tafakkur_psixologiyasi

PDF 22 pages 387.1 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 387.1 KB

File type PDF

Pages 22

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

o‟zbekiston soglikni saqlash vazirligi tibbiy ta'limni rivojlantirish markazi andijon davlat tibbiyot instituti tafakkur psixologiyasi (tibbiyot instituti talabalari uchun o‟quv-uslubiy qo‟llanma) andijon o‟zbekiston soglikni saqlash vazirligi tibbiy ta'limni rivojlantirish markazi andijon davlat tibbiyot instituti "tasdiqlayman" "tasdiqlayman" andijon davlat tibbiyot terapiya fanlari bo‟yicha instituti o‟quv ishlari o‟quv uslubiy xay'at kengashi bo‟yicha mas'ul professor raisi, dosent r.n.yuldashev i.i.alimdjanov------------- ------------------------------------- 2016"-------"-------------------- 2016 "-------"---------------------- bayonnoma№------------------- bayonnoma№--------------------- tafakkur psixologiyasi (tibbiyot instituti talabalari uchun o‟quv-uslubiy qo‟llanma) andijon qayta ishlovchi tashkilot- andijon davlat tibbiyot instituti psixiatriya, narkologiya va tibbiy psixologiya kafedrasi. tuzuvchilar: 1. m.l.agranovskiy- andijon davlat tibbiyot instituti psixiatriya va narkologiya kafedrasi professori, tibbiyot fanlari nomzodi 2. n.k.sarbaeva- psixiatriya va narkologiya kafedrasi katta o‟qituvchisi 3. m.b.usmanova- psixiatriya va narkologiya kafedrasi katta o‟qituvchisi 4. a.x.karimov - psixiatriya va narkologiya kafedrasi assistenti taqrizchilar: (tashqi taqrizchi) a.b.pakirdinov - dermatovenerologiya kafedrasi mudiri, professor. (ichki taqrizchi) sh.u.usmanov- nevrologiya, bolalar nevrologiyasi kursi mudiri, dosent "tafakkur psixologiyasi"- deb nomlangan o‟quv-uslubiy qo‟llanma tibbiyot instituti talabalari uchun. …

2 / 22

. dunyoni o„rganish his etish va idrok etishdan boshlanadi. bizni o„rab dunyoni sezgi organlari orqali qabul qilamiz va idrok etamiz, xodisalar va narsalarni, ular orasidagi bog„lanishlarni ongimizda aks ettiramiz. bu munosabatlar, shu jumladan sabab-oqibat aloqalari fikrlashni, ya‟ni tafakkurni tashkil qiladi. odamda tafakkur qanday rivojlanadiq bu savolga javob berish qiyin, albatta. chunki hozirgi kunga qadar tafakkurning yagona nazariyasi yo„q. qo„yida biz keltirmoqchi bo„lgan nazariyalar asosiy deb hisoblanadi. bixeviorizm (inglizchadan hulq-atvor degani) tarafdorlari tafakkur paydo bo„lishining hulqiy nazariyasi o„rtaga tashlaganlar, ya‟ni shunday g„oya taklif etilgan: fikr, nutq kabi ruhiy jarayonlar harakat faoliyati bilan bog„liqdir. darhaqiqat, lab mushaklaridan yozib olingan biotoklar shuni ko„rsatadiki, murakkab masalarni hal etish paytida lablar qimirlab turadi. masala nechog„lik murakkab bo„lsa, elektr faolligi shunchalik kuchli bo„ladi. bu faoliyat asosan bolalik davrida rivojlangan bo„ladi. bu dalilni rad etuvchi tajribalar ko„ngillilar bilan o„tkazilgan. ularga mushaklarni vaqtincha falaj qiladigan kurare zaxari yuborilgan. elektromiogrammada hech qanday harakatlar qayd qilinmagan. ayni paytda sinaluvchilarga birorta …

3 / 22

va s.l. rubinshteyn ishlarida bu nazariyaning isbotini ko„rish mumkin. birinchilardan bo„lib bu muammoni l.s. vigotskiy xx asrning 20 chi yillarida o„rtaga tashlagan. bu g„oya bo„yicha nutq odam hulq-atvorining asosiy boshkaruvchisi va tafakkurning tayanchidir. bordiyu, idrok etish voqelikni bevosita o„rganishga yordam bersa, fikrlash esa buyum va hodisalardagi umumiylikni aks ettirib, arim buyumlarga nisbatan umumlashtirishni qo„llaydi. bu – voqelikni bevosita emas, balki bilvosita o„rganishdir. fikrlash idrok etishdan va tasavvurdan ko„ra kengrokdir, uni biz tasavvur eta olmaydigan hodisalar qamrab olishi mumkin. masalan, yerda hayotning paydo bo„lishi to„g„risida biz millionlab yillar haqida fikr yuritamiz, xolbuki aslida million yil nimaligini tasavvur etish amri maholdir. hodisalar (voqealar), shu jumladan sabab-oqibat orasidagi aloqalar va munosabatlar fosh etilar ekan, bu voqealar va hodisalarni oldindan bilish va ularni boshqarish imkonini beradi. fikrlash, boshka ruhiy jarayonlar singari, miya mahsuli bo„lib, bosh miyada amalga oshiriladi. tabiyki, hozirgi vaqtda bunga hech qanday shubha yo„q. biz bilamizki, miya shikastlanganda va unda kasallik jarayonlari …

4 / 22

st bo„lgan. shunga o„xshash bolalar hindistonda o„rganilgan edi. ma‟lum bo„lishcha, bunday bolalarda tushunsa bo„ladigan na nutq, na odam kabi fikrlash bo„lgan. ular aqliy jihatdan juda ham sust rivojlangan bo„lgan. ularning ruhiyati va fikr yuritishi ko„proq hayvonlar ruhiyatiga o„xshab ketgan. bunday bolalar odamlar orasiga qaytarilganda ham, ularning ruhiyati bir qancha davrgacha hayvonlarning taraqqiy etish bosqichida qolavergan.fikrlash boshqa ruhiy jarayonlar bilan chambarchas bog„langandir. u eng avvalo xotiraga suyanadi va undan foydalanadi. fikrlashning rivojlanishida diqqatning ahamiyati ham juda kattadir. diqqatni bir joyga to„plamasa fikrlash ham izchil va unumli bo„lmaydi. fikrlash irodaga ham aloqadordir, chunki mushkul masalalarni hal etish uchun odamga katta iroda kuchi talab qilinadi. fikrlash sezgi bilan ham bog„langandir, chunki yuqorida ta‟kidlab o„tganimizdek bilish jarayonlari dunyoni sezish va idrok etishdan boshlanadi. tafakkur uchun hissiyotning ahamiyati ham beqiyosdir. biz biror mushkul ishning to„g„ri yechimini topganimizda juda hursand bo„lamiz, tafakkur darajamizdan quvonamiz. biz masalani yecha olmasak ranjib ketamiz yoki xatoga yo„l qo„ysak darg„azab bo„lamiz. …

5 / 22

umumiy va muhim belgilari majmuidir. masalan, "sut emizuvchilar" tushunchasi qanday ta‟riflanadiq sut emizuvchilar - bolalarini sut emizib boqadigan hayvonlardir. tushunchalarni to„g„ri ta‟riflash zaruriy, asosiy va yetarli belgilarni majassam etadi. tushunchalarni to„g„ri ta‟riflashning yana bir necha misollarini keltiramiz: ko„rlik – ko„rishning bo„lmasligi, olomon-odamlarning uyushmagan to„planishi, orol-hamma tarafini suv qamrab olgan quruqlik va hokazo. tushunchalar xato yoki noto„g„ri ta‟riflanishi ham mumkin. masalan, o„simlik-bu daraxtlar, dukkaklilar-bu bug„doy, metall-bu temirdir. endi esa tushunchalarni eng keng ta‟riflash misollarini ko„ramiz: quyon-bu hayvondir, iskandar zulqarnayn-bu podshoh. quyonning hayvon, iskandar zulqarnaynning podshoh ekanligi to„g„ri albatta, lekin bu-juda ham umumiy va yetarli bo„lmagan ta‟rifdir. sof salbiy ta‟riflar ham xato hisoblanadi: qurvaqa hashorat emas, aspirin- ichakni bo„shashtiruvchi dori emas. bittayu-bitta misol bilan tushunchani ta‟riflash ham to„liq hisoblanmaydi, odam o„g„rilik qilmaganda sof hisoblanadi, xushmuomalali odamlar uchrashganda bir-biriga yo„l berishi. tushunchani ta‟riflayotganda ikki xil tushuncha (ma‟no) paydo qilish mumkin. bemor yoki keksa odamga birorta shirin ovqat bemaza bo„lib, sog„lom odamga esa aynan …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tafakkur_psixologiyasi"

o‟zbekiston soglikni saqlash vazirligi tibbiy ta'limni rivojlantirish markazi andijon davlat tibbiyot instituti tafakkur psixologiyasi (tibbiyot instituti talabalari uchun o‟quv-uslubiy qo‟llanma) andijon o‟zbekiston soglikni saqlash vazirligi tibbiy ta'limni rivojlantirish markazi andijon davlat tibbiyot instituti "tasdiqlayman" "tasdiqlayman" andijon davlat tibbiyot terapiya fanlari bo‟yicha instituti o‟quv ishlari o‟quv uslubiy xay'at kengashi bo‟yicha mas'ul professor raisi, dosent r.n.yuldashev i.i.alimdjanov------------- ------------------------------------- 2016"-------"-------------------- 2016 "-------"---------------------- bayonnoma№------------------- bayonnoma№--------------------- tafakkur psixologiyasi (tibbiyot instituti talabalari uchun o‟quv-uslubiy qo‟llanma) andijon qay...

This file contains 22 pages in PDF format (387.1 KB). To download "tafakkur_psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: tafakkur_psixologiyasi PDF 22 pages Free download Telegram