bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh

DOCX 102.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1693308833.docx bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh i.bob. bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh 1.1. predmetlar o’lchamini idrok qilish va taqqoslash bolalarga shartli o’lchovlarni o’rgatishdan oldin o’lchovning aniq chiqishiga yordam beradigan quyidagi qoidalarni tushuntirish lozim: 1. hap doim o’lchovni eng chekkadan boshlash kerakligi haqida. 2. o’lchovning oxirini belgilab qo’yish kerakligi haqida. 3. predmetning uzunligini o’lchash vaqtida o’lchov chapdan o’nga qarab, eni bilan bo’yini o’lchagan vaqt o’lchov yuqoridan pastga qarab olinishi haqida. 4. keyingi o’lchovni oxirgi belgi qo’yilgan joydan boshlash kerakligi haqida. 5. o’lchov olayotgan vaqtda albatta uning sonini sanash kerakligi haqida. bolalarni uzunlikni o’lchashga o’rgatish vaqtida o’lchovning soniga qarab, lentachalarning uzunligini o’lchash yoki chiziqchalarda ramka chizishni taklif qilinadi. bolalar rasmdagi predmetlarning o’lchamlarini olishga qaraganda, tayyor predmetlarning o’lchamlarini olish vaqtida uncha qiynalmaydilar. shuning uchun bolalarga to’g’ri o’lcham olishni o’rgatish vaqtida tayyor predmetlardan foydalanish kerak. shuningdek ma’lum sondagi o’lchovlar ko’p bo’lmasligi, ya’ni 5-6 ta …

larning javobi shuni ko’rsatadiki, 6-7 yoshli bolalar og’irlikni tarozi orqali o’lchash kerakligini biladilar. xaltacha (qop)larda qancha shakar bor degan savolga bolalar «uni tarozida tortish kerak» deb javob beradilar. bu savolga maishiy uy tajribasini ifodalovchi javoblar ham beradilar. masalan: «stakan bilan o’lchash kerak». bolalar shu narsalarning og’irligi uning toshi ekanligini bilmaydi. toshlar katta va kichik, og’ir va yengil bo’ladi. agar bolalarning uzunlik va og’irlik haqidagi bilimlari taqqoslansa, ularning og’irlik haqidagi bilimlari ko’p ekaniga ishonch hosil qilamiz. bolalarning suyuqliklar sig’imi haqidagi bilimlari juda past ekanligi aniqlangan. bolalarning ko’pchiligi ko’zadagi sutni qanday o’lchashni bilmaydi. ularni «santimetr» bilan, lineyka bilan, gradusnik bilan deb javob beradilar. bolalarning javoblari ularning suyuqliklarni, sochiluvchi jismlarni o’lchash haqidagi bilimlari yo’qligini ko’rsatadi. bolalar suyuqliklarni o’lchash qoidalarini, suyuqlikning o’lchami nimaligini bilmaydi. bolalarning hikoyalarida ularning onalari bilan bir litr sut olganliklarini aytadilar, lekin ular litr suyuqliklarning o’lchov birligi ekanligini bilmaydilar. turli narsalarni o’lchay olishga o’rgatish bolaning aqliy taraqqiyotiga katta ta’sir qiladi. shuning …

oq, uzoqroq, uzoq masofada savatchalar tayyorlab qo’yiladi. bolalar ikki qator bo’lib ikki tomonga saflanadilar. tarbiyachi aytgan masofaga har bir qatordan bir bola kelib turadi va koptokni tarbiyachi aytgan masofadagi savatchaga uloqtirib tushirishi kerak. koptok qaysi masofaga tushsa, bolalar o’sha masofani yaqin, uzoq, yaqinroq, uzoqroq deb aytadilar va navbatni keyingi bolaga beradilar. o’yin shu tarzda davom etib, 2-3 marotaba takrorlanishi mumkin. mashq natijasida bola “yaqin” va “uzoq” so’zlarini tushunadi va nutqda to’g’ri qo’llaydi. tarbiyachi: bolalar, hozir sizlar yoningizdagi qutichadan doira shaklini olinglar. bu shaklni o’zingizga nisbatan uzoq joylashtiring (stol ustiga). endi kvadrat shaklini o’zingizga nisbatan yaqin joyga joylashtiring. uchburchak shaklini olib o’zingizga nisbatan yaqinroq joyga qo’yinglar. to’g’ri to’rtburchak shaklini uzoqroqqa joylashtiringlar. tarbiyachi bolalar ishini kuzatib “doira sizdan uzoqdami yaqindami?”, “uchburchak sizdan uzoqroqmi , yaqinroqmi?” deb so’raydi. “sehrli qopcha” o’yini. bolalar doira bo’lib turadilar, tarbiyachi doira o’rtasida turadi, tarbiyachining qo’lida “sehrli qopcha”, qopchada turli qalinlikda va uzunlikdagi matolar, qalamlar bo’ladi. bolalar bittadan …

an qanday foydalanishlariga katta ahamiyat beriladi. ta’limiy faoliyatlarda va kundalik hayotda didaktik o’yinlardan hamda o’yin-mashqlardan keng foydlaniladi. ta’limiy faoliyatlardan tashqari vaqtlarda o’yinlar tashkil qilib, bolalarning matematik tasavvurlari mustahkamlanadi, chuqurlashtiriladi va kengaytiriladi. ta’limiy faoliyatlarda bolalarning faol faoliyati birinchi navbatda yangi material ustida ishlashni hamda ilgari o’tilgan materialni takrorlashni birga to’g’ri qo’shib olib borish bilan ish turlarini va uni tashkil etish usullarini almashtirib turish bilan, ya’ni ta’limiy faoliyat tuzilmasi bilan ta’minlanadi. 1.2. bolalarning predmetlar shakli va geometrik figuralarni idrok qilishidagi o’ziga xos xususiyatlar matematika mashg’ulotlarida bolalar eng sodda geometrik figuralar bilan, ularning ba’zi xossalari bilan tanishadilar, buyumlarni geometrik etalonlar bilan taqqoslash asosida ularning (buyumlarni) shaklini tahlil qilish va baholashni o’rganadilar.bolalarda asta-sekin shakl haqidagi umumiy tasavvur shakllanadi, bunday tasavvur maktabda geometriya, chizmachilik kabi fanlarni o’zlashtirish uchun asos bo’ladi. tug’ilgan bolalar geometrik figuralarni his eta boshlaydilar. masalan, bir nechta turli butilkalarni bolaning oldiga terib qo’ysak, bola ovqat yeydigan butilkasini ko’zi bilan, labi bilan teshib …

aniqlashda geometrik figuralarning rol katta. 2-3 yashar bolalar geometrik figuralarni oddiy o’yinchoq deb his etadilar. masalan: silindr – stakan, stolba; konus – stakan, stolba; konus – minora. shuning uchun geometrik figuralar bilan tanishtirish katta ahamiyatga ega (doira, kvadrat, uchburchak). bolalar maishiy xizmat qiluvchi predmetlarni etalon (ko’rgazma deb hisoblangan geometrik figuralarni his eta boshlashadi. shaklni ko’rish va his qilish orqali, harakat tuyg’ulari orqali idrok etishni tashkil etish, uning xossalarini namoyon qiluvchi xilma xil ishlardan foydalanish, figuralar nomini, ularning xossalarini, harakat usullari nomini aytish bolalarning figuralar haqidagi tasavvurlarini aniqlash imkonini beradi. kichkintoylar predmetlarni faqat ko’z bilan ko’ribgina qolmasdan, balki qo’liga oladi va og’ziga solib ko’radi. keyinchalik esa so’zlashga harakat qiladi. bolalarga uchburchak, doira va kvadrat shakllari tasvirlangan kartochkalar tarqatiladi va quyidagicha topshiriq beriladi: rasmdagi uchburchak shakllarini birlashtirib chiqing. bolalar uchburchak shakllarini qalam yordamida birlashtirib chiqadilar. tarbiyachi bilan bolalar gilam ustida doira qurib o`tiradilar. gilamda katta klyonka ustida plakat va geometrik shakllar (doira, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh"

1693308833.docx bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh i.bob. bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh 1.1. predmetlar o’lchamini idrok qilish va taqqoslash bolalarga shartli o’lchovlarni o’rgatishdan oldin o’lchovning aniq chiqishiga yordam beradigan quyidagi qoidalarni tushuntirish lozim: 1. hap doim o’lchovni eng chekkadan boshlash kerakligi haqida. 2. o’lchovning oxirini belgilab qo’yish kerakligi haqida. 3. predmetning uzunligini o’lchash vaqtida o’lchov chapdan o’nga qarab, eni bilan bo’yini o’lchagan vaqt o’lchov yuqoridan pastga qarab olinishi haqida. 4. keyingi o’lchovni oxirgi belgi qo’yilgan joydan boshlash kerakligi haqida. 5. o’lchov olayotgan vaqtda alba...

DOCX format, 102.1 KB. To download "bolalarda shartlı o’lchov yordamıda turlı o’lchamlarnı o’lchash haqıdagı tasavvurlarnı shakllantırısh", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalarda shartlı o’lchov yorda… DOCX Free download Telegram