psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi

DOC 83.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403956245_49390.doc psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi reja: 1. psixologik tadqiqot natijalarini mikdoriy tahlil qilishning zarurligi. 2. o`lchov shkalasi tiplari. 3. nomlash (nominativ) shkalasi. 4. tartib (ordinar) shkalasi. 5. interval (oralik) shkalasi. 6. munosabatlar shkalasi. psixologik kuzatish va tajriba natijalarini so`z orqali ifodalaganda sub`ektivlik holatlari bo`lishi muqarrar, bunday sub`ektivlik holatlari muddatidan avval xulosa chiqarishda, asoslanmagan umumlashtirishlarda namoyon bo`ladi. sifat jihatdan o`rganilayotgan psixik hodisa va jarayonlarni tavsiflashda ular o`rtasidagi farq va o`ziga xos rivojlanish xususiyatlarini to`la holda ta`riflashda qiyinchilik tug`diradi. bunday tahlil kuzatish va tajriba natijalarida qay darajadagi xatolar bo`lishi mumkinligini aniq ko`rsatib bera olmaydi. shuning uchun hamma vaqt mikdoriy tahlil sifat tahlil bilan birgalikda qo`llaniladi. ana shunda sub`ektivlik holatlariga barham berilib, shakllantirilgan hukm va xulosalar tadqiqotchi shaxsiyatiga bog`liqlikdan xalos bo`ladi, natijalarni tekshirish imkoniyati vujudga keladi. psixolog uchun kuzatish va tajriba natijalarini statistik metodlar yordamida aniqlashni bilish juda muhimdir. psixologiya matematik fan bo`la oladimi? psixologiyani matematikalashtirish - …
2
lari bilan tashqi o`lchovlarning o`zaro aloqasini aniqlashda namoyon bo`ladi. masalan, ta`limning muvaffakiyati –o`quvchining intellektual taraqqiyoti bilan bog`liq bo`ladi. shuning uchun ham tashqi o`lchov sifatida uning o`zlashtirishini olish mumkin. aytaylik, talabalarning aqliy rivojlanishini o`rganish uchun test topshiriqlari va o`zlashtirish bahosi o`rtasida ijobiy aloqa mavjud bo`lsa, qo`llanilgan metodika validlikka ega bo`ladi. metodikaning yana bir muhim xususiyati uning ishonchliligi bo`lib, ushbu metodikaning o`lchov vositasi sifatida loyiqligida namoyon bo`ladi. metodikaning ob`ektivligi o`lchash natijalarining undan foydalanuvchi shaxsga bog`liq emasligida aks etadi. metodikaning validligi va ishonchliligini tekshirish maqsadida turli statistik o`lchovlardan foydalanish mumkin bo`ladi. har qanday metodikadan ham tajriba jarayonida foydalanish mumkinmi? o`lchov nazariyasi fikricha psixologiyada qo`llaniladigan barcha o`lchov usullari psixologik o`lchov shkalalarini tuzishdan iboratdir. ko`pchilik psixologlar fikricha shkalalashtirish-psixik jarayon va holatlarni o`lchash uchun qo`llaniladigan eksperimental va matematik usullar yig`indisidan iboratdir. ko`pincha shkalalashtirishga o`lchash so`zi sinonim qilib quyiladi. psixologik jarayon, xususiyat, ob`ekt va hodisalarni shkalalashtirish deganda muayyan qoidalar asosida ularni sonlarga tenglashtirish tushuniladi. bunda sonlarning o`zaro …
3
shkalasi tenglik qonuniga buysunadi, masalan x xususiyatiga ko`ra a ob`ekti v ob`ektiga teng bo`lsa xa q xv bo`ladi, lekin s ob`ektga nisbatan bu tenglik o`zgaradi xa q xs. nomlash shkalasi umumiy shaklga ega bo`lib, barcha shkalalashtirish turlari u yoki bu darajada nomlash shkalasi hisoblanadi. nomlash shkalasini tuzishda quyidagi talablarga rioya qilinadi: 1)ko`plab ob`ektlarning har bir a`zosi bir ob`ektlar sinfiga kiritilishi mumkin; 2) har bir ob`ekt bir vaqtning o`zida ikki yoki undan ortiq sinfga mansub bo`la olmaydi. nomlash shkalasida ob`ektlarni almashtirilgan sonlar bilan hech qanday arifmetik amallar (qo`shish, ayirish, bo`lish, ko`paytirish) bajarilmaydi. shuning uchun ob`ektlar turli harf, son, raqamlar bilan ixtiyoriy tarzda almashtirilishi mumkin, lekin ular hamma vaqt faqat bitta ob`ektni aks ettiradi. tartib shkalasida simvollar xususan sonlar ob`ektlarning teng yoki teng emasligi, ekvivalent yoki ekvivalent emasligini aks ettirishi bilan birga ularning o`lchanayotgan xususiyatga nisbatan munosabatini ham tartibga soladi. tartib shkalasidagi sonlarni tartibga solish mumkin bo`lsa ham, u absolyut emas, nisbiy …
4
qlash, katta yoki kichik deb taqqoslash mumkin. bir shkalani turli belgilari o`rtasidagi intervallar va farqlar tengligini ham solishtirish mumkin. intervallar shkalasi quyidagi postulatga bo`ysunadi: aqvqvqa yoki g`aqvg`qsq aqg`vqsg` agar aqr va v > 0 bo`lsa, u holda a q v > r agar aqr va v q q bo`lsa, u holda a q v q r q q intervallar shkalasini loyihalashtirishda uchta ixtiyoriy operatsiya (amallar) bajariladi: a) o`lchov birligi xajmini topish; b) nol’ (boshlang`ich) nuqtani topish; v) nol’ nuqtadan boshlab hisob olib boriluvchi yo`nalishni aniqlash. intervallar shkalasiga vekslerning standartlashgan shkalasi, tersten va t.gilford shkalasi misol bo`ladi. munosabatlar shkalasini loyihalashtirishda avvalgi shkala xususiyatlari bilan birga hali o`rganilishi kerak bo`lgan xususiyat yo`q bo`lgan tabiiy nol’ nuqta bo`lishi kerak. munosabatlar shkalasi quyidagi muhim xususiyatlarga ega; 1) ob`ektlar sinfi o`rganilayotgan xususiyatga ko`ra bo`lingan va tartibga solingan bo`ladi; 2) ob`ektlar sinfi o`rtasidagi teng farqlar, ular belgilangan sonlar o`rtasidagi farqka teng bo`ladi; 3) ob`ektlar sinfiga tenglashtirilgan …
5
psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi"

1403956245_49390.doc psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi reja: 1. psixologik tadqiqot natijalarini mikdoriy tahlil qilishning zarurligi. 2. o`lchov shkalasi tiplari. 3. nomlash (nominativ) shkalasi. 4. tartib (ordinar) shkalasi. 5. interval (oralik) shkalasi. 6. munosabatlar shkalasi. psixologik kuzatish va tajriba natijalarini so`z orqali ifodalaganda sub`ektivlik holatlari bo`lishi muqarrar, bunday sub`ektivlik holatlari muddatidan avval xulosa chiqarishda, asoslanmagan umumlashtirishlarda namoyon bo`ladi. sifat jihatdan o`rganilayotgan psixik hodisa va jarayonlarni tavsiflashda ular o`rtasidagi farq va o`ziga xos rivojlanish xususiyatlarini to`la holda ta`riflashda qiyinchilik tug`diradi. bunday tahlil kuzat...

DOC format, 83.5 KB. To download "psixologik tadqiqotlarda o`lchov usullarining qo`llanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: psixologik tadqiqotlarda o`lcho… DOC Free download Telegram