informatika 6 @kutubxona_n1_uz

PDF 81 pages 2.1 MB Free download

81 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.1 MB

File type PDF

Pages 81

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 81

uo‘k 004(075) kbk 32.81ya72 i-74 m u a l l i f l a r g u r u h i : b. boltayev, m. mahkamov , a. azamatov, s. rahmonqulova t a q r i z c h i l a r : toshkent axborot texnologiyalari universiteti professori, pedagogika fanlari doktori f.m. zokirova; toshkent shahar shayxontohur tumani 254-maktab informatika o4qituvchisi x. komilova. isbn 978-9943-01-436-7 © b. boltayev va boshq., 2009, 2013, 2017 © «o‘zbekiston» nmiu, 2009, 2013, 2017 – savol va topshiriqlar shartli belgilar: – mashqlar – uyga vazifa respublika maqsadli kitob jamg4armasi mablag4lari hisobidan chop etildi. 3 «farzandlarimiz bizdan ko‘ra bilimli, aqlli, dono va albatta baxtli bo‘lishlari kerak». i.a. karimov aziz o‘quvchilar! siz 5-sinf «informatika va axborot texnologiyalari» darsligi yordamida zamonaviy axborot texnologiyalari vositalaridan biri bo‘lgan kompyuterdan foydalanish bo‘yicha dastlabki ko‘nikma va ma- lakalarga ega bo‘ldingiz. shu bilan birga, kompyuter o‘qitish, hisoblash, tasvirlash, tahrir qilish, dam olish hamda …

2 / 81

ko‘makdosh bo‘ladi, deb umid qilamiz. so‘zboshi 4 matn muharrirlari aziz o‘quvchilar! siz klaviaturadan foydalanish va uning yorda- mida matn yozish imkoniyati bilan 5-sinfda tanishdingiz. o‘ylaymizki, yozish nima uchun kerak degan savolga javobingiz ham tayyor. bu darsda kompyuter texnikasining yozuv san’atiga qo‘shgan hissasi va imkoniyatlari haqida ma’lumot beriladi. yana shuni yodda tutingki, ishga tushirilgan dasturning ekranda ko‘rinib turgan va undan foyda- lanishga imkon bergan qismi uning interfeysi deb ataladi. kalit so‘zlar: yozuv, matn muharrirlari, matn protsessorlari. yozuv tarixidan tarixdan ma’lumki, axborotlarni saqlashning eng qadimiy usullaridan biri yozuv hisoblanadi. qadimgi odamlar yashagan g‘orlar devorlaridagi rasm va yozuv buning yaqqol isbotidir. yozuv san’ati asrlar davomida deyarli o‘zgarmadi. faqatgina yozish vositalari takomillashib bordi. tosh devor toshlar terilar papirus qog‘oz va pat qog‘oz va pero qog‘oz va ruchka qog‘oz va mashinka 1-dars 5 yuqoridagi usulda tayyorlangan rasm yoki matnni o‘zgartirish kerak bo‘ldi: nima qilish mumkin, qancha vaqt sarf bo‘ladi, qancha meh- nat sarf bo‘ladi, xarajat …

3 / 81

ki kalkulyator dasturlari kabi ishga tushiriladi. nomi yoki interfeysi turlicha bo‘lgani bilan matn muharrirlarida ish- lash jarayoni deyarli farq qilmaydi. matn muharrirlarining asosiy element- lari bo‘lgan ish sohasi, yurgich va menyu quyidagi rasmda ko‘rsatilgan. 6 ish sohasi. matn muharriri «ish sohasi» deb ataladigan maxsus joy ajratadi. ish sohasi matn yozish uchun sahifa vazifasini bajaradi. kiriti- layotgan matn ish sohasida aks etib boradi. yurgich. klaviaturadan kiritilayotgan belgi ish sohasining qayerida aks etishini ko‘rsatib turadi. yurgich, odatda, gorizontal yoki vertikal chiziqcha ko‘rinishida bo‘ladi. menyu satri. maxsus buyruqlar va amallar majmuyi menyu deb ata- ladi. ular yordamida matnlarni xotiradan o‘qish, xotiraga yozish, chop etish kabi ishlar amalga oshiriladi. matn muharrirlari, asosan, menyusi bilan bir-biridan farqlanadi. me nyudagi buyruq va amallar matn muharrirlarining imkoniyatlarini belgilaydi. ular qancha ko‘p bo‘lsa, matn muharrirlarining imkoniyatlari shuncha yuqori bo‘ladi. barcha matn muharrirlari quyidagi asosiy vazifalarni bajaradi: 1. matn yozish uchun yangi fayl hosil qilish 2. matnni xotiradan o‘qish …

4 / 81

aradi? 8. bloknot matn muharririning fayl menyusi buyruqlarining vazifa- sini izohlang. 9. chap ustundagi atamalarni o‘ng ustundagi mazmuniga mantiqan moslab qo‘ying. menyu satri matnni xotiradan o‘qish buyrug‘i saqlash matn yozish uchun sahifa ish sohasi matnni xotiraga yozish buyrug‘i ochish ish sohasida belgi joyini aks ettiradi yurgich maxsus buyruqlar va amallar majmuyi 8 mashqlar 1. bloknot matn muharririda vatanimiz madhiyasining birinchi to‘rt- ligini yozing. matnni «vatanim madhiyasi» nomi bilan saqlang. shrift turini «cooper» va shrift o‘lchamini 16 o‘lcham birligida tan- lang. faylni joriy saqlang. 2. bloknot matn muharririni ishga tushiring va «vatanim madhiya- si» nomli faylni oching. matn davomida vatanimiz madhiyasining naqarotini yozing. format menyusining shrift bo‘limi yordamida o‘zingizga yoqqan matn ko‘rinishini belgilang. tanlangan ko‘ri- nishning afzalliklarini izohlang. 3. a) quyidagi matnni yozing va «matn» nomi bilan saqlang: matn – bu mazmunan va grammatik bog‘langan mulohazaning yoz- ma ko‘rinishidir. matnga kiritilgan gaplar ma’lum bir tartibda joy- lashadi. b) matnni quyidagi ko‘rinishga …

5 / 81

sil qi- linadi. so‘zlar o‘zaro bo‘sh joy bilan ajratiladi, gaplar nuqta, so‘roq yoki undov belgisi bilan tugaydi. gapning davomi sahifa kengligiga sig‘masa yangi satr boshiga bo‘g‘in ko‘chirib o‘tkaziladi. abzaslar, odatda, yangi satrdan ma’lum bo‘sh joy qoldirib boshlanadi. 2-dars 9 kalit so‘zlar: matn protsessorlari, hujjat, format, shrift, so‘z, satr, abzas, matn. matn protsessorlari haqida matn protsessorlari matnning faqat mazmuni emas, balki tashqi ko‘rinishi ham katta ahamiyatga ega bo‘lganda qo‘llaniladi. masalan, matnga turli rasm va jadvallar joylashtirish, belgilarning o‘lchami, rangi va ko‘rinishlarini o‘zgartirish va hokazo. matn protsessorlari, odatda, rasmiy hujjatlar tayyorlashda ko‘p qo‘l- laniladi. matn protsessori yordamida tayyorlangan matn hujjat deb yuritiladi. turli matn protsessorlarida matnni bezatish uchun turli kodlar qo‘llaniladi. bunday hollarda hujjatlar har xil formatga ega deyiladi. shu sababli formatlangan matnli hujjatlarni bir matn protsessoridan boshqasiga olib o‘tishning har doim ham imkoniyati bo‘lmaydi. yuqorida qayd etilganlarni hisobga olib matn ko‘rinishidagi axborot- larni qayta ishlash usullarini hozirgi kunda eng mukammal matn …

Want to read more?

Download all 81 pages for free via Telegram.

Download full file

About "informatika 6 @kutubxona_n1_uz"

uo‘k 004(075) kbk 32.81ya72 i-74 m u a l l i f l a r g u r u h i : b. boltayev, m. mahkamov , a. azamatov, s. rahmonqulova t a q r i z c h i l a r : toshkent axborot texnologiyalari universiteti professori, pedagogika fanlari doktori f.m. zokirova; toshkent shahar shayxontohur tumani 254-maktab informatika o4qituvchisi x. komilova. isbn 978-9943-01-436-7 © b. boltayev va boshq., 2009, 2013, 2017 © «o‘zbekiston» nmiu, 2009, 2013, 2017 – savol va topshiriqlar shartli belgilar: – mashqlar – uyga vazifa respublika maqsadli kitob jamg4armasi mablag4lari hisobidan chop etildi. 3 «farzandlarimiz bizdan ko‘ra bilimli, aqlli, dono va albatta baxtli bo‘lishlari kerak». i.a. karimov aziz o‘quvchilar! siz 5-sinf «informatika va axborot texnologiyalari» …

This file contains 81 pages in PDF format (2.1 MB). To download "informatika 6 @kutubxona_n1_uz", click the Telegram button on the left.

Tags: informatika 6 @kutubxona_n1_uz PDF 81 pages Free download Telegram