kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri 7 klass

PPTX 17 sahifa 673,3 KB Bepul yuklash

17 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 673,3 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 17

Yangilangan May 2026

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 17

kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri mexanikanıń deneniń qozǵalısın onıń massası hám onı qozǵalısqa keltiriwshi sebeplerin esapqa almaǵan halda úyrenetuǵın bólimine kinematika dep ataladı. kinematikanıń tiykarǵı wazıypası denelerdiń qálegen waqıttaǵı koordinataların aniqlawdan ibarat. deneniń koordinatalarınıń waqıtqa baylanıslıǵı haqqındaǵı maǵlıwmatlar hár túrde mısalı, grafik, keste yamasa formula kórinisinde beriliwi, sonday – aq, sózler menen ańlatılıwı múmkin. bul maǵlıwmatlardı biliw arqalı deneniń qálegen waqıttaǵı keńisliktegi ornın anıq aytıwǵa boladı. bunıń ushın bir qatar jańa túsinikler menen tanısıp alıwımız kerek. uzaqta ketip baratırǵan avtomobildiń forması anıq kórinbeydi, ol júdá kishkene, hátte noqattay bolıp kóriniwi múmkin. al kishkene qumırsqaǵa mikroskop arqalı qaraǵanımızda ol qorqınıshlı jırtqısh bolıp kórinedi. denelerdiń qozǵalısın úyrengenimizde bir qatar ápiwayılastırıwlardan paydalanamız. bunday usıllardıń biri qozǵalıstaǵı deneniń ólshemlerin esapqa almastan, onı kórip atırǵan process yamasa sızılmalarda materiallıq noqat dep alıwdan ibarat. materiallıq noqat berilgen sharayatta ólshemlerin hám formasın esapqa almawǵa bolatuǵın dene materiallıq noqat dep ataladı. uzınlıǵı 4 m bolǵan avtomobildiń 10 km aralıqtı basıp …

2 / 17

z. biraq, mektepke alıp baratırǵanda sızılmada kitap júdá kishkene noqat bolıp kórinedi. bul jaǵdayda onı materiallıq noqat dep alıw múmkin. materiallıq noqat túsiniginen qozǵalıstaǵı deneniń ólshemi basıp ótilgen aralıqqa salıstırǵanda júdá kishi bolǵan jaǵdayda ǵana emes, al talqılanıp atırǵan deneniń ólshemi oǵan salıstırǵanda qaralıp atırǵan basqa bir denege shekem bolǵan aralıqqa salıstırǵanda júdá kishi bolǵanda da paydalanıladı. jer sharınıń ólshemleri júdá úlken. biraq, jer planetasınıń quyash átirapında aylanıwın úyrengende, olardıń arasındaǵı aralıqtıń júdá úlkenligi sebepli, jerdi materiallıq noqat dep qaraw múmkin. traektoriya taxtaǵa por menen sızǵanda, qarlı jolda avtomobil júrgende, aspandaǵı tas bólegi – meteor atmosferaǵa kirgende iz qaldıradı (9 – súwret). por, avtomobil hám meteordıń qaldırǵan izleri olardıń traektoriyaları bolıp tabıladı. deneler ózleriniń qozǵalısında barlıq waqıtta da iz qaldıra bermeydi. mısalı, aspanda ushıp atırǵan meteor iz qaldırsa, tramplinnen sekirip atırǵan sportshı bolsa iz qaldırmaydı. sportshı, top, adam, mashina, qus hám samolyotlardıń qozǵalıslarınıń barısında izleri kórinbese de, olardıń izlerin úzliksiz …

3 / 17

indi orın awıstırıw dep ataladı. siz kóldiń jaǵasındaǵı soqpaqtan júrip, a noqatınan b noqatına iymek sızıqlı traektoriya boylap 100 m joldı basıp ótiwińiz múmkin (10-súwret). bunda orın awıstırıw a noqatınan b noqatına shekemgi aralıqqa, yaǵnıy 40 m ge teń boladı. dostıńız bolsa qayıqta a noqatınan b noqatına tuwrı sızıq boyınsha júzip ótse, traektoriya menen orın awıstırıw bir – birine teń bolıp, onıń uzınlıǵı 40 m boladı. tashkentten andijanǵa shekemgi orın awıstırıw 245 km bolǵan jaǵday da, avtomobil tashkentten andijanǵa barıwı ushın 380 km joldı basıp ótedi. tuwrı sızıqlı qozǵalısta jol hám orın awıstırıw bir birine teń boladı. mexanikalıq qozǵalıs ápiwayılastırıw maqsetinde denelerdiń qoz – ǵalısın úsh túrge bólip úyreniledi: ilgerilemeli, aylanbalı hám terbelmeli. avtomashinanıń korpusı ilgerilemeli qozǵalsa, onıń dóńgelekleri aylanbalı qozǵaladı (11-súwret). motorındaǵı porshenleri terbelmeli qozǵaladı. ilgerilemeli qozǵalıs eger deneniń qozǵalısı ilgerilemeli bolsa, onıń qozǵalısın súwretlew ushın deneniń bir noqatınıń qozǵalısın súwretlew jetkilikli. mısalı, stoldıń ústindegi kitaptı bir orınnan basqa …

4 / 17

p baratırǵan lift, ush-ıp baratırǵan samolyot hám raketa ilgerilemeli qozǵalısta boladı. dem alıw baǵlarındaǵı sharqpálek kabinasıaylanbalı qozǵaladı (13 – súwret). biraq, usınıń menen bir waqıtta ol ilgerilemeli de qozǵaladı. sebebi kabinanıń ıqtıyarlı eki noqatınan ótkerilgen tuwrı sızıq óz-ózine parallel túrde orın awıstıradı. ilgerilemeli qozǵalatuǵın deneniń qozǵalı – sın úyrengende, onıń tek bir noqatınıń qozǵalısın úyreniw jetkilikli. sonlıqtan, ilgerilemeli qoz ǵalatuǵın deneni materiallıq noqat dep qaraymız. ilgerilemeli qozǵalıs tuwrı sızıqlı hám iymek sızıqlı boladı. denelerdiń qozǵalısın úsh túrge: ilgerilemeli, aylanbalı hám terbelmeli qozǵalıslarǵa bólip, bul quramalı qozǵalıslardı tallawdı ańsatlastıradı hám matematikalıq jaqtan táriyiplew imkaniyatın beredi. telegram: @mektep_ushin image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image1.png

5 / 17

kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri 7 klass - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 17 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri 7 klass" haqida

kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri mexanikanıń deneniń qozǵalısın onıń massası hám onı qozǵalısqa keltiriwshi sebeplerin esapqa almaǵan halda úyrenetuǵın bólimine kinematika dep ataladı. kinematikanıń tiykarǵı wazıypası denelerdiń qálegen waqıttaǵı koordinataların aniqlawdan ibarat. deneniń koordinatalarınıń waqıtqa baylanıslıǵı haqqındaǵı maǵlıwmatlar hár túrde mısalı, grafik, keste yamasa formula kórinisinde beriliwi, sonday – aq, sózler menen ańlatılıwı múmkin. bul maǵlıwmatlardı biliw arqalı deneniń qálegen waqıttaǵı keńisliktegi ornın anıq aytıwǵa boladı. bunıń ushın bir qatar jańa túsinikler menen tanısıp alıwımız kerek. uzaqta ketip baratırǵan avtomobildiń forması anıq kórinbeydi, ol júdá kishkene, hátte noqattay bolıp kóriniwi múmkin. al kishkene qumırsqaǵa mikroskop arqalı qaraǵan...

Bu fayl PPTX formatida 17 sahifadan iborat (673,3 KB). "kinematikaníń tiykarǵí túsinikleri 7 klass"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: kinematikaníń tiykarǵí túsinikl… PPTX 17 sahifa Bepul yuklash Telegram