adabiyot 2 5(@kitob_ulashaman_bot)

PDF 176 pages 815.3 KB Free download

176 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 815.3 KB

File type PDF

Pages 176

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 176

«sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati toshkent – 2015 adabiyot umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik ii qism uchinchi nashr 2 respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. uo‘k 372.882(075) kbk 83.3(5o‘) a 29 m a s ’ u l m u h a r r i r nusratullo jumaxo‘ja, filologiya fanlari doktori t a q r i z c h i l a r : m.valiyeva – yunusobod tumanidagi 274-umumiy o‘rta ta’lim maktabi o‘qituvchisi; sh.toshmirzayeva – xalq ta’limi vazirligi tasarrufidagi filologiya fanlariga ixtisoslashgan davlat umumta’lim maktabi o‘qituvchisi. s. ahmedov, b. qosimov, r. qo‘chqorov, sh. rizayev a 29 isbn 978-9943-26-318-5 adabiyot: umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik. ii qism / s. ahmedov, b. qosimov, r. qo‘chqo rov, sh. rizayev. – t.: «sharq», 2015. – 176 b. uo‘k 372.882(075) kbk 83.3(5o‘) © ahmedov s., qosimov b., qo‘chqorov r., rizayev sh. 2007, 2015. © «sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh …

2 / 176

o‘ladi. xuddi shunga o‘xshab oybekning keyinchalik yozgan yirik nasriy asarlari – «qutlug‘ qon» (1940), «navoiy» (1944), «quyosh qoraymas» (1958) singari romanlari ning «xamirturush»i ham kichik-kichik hikoyalar bo‘lgandi. ular sirasiga «fanorchi ota», «musicha», «singan umid», «tillatopar», 4 «gulnor opa» kabi hikoyalarni kiritish mumkin. shunisi muhimki, bu asarlarning aksariyat qahramonlari keyin ham yozuvchi o‘y- fikrida yashashni davom ettirdi, ijodiy o‘sib bordi. ma’lum vaqt o‘tib esa yuqorida sanaganimiz yirik romanlarda to‘laqonli qahramonlar bo‘lib maydonga chiqishdi. shunday asarlardan biri o‘tgan asrning 30-yillarida yozilgan «fanorchi ota» hikoyasidir. keling, avval bu hikoyani birgalashib o‘qib chiqaylik. fanorchi ota (hikoya) tor, qiyshiq ko‘chaning o‘ksiz oqshomini tursunqul akaning churuk darvozasi tepasiga o‘tqizilgan bir fanorning titrak nurlari gina yoritar edi. uni har kuni kechqurun past bo‘yli, burushiq yuzli bir chol kelib, yoqib ketar edi. biz uni «fanorchi ota» der edik. u juda yuvosh, indamas kishiydi; kichkina narvonchasini chaqqon qo‘yib, allaqanday ustalik bilan chiqar, qo‘ltig‘idan kir ro‘molchasini olib, avaylab fanor oynalarini …

3 / 176

parchasi bechora fanorning oyna ko‘zlarini o‘pirib tushirardi. keyin-keyin fanorchi ota haftada uch-to‘rt marta unga «yangi ko‘zoynak» taqib ketishga majbur bo‘lardi. u ketdi, darrov biz 5 yangi «ko‘z»ni o‘yib olardik. shunday bo‘lsa-da, fanorchi ota «lom» deb og‘iz ochmasdi. uning bu qilig‘i bizga sira yoqmas, tutib olish uchun poylasa, hatto birontamizni tutib ursa ekan, der edik. ammo shu tilaklardan bittasi ham yuzaga chiqmasdi. bir kun namozshom vaqti ko‘chada bolalar ko‘p edi. ichimizda eng ko‘p qo‘rqmaydigan, eng battol qosim cho‘loq: «bolalar!» – dedi. changga botgan yuzlarimiz yangi bir narsa kutib, uning ko‘zlariga tikildik. – fanorchi ota keladigan vaqt yaqin. sindiramiz. nima qilar ekan? – dedi-da, qo‘lga ilinadigan bir narsa qidira boshladi. qo‘llarimizdan g‘izillab uchgan tosh-kesaklar fanorning hamma ko‘zlarini teshib o‘tgan edi. uzoqdan fanorchi otaning bukilgan kichkina qomati yaqinlasha boshladi. narvoncha yelkadan tushib, ta’zim ila devorga suyandi. fanorchi ota uning ustiga chiqdi-da, «chirt» etib gugurtni yoqdi: fanor to‘rt tarafdan qulagan uy kabi ajava tusda, …

4 / 176

deb fanorchamni ariqqa tutsam, mendan ham qari bir kishi ariqdan chiqolmay yotgan 6 ekan. darrov qo‘lidan tortdim, bir amallab chetga chiqardim, ham ma yog‘i loy, jiq-jiq suv. bolalardan biri: – voy, boyaqish, soqoliyam, yuziyam loymi? – dedi. – hamma yog‘i loy bo‘lgan... keyin yetaklab uyiga eltib qo‘y dim, – dedi chol. mening ko‘zimga fanorchi otaning degani shunday ko‘rinib kelgandi, qosim cho‘loq: – yolg‘on-yolg‘on! – deb baqirdi. bolalar birdan: – rost! – deb javob qaytarishdi. – kim endi sindirsa, shuni tutib beramiz otamga, – dedi ahmad. fanorchi ota: – ha, barakalla, endi sindirmaysizlarmi? – dedi. – yo‘q-yo‘q, – javob berdik shu zamon. kichkina narvonni yana yelkasiga ilib, chol qorong‘ilikka kirib yo‘qoldi. shundan beri, haqiqatan, fanorga hech shikast yetmadi. hozir shu fanorning o‘rnida simto‘r bilan o‘ralgan tuxumdan kattaroq elektr lampochkasi yonib turadi. uning uchun na yoquvchi, na gugurt, na moy kerak. hech bir bola tegajaklik qilib tosh ham otmaydi. uning yorug‘ida yurganda …

5 / 176

dastidan tinchlik yo‘q. ayniqsa, battol qosim cho‘loq har kuni bir zarar kunandalikni o‘ylab topadi. sheriklarini fanor ko‘zlarini sindirish ga, shu yo‘l bilan keksa fanorchi otaning g‘ashiga tegishga da’vat etadi. fanorchi ota esa «unga yangi ko‘zoynak» taqib ketishdan zerikmaydi. bolalarga cholning bu yuvoshligi, indamasligi sira yoqmasdi. ularga qolsa, voqea yana davom etgani yaxshi. ya’ni chol bolalarni «tutib olish uchun poylasa, hatto birortamizni tutib ursa ekan», deb «orzu» qilishadi. biroq fanorchi ota, xuddi atay qilgandek, biror marta ularga «tish qayramaydi»... fanorchi otaning qalbi shafqatga, mehrga, bir so‘z bilan ayt ganda, insoniy hislarga limmo-lim to‘la. uning uzoq vaqt bolalar ning bema’ni qiliqlariga chidab kelgani ham aynan shu fazilati bilan izohlanadi. xayriyatki, bu hislar hozirgina beboshlik qilib, keksa kishining urinishlaridan kekkayib turgan, hatto uning ustidan «piq-piq» kulayotgan bolalar ko‘ngliga ham ko‘chadi, ularni insof, shafqat ko‘chasiga yetaklaydi. endi battol qosim cho‘loqning gapini «cho‘rt» kesib tashlay digan, faqat fanor emas, fanorchi ota himoyasiga ham dadil chiqa …

Want to read more?

Download all 176 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyot 2 5(@kitob_ulashaman_bot)"

«sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati toshkent – 2015 adabiyot umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik ii qism uchinchi nashr 2 respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. uo‘k 372.882(075) kbk 83.3(5o‘) a 29 m a s ’ u l m u h a r r i r nusratullo jumaxo‘ja, filologiya fanlari doktori t a q r i z c h i l a r : m.valiyeva – yunusobod tumanidagi 274-umumiy o‘rta ta’lim maktabi o‘qituvchisi; sh.toshmirzayeva – xalq ta’limi vazirligi tasarrufidagi filologiya fanlariga ixtisoslashgan davlat umumta’lim maktabi o‘qituvchisi. s. ahmedov, b. qosimov, r. qo‘chqorov, sh. rizayev a 29 isbn 978-9943-26-318-5 adabiyot: umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik. ii qism / s. ahmedov, b. qosimov, r. qo‘chqo rov, …

This file contains 176 pages in PDF format (815.3 KB). To download "adabiyot 2 5(@kitob_ulashaman_bot)", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyot 2 5(@kitob_ulashaman_b… PDF 176 pages Free download Telegram