markaziy osiyoda tarbiyaning paydo bo’lishi haqidagi qarashlar va uning mohiyati, xalq pedagogikasi

DOC 62,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1403950939_49105.doc markaziy osiyoda tarbiyaning paydo bo’lishi haqidagi qarashlar va uning mohiyati, xalq pedagogikasi reja: 1. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi, mohiyati haqida materialistik ta’limot. 2. insonning yaratilishi, tarbiyaning maqsadi haqida ilohiy ta’limot. 3. o’zbek xalq pedagogikasi, uning manbalari, ilg’or g’oyalari 1. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi, mohiyati haqida materialistik ta’limot faylasuflar- olamni turlicha izohladilar xolos lekin o’zgartira olmadilar. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi muhim printsipial ahamiyatga ega. inson va tarbiyaning paydo bo’lishini yoritishda tabiat, inson va jamiyat falsafasiga e’tiborni qaratmoq kerak. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi masalasini tahlil etishda farmottsion tsevilizatsion yondashmoq kerak. mirzo abdulqodir bedil hayvonlarda ham sezish, g’azablanish ham lazzatlanish va hokozo xilma-xil xislatlar bor. bu kuchlar normal darajada birikmalardan keyin inson odam paydo bo’lgan deb biladi. inson o’simliklar va hayvonot dunyosi tufayli kelib chiqqan odam umumiy qobilitga ega bo’lgan mukammalroq zot. inson hayvonot dunyosining uzoq davrlar mobaynida yuz bergan o’zgarishi va rivojlanishining mahsulidir deb tushintiriladi. «irofon» risolasida …

ri tayyorlay boshlagan davrdan boshlab kishilik jamiyati paydo bo’ldi. ibtidoiy kishilarning omon qolish va ko’payishidan iborat o’z tabiiy ehtiyojlarini qondirishga qaratilgan mehnat faoliyati hayvonni boa-bora insonga aylantirdi, kishilik jamiyatini yaratdi, bu jamiyatda kishining tarkib topishi sotsial qonuniyatlar bilan belgilanadigan bo’ldi. eng oddiy mehnat qo’rollrini qo’llanish va ularni ongli ravishda tayyorlashning kengayib va murakkablashib borishi yosh avlodga mehnat bilimlarini, ko’nikma va tajribalarni berish zaruriyatini tug’dirdi. dastlab bu hol mehnat faoliyati jarayonida va butun ijtimoiy hayot qo’ynida ro’y bergan. keyinchalik tarbiya inson faoliyati va ongining alohida sohasiga aylandi. 2. insonning yaratilishi, tarbiyaning maqsadi haqida ilohiy ta’limot. insonning insonning paydo bo’lishi haqida islomiy ilmda insonni olloh tuproqdan yaratgan (balchiqdan) deyiladi. olloh o’n sakkiz ming olamni yaratgandan so’ng unga sarvar qilib insonni - hazrati odam atoni yaratgan ekan. odam ato qovurg’asidan, momo havoni yaratib, zaminda odam urug’ini ko’paytirgan, urchitgan ekan. aytishlaricha, odamning ko’ngliga uch narsa urmas, ya’ni inson uch narsadan bezor bo’lmas, doimo ardoqlar …

dlaridir. bu elatlar yashagan hududlarda o’ziga xos madaniy an’analar tarkib topgan. ajdodlarimizning qadimiy madaniyatiga ta’lib-tarbiyaga oid merosi ham kiradi. hozirgi turkiy va forsiy zabon xalqlarining bizgacha etib kelgan arxeologik topilmalari, tarixchilar, adabiyot va san’at namoyondalarining merosi va namunalari buning dalilidir. eng qadimgi tarbiya haqidagi yodgorliklar bizgacha etib kelmagan. turkiy va forsiy zabon xalqlarning turmush tarzi ifodalangan ma’naviy madaniyat yodgorliklari grek tarixchisi gerodotning «tarix», strabonning «geografiya», m. qoshg’ariyning «devonu lug’atit-turk» kabi manbalarida saqlangan. bu yodgorliklar insonning shakllanishida moddiy va ma’naviy madaniyat qay darajada rol o’ynaganligidan dalolat beradi. tarbiya insonning aqliy va axloqiy jihatdan tarkib topa borishiga ta’sir etgan bo’lsa, insonning shakllana borishi ham, insoniyat jamiyatning tarkib topishiga yordam bergan. insonning o’z-o’zini anglashi va jamiyat taraqqiyoti bir-biri bilan uzviy aloqada bo’lgan. kishilar va kishilik jamiyati vujudga kelishi jarayonida inson ham biologik jihatdan, ham inson sifatida takomillashib borgan. qadimgi kishilarning dastlabki oddiy istaklari, orzu umidlari, fazilatlari va qadimgi eposlarda o’z ifodasini topgan. qadimgi …

boshlaganlar. jamiyat taraqqiyoti bilan birga bolalarga dalalarni o’lchash, suv toshqinlarini oldini olish, kishilarni davolash usullariga oid bilimlarga intilish avj oldi. natijada maktablarga va yozuvga ehtiyoj sezildi. dastlab sur’atkashlar rivojlanib «piktografik xat» paydo bo’lgan, keyinchalik yozuvlar takomillashgan. oromiy, yunon, xorazm, sug’d, kushan, run, uyg’ur va boshqa yozuvlar paydo bo’lgan. bu esa ta’lim-tarbiyaning rivojlanishida muhim rol o’ynagan. yunon tarixchisi gerodotning «tarix» kitobida qadimgi forslar, saklar va massagetlarning ta’lim-tarbiyaviy qarashlariga oid ma’lumotlar berilgan. forslarning ulug’laydigan narsalaridan jasurlikdir, -deydi olim, shunga ko’ra ular ko’proq o’g’illariga ega bo’lishdan faxrlanishgan. podshoh ham kimning o’g’li ko’p bo’lsa, har doim sovg’a salom yuborib turgan. o’g’il bolalarni besh yoshdan yigirma yoshgacha otda yurishga, kamondan otish, to’g’rilikka o’rgatilgan. bola besh yoshgacha otasiga ko’rsatilmagan, ayollar tarbiyasiga bo’lmagan. o’g’il hech qachon ota-onasini behurmat qilmagan. ular ota-onasiga hurmatsizlikni nikohsiz tug’ilgan yoki tashlandiq bolalardangina kutish mumkin deb bilganlar. gerodot forslar uchun yolg’onchilik va qarzdor bo’lish sharmandalik hisoblangan deydi. yana ular daryo suviga tupurmaganlar, hatto …

’idan ta’sirlanib, qaytib jangga tashlanadilar va dushmanni uloqtirib tashlaydilar. bu hodisaga xotira sifatida kir shunday qonun ta’sis etadi: bu shaharga agar qaysi shoh qadam qo’ysa, har bir ayolga bittadan oltin sovg’a qilinsin. qadimgi samarqandda ta’lim-tarbiya yaxshi tashkil etilganligi haqida ma’lumotlar bor. samarqandda o’g’il bolalar besh yoshga to’lgach, unga savdo ishlari o’rgatilgan, o’qishni o’rganishi bilan savdo ishiga o’rgatila boshlangan. boshqa bir tarixchi samarqand aholisining axloqiy va xulq odob qoidalariga rioya etishi boshqalarga o’rnak bo’lganligini qayd qiladi. qadimgi davrlarda ta’lim-tarbiyaga oid ma’lumotlar xalq og’zaki ijodi namunalari-afsonalar, qahramonlik eposlari, qo’shiqlar, maqol va iboralarda o’z ifodasini topgan. epik rivoyatlarda ajdodlarimizning vatanparvarlik kurashi o’z ifodasini topgan. jasurlik, kuchlilik, mardlik, qadimiy kishilarda tarkib topishi zarur bo’lgan fazilat sanalgan. 3. o’zbek xalq pedagogikasi, uning manbalari, ilg’or g’oyalari «o’zbek xalq pedagogikasi» qamrovi nihoyatda keng, bag’oyat serqirra va serjilo tushuncha bo’lib, u shu xalq paydo bo’lgan butun davrni o’z ichiga oladi. xalq pedagogikasi ijtimoiy va maishiy- axloqiy hayotning barcha …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"markaziy osiyoda tarbiyaning paydo bo’lishi haqidagi qarashlar va uning mohiyati, xalq pedagogikasi" haqida

1403950939_49105.doc markaziy osiyoda tarbiyaning paydo bo’lishi haqidagi qarashlar va uning mohiyati, xalq pedagogikasi reja: 1. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi, mohiyati haqida materialistik ta’limot. 2. insonning yaratilishi, tarbiyaning maqsadi haqida ilohiy ta’limot. 3. o’zbek xalq pedagogikasi, uning manbalari, ilg’or g’oyalari 1. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi, mohiyati haqida materialistik ta’limot faylasuflar- olamni turlicha izohladilar xolos lekin o’zgartira olmadilar. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi muhim printsipial ahamiyatga ega. inson va tarbiyaning paydo bo’lishini yoritishda tabiat, inson va jamiyat falsafasiga e’tiborni qaratmoq kerak. inson va tarbiyaning paydo bo’lishi masalasini tahlil etishda farmottsion tsevilizatsion yondashmoq kerak. mirzo abdulqodir ...

DOC format, 62,0 KB. "markaziy osiyoda tarbiyaning paydo bo’lishi haqidagi qarashlar va uning mohiyati, xalq pedagogikasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: markaziy osiyoda tarbiyaning pa… DOC Bepul yuklash Telegram