil inson o‘z davlatining barcha konun-koidalarini yaxshi biladi, unga amal kiladi, fikrlaydi, o‘z kasbining ustasi, lozim bo‘lganda vatani uchun jon fido kiladi. fozillar shaxri axolisi bir-biriga xurmatda bo‘ladi. ota-ona va farzand, ustozu shogird o‘rtasida sharkona nazokat, mexr va ehtirom bo‘ladi. avvalo bunday fikr yuritishimizning o‘z bobolarining ma’naviy darajasi nakadar yuksak bo‘lganligini va albatta bunday fikr aytish bu borada ko‘p asrlik meroslarni o‘rganish natijasida vujudga kelishini ta’kidlash joiz. demak, bizning barkamol avlodni tarbiyalash haqidagi niyatimiz uchun ma’naviy asos bor. millatimiz urf-odatlaridagi, konidagi ma’rifat tushunchasi, ilm va bilimga intilish hislati bir necha ming yillar davomida shakllangan. “kalila va dimna”, “kobusnoma”, nizomul-mulkning “siyosatnoma”.”ro‘shnoinoma”, m.koshgariyning “devoni lugoti turk”, yusuf xos xojibning “kutadgu bilig”, a.navoiyning “maxbub ul-kulub”, x.v. koshifiyning “axloki muxsiniy” asarlarida ilgor pedagogik karashlar ham …

ktida rus madaniyati bilan tanishish orkali olgan taassurotlaridan yaratgan. jaxon-ravshan ziyoi ilmdandur, ko‘ngil sofi safoi ilmdandur – deydi furkat. bu davrda avaz o‘tar ijodida ham ma’rifatparvarlik goyalarini ifoda etuvchi bir kancha asarlar mavjud. shuning eng sarasi bu “til” she’ridir. bunda ma’rifatparvar yoshlarga murojaat etib, har tilni bilishga, uni o‘z ona tilidek bilishga chakiradi. a. o‘tarning boshka bir kancha she’rlarida ham ilgor ma’rifiy goyalar kuylanadi. o‘lkada ochilgan rus-tuzem maktablari, gimnaziyalari ta’sirida ta’lim-tarbiya ishlari ham ta’lim metodlarini kayta kurish ishlari avj oldi. natijada yerli xalk vakillarining yangi metodlarga suyangan usullari “jadid”, “usuli savtiya” nomidagi maktablar paydo bo‘la boshladi. dastlabki ma’lumotlarga karaganda, usuli jadid maktablari 1890 yillarda paydo bo‘la boshlagan. turkistonda yangi maktablarning karvonboshchisi m.bexbudiy edi. u jadid maktablari uchun ham nazariy, ham amaliy jixatlarda jonbozlik ko‘rsatdi. aslida jadid so‘zi arabchadan olingan bo‘lib, yangi degan ma’noni beradi. demak, usuli jadid ham, usuli savtiya ham yangi usul maktablari degan ma’noni beradi. usuli jadid o‘lka …

maxoratiga ega bo‘lgan, istiklol vazifalarini ilgari surish va xal etishga kodir kadrlarning yangi avlodni shakllantirishga yo‘naltirilgandir. milliy dasturning maksadi ta’lim soxasini tubdan islox kilish, uni o‘tmishdan kolgan mafkuraviy karashlar va sarkitlardan to‘la xolos etish, rivojlangan demokratik davlatlar darajasida, yuksak ma’naviy va axlokiy talablarga javob beruvchi yukori malakali kadrlar tayyorlash milliy tizimini yaratishdir. endi xayot jarayonidagi isloxiy o‘zgarishlar, yangiliklar ta’lim jarayoniga, tizimiga kirib ketishi o‘kitish, tadbik uslublarining asosini tashkil kilishi kerak. i.a.karimov ta’kidlaganlaridek, milliy mafkurada: ”gap milliylik haqida ko‘p gapirishda emas, balki milliylikni asosini tashkil kiluvchi tabiiy omillarni ishga tushirishda”. ta’limning yangi texnologiyasida milliy ta’lim modeli markazida turuvchi shaxsni ma’naviy-amaliy kamoloti bilan boshka bo‘ginlar orasidagi haqikiy o‘zaro rivojlantiruvchi omillarni funksional jarayonlar tashkil kilish asosida ishga tushirish lozim. v. davlat va jamiyat i. uzluksiz ta’lim ii. shaxs iii. fan iv. ishlab chikarish ta’lim tizimida odatdagi ta’lim jarayoni asosan i,ii va iii bo‘ginlar orasidagi boglanish bo‘yicha kurilgan bo‘lib, iv va v bo‘ginlar bilan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "pedagogik goyalar rivojining tarixi va ta’lim-tarbiyani zamonaviy konsepsiyasi"

1404039054_50181.doc pedagogik goyalar rivojining tarixi va ta’lim-tarbiyani zamonaviy konsepsiyasi reja: 1. tarbiyaning ilk shakllari. 2. pedagogik goyalar rivoji. 3. ta’lim-tarbiyaning zamonaviy konsepsiyasi. tabiatning oliy mahsuli, siymosi inson o‘z akl-zakovati bilan o‘zini ximoya kiladigan va bokadigan mustakil, erkin kilib yaratilgan. shuning uchun tabiat xodisalari, jarayonlarini o‘rganish, ulardan yashash uchun okilona foydalanish asosida insonlar sekin-asta madaniylashuvi, ijtimoiylashuvi asosida ma’naviy kadriyatlar shakllana boshlagan, rivojlana boshlagan. ilk davrlarda ta’lim yoshlarga ota-onalarning yashash uchun tabiatdan foydalanishi, uy-ro‘zgor yuritish, o‘zaro va tabiatga munosabat aloki, odobi sifatida shakllana boshlagan bo‘lsa, bilimlar xajmi kengaya boshlagach, maxsus...

DOC format, 68.0 KB. To download "pedagogik goyalar rivojining tarixi va ta’lim-tarbiyani zamonaviy konsepsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: pedagogik goyalar rivojining ta… DOC Free download Telegram