mustaqil o’zbekistonda uzluksiz ta‘lim

DOC 9 pages 49.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 9
mustaqil o’zbekistonda uzluksiz ta‘lim reja: 1. mustaqil o’zbekistonda ta‘limning uzluksizligi va izchilligi. 2. ta‘lim mazmunini shakllantirish. 3. davlat ta‘lim standartlari. 4. o’quv rejalari va dasturlari. mustaqil o’zbekistonda ta‘limning uzluksizligi va izchilligi mustaqil o’zbekiston respublikasida ijtimoiy taraqqiyotning demokratik – huquqiy, fuqarolik jamiyatini qurish yo’lidagi ishlar boskichma-bosqich amalga oshirilmoqda. “... barcha islohotlarimizning pirovard maqsadi, ... fuqarolar uchun munosib hayot sharoitlarini tashkil qilib berishdan iboratdir. aynan shuning uchun ham ma‘naviy jihatdan mukammal rivojlangan insonni tarbiyalash, eng muhim vazifalardan biri bo’lib qoladi”. (barkamol avlod – o’zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent, “sharq”, 1998. 3-b). shu boisdan ilk qadamlardanoq milliy ta‘lim-tarbiya tizimini jahon andozalari darajasiga chiqarish maqsad qilib qo’yildi. bunday ulug’vor vazifalarni amalga oshirishni mamlakatdagi mavjud uzluksiz ta‘lim tizimini isloh qilmasdan ta‘minlab bo’lmas edi. “kadrlar tayyorlash milliy dasturi” (1997) xuddi shu maqsadga qaratilgan tarixiy davlat hujjatidir. unda uzluksiz ta‘limga shunday ta‘rif beriladi: “uzluksiz ta‘lim kadrlar tayyorlash tizimining asosi, o’zbekiston respublikasining ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyotini ta‘minlovchi, shaxs, jamiyat va davlatning …
2 / 9
asi uzluksiz bo’lishi lozim deb hisoblashgan (imom ismoil buxoriy. hadis. 1- kitob. toshkent, “meros”, 1991. ....-b.) faqat uzluksiz davom etuvchi pedagogik jarayonlardagina barkamol shaxs shakllanishi mumkin. shaxsni shakllantirmasdan, rivojlantirmasdan turib, davlatni ham, jamiyatni ham, rivojlantirish mumkin emas. uzluksiz ta‘lim shaxs kamoloti jarayoniga jadal ta‘sir ko’rsatuvchi eng muhim omildir. kadrlar tayyorlashning milliy modeli: shaxs, davlat va jamiyat, uzluksiz, ta‘lim, fan, ishlab chiqarishdan iborat yaxlit jarayon komponentlarini o’z ichiga oladi. binobarin, shaxs kadrlar tayyorlash tizimining bosh sub‘ekti va ob‘ekti, ta‘lim xizmatlarining iste‘molchisi va muallifi; davlat va jamiyat – ta‘lim va kadrlar tayyorlash tizimi faoliyatini tartibga soluvchi va nazorat qiluvchi, qabul qiluvchi ijtimoiy hodisa, kafolatchilar; uzluksiz ta‘lim - raqobatbardosh kadrlar tayyorlashning asosi, ta‘lim turlari va standartlarini, kadrlar tayyorlash tizimini o’z ichiga oladi; fan – yuksak soviyali pedagogik texnologiyalarni ishlab chiquvchi kuch; ishlab chiqarish - kadrlar tayyorlashga, ularning sifatiga qo’yiladigan talablar buyurtmachisidir. uzluksiz ta‘limining faoliyat ko’rsatish tamoyillari quyidagilarni o’z ichiga olishi “kadrlar tayyorlash milliy …
3 / 9
hozirgi bosqichida zaruratga aylandi. buning uchun milliy istiqlol davrida ob‘ektiv va sub‘ektiv shart-sharoitlar yetildi. respublikamizning milliy xususiyatlari, umumbashariy talablar, xalqimiz mentalitetiga dahldor omillar hisobga olinib, uzluksiz ta‘limning quyidagi islohot yo’nalishlari, tizimi va turlari belgilandi: uzluksiz ta‘lim yo’nalishlari quyidagilarni o’z ichiga oladi: a) ta‘lim tizimida kadrlar salohiyatini, pedagoglar kasbiy nufuzini oshirish; b) davlat va nodavlat ta‘lim muassasalarini rivojlantirish; v) ta‘lim tizimini, ta‘lim dasturlarini tubdan qayta qurish; g) majburiy umumiy o’rta ta‘limdan o’rta maxsus kasb-hunar ta‘limiga o’tishni ta‘minlash; d) fan va ishlab chiqarish integratsiyalashgan yangi tipdagi o’quv muassasalarini vujudga keltirish; e) ilg’or texnologiyalarni keng o’zlashtirish; yo) ta‘limning boshqaruv tizimini takomillashtirish; j) ta‘lim olishda xalqaro fondlar, xayriyalar, jamoat tashkilotlari rolini kuchaytirish; z) ta‘lim va ilm-fan bilan bog’liq xorijiy tashkilotlar bilan hamkorlikni rivojlantirish; va boshqalar. uzluksiz ta‘lim tizimining faoliyati davlat ta‘lim standartlari (asosida) va turli darajadagi ta‘lim dasturlari izchilligi asosida yo’lga qo’yiladi. u quyidagilarni o’z ichiga oladi: a) maktabgacha ta‘lim; b) umumiy o’rta ta‘lim; …
4 / 9
y harakterda bo’lishi lozimligi va dts talablari asosida ta‘lim olishning hamma uchun ochiqligi alohida uqtirilgan (3-modda). (barkamol avlod- o’zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent, “sharq”, 1997 20-b). ta‘lim mazmunini shakllantirishda quyidagi omillarni hisobga olish taqoza etiladi: 1) milliy mafkura, ijtimoiy tuzum xususiyatlari; 2) mavjud ishlab chiqarish ehtiyojlari; 3) davlatning xalq ta‘limi tizimi va muayyan o’quv yurti oldiga qo’yadigan talablari; 4) o’qitish qoidalariga muvofiq keluvchi va o’quvchilarning intellektual, fiziologik, yosh imkoniyatlarini e‘tiborga oluvchi didaktik talablar (pedagogika. a.q. munavvarov tahriri ostida. toshkent, “o’qituvchi”, 1996. 68-b.). shuni ta‘kidlash lozimki, maktab ta‘limining mazmunining tarixiy va sinfiy xususiyatiga ega ekanligi kishilik jamiyati taraqqiyotining barcha bosqichlarida namoyon bo’lgan. chunki, o’tmishdagi barcha davrlarda, ijtimoiy taraqqiyotning barcha bosqichlarida ta‘limning mazmuni va hajmi (parametrlari) o’sha davr, o’sha ijtimoiy-iqtisodiy tuzum mafkurasi, talab va ehtiyojlari, fan-texnika taraqqiyoti darajasi bilan belgilab kelingan. hozirgacha pedagogika nazariyasi fanida ta‘lim mazmunini belgilash muammosiga doir ikki xil qarash mavjud: a) “shakl ma‘lumot” tarafdorlari; b) “moddiy ma‘lumot” tarafdorlari; “shakl …
5 / 9
maliy hayotda o’z isbotini topmadi va pedagogika fani nazariyotchilari tomonidan o’tkir tanqid ostiga olindi. ta‘lim mazmunini dunyoviylashtirish uchun utmishda o’z hayotini xavf ostiga qo’yish evaziga kurashgan jadid-ma‘rifatparvarlarning say‘i-harakatlari o’z davri va hozirgi davr nuqtai-nazaridan ijobiy baholanmoqda (qosimov b., ismoilbek gaspirali. toshkent, “o’qituvchi”, 1992). milliy istiqlol davrida ta‘lim mazmunini shakllantirish muammosini hal qilishda o’tmish pedagogikasi merosining ilg’or jihatlariga, xalqimizning milliy xususiyatlariga, milliy istiqlol mafkurasiga, o’zbekistonning o’z istiqlol va tanlangan taraqqiyot yo’liga, hozirgi ijtimoiy taraqqiyot bosqichidagi mamlakatimiz hamda umumbashariy ehtiyojlarga alohida e‘tibor berildi. ta‘lim mazmuni o’quv rejalari, dasturlari va darsliklarda dts talablari doirasida o’z aksini topgan. davlat ta‘lim standartlari (dts) “o’zbekiston respublikasi prezidenti i. karimovning “dasturni bajarish uchun javobgar shaxslar oldiga qo’yilgan vazifalar” (“sharq”, 1999) mavzusi bilan boshlangan xalq ta‘limi vazirligi “axborotnomasi” ning maxsus 7 ta sonida (7 ta kitob) da vazirlar mahkamasining “umumiy o’rta ta‘limning davlat ta‘lim standartlari” (dts) ni tasdiqlash to’g’risida” (16.08.1999) gi qarori, fanlar bo’yicha dts va ularga sharh, …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mustaqil o’zbekistonda uzluksiz ta‘lim"

mustaqil o’zbekistonda uzluksiz ta‘lim reja: 1. mustaqil o’zbekistonda ta‘limning uzluksizligi va izchilligi. 2. ta‘lim mazmunini shakllantirish. 3. davlat ta‘lim standartlari. 4. o’quv rejalari va dasturlari. mustaqil o’zbekistonda ta‘limning uzluksizligi va izchilligi mustaqil o’zbekiston respublikasida ijtimoiy taraqqiyotning demokratik – huquqiy, fuqarolik jamiyatini qurish yo’lidagi ishlar boskichma-bosqich amalga oshirilmoqda. “... barcha islohotlarimizning pirovard maqsadi, ... fuqarolar uchun munosib hayot sharoitlarini tashkil qilib berishdan iboratdir. aynan shuning uchun ham ma‘naviy jihatdan mukammal rivojlangan insonni tarbiyalash, eng muhim vazifalardan biri bo’lib qoladi”. (barkamol avlod – o’zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent, “sharq”, 1998. 3-b). shu boisdan ilk...

This file contains 9 pages in DOC format (49.0 KB). To download "mustaqil o’zbekistonda uzluksiz ta‘lim", click the Telegram button on the left.

Tags: mustaqil o’zbekistonda uzluksiz… DOC 9 pages Free download Telegram