8 o'zbek tarix yangi shaklda

DOCX 124 sahifa 8,6 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 124
o’ z b e k i s t o n t a r i x i (xvi asrdan - xix asr o’rtalarigacha) 8-s i n f 2014-yil k i r i sh 8-sinf “o’zbekiston tarixi” darsligida xvi asrdan – xix asrning o’rtalarigacha bo’lgan qariyb 350 yillik davrda vatanimizning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va ma’naviy-madaniy hayoti tarixi yoritilgan. darslikda turkistonning uch xonlikka bo’linib ketishi va buning sabab va oqibatlarini yoritishga alohida e’tibor qaratilgan. “… inson o’zligini anglagani, nasl-nasabini bilgani sari yuragida vatanga bo’lgan muhabbat tuyg`usi ildiz otib, ulg`aya boradi.” (islom karimov. “yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch”. –t.: “ma’naviyat”, 2008-yil). i bob. movarounnahr shayboniylar hukmronligi davrida 1-§. xv asr oxiri—xvi asr boshlarida xuroson va movarounnahrdagi siyosiy vaziyat siyosiy inqiroz xuroson hukmdori shohruh 1447-yili vafot etgach, toj-u taxt uchun kurash avjiga chiqdi. natijada, xuroson davlatibir necha qismga bo'linib ketdi. ularning har biri o'zini mustaqil davlat deb hisoblar edi. 1469-yilda amir temurning ikkinchi o'g'li umarshayxning nabirasi …
2 / 124
, movarounnahrda ham toj-u taxt uchun keskin kurash boshlanib ketdi. bu kurashda mironshohning nabirasi abu said ibn sulton muhammad g'alaba qozonadi va movarounnahr taxtiniegallaydi (1451—1469). u 1469-yilda urushda halok bo'lgach, hokimiyatni birin-ketin dastlab ikki o'g'li: 1) sulton ahmad (1469—1494), 2) sulton mahmud (1494—1495), keyinchalik nabiralari - 1) boysung'ur mirzo (1495—1497) va 2) sulton ali mirzo (1498—1500)lar boshqargan. bobur mirzo siyosiy kurash maydonida xvi asr bo'sag'asida temuriylar davlati taxti uchun kurash maydoniga zahiriddin muhammad bobur chiqdi. bobur mirzo amir temurning uchinchi o’g`li mironshohning chevarasi edi. u 1483-yilning 14-fevralida - andijon shahridatug'ilgan. bolalik va yoshlik yillari 1) andijon va 2) axsi shaharlarida o'tgan. u otasi umarshayx mirzo (1455–1494) saroyida o'z davriga yarasha barcha zarur bilimlarni egallagan. umarshayx mirzoni otasi abu said mirzo o’z hukmronligi davrida, 1) dastlab, kobul viloyatiga, 2) so'ng farg`ona viloyatiga hukmdor etib tayinlangan. 3) keyinchalik akasi sulton ahmad hukmronligi davrida 1) toshkent va 2) sayram ham umarshayx mirzoga berilgan._biroq …
3 / 124
iamir temur saltanatining markazi — samarqand taxtini egallash edi. tez orada 1) boysung'ur mirzo bilan 2) ukasi sulton ali mirzo o‘rtasida toj-u taxt uchun kurash boshlandi. bundan xabar topgan bobur mirzo 1496-yilda qo'shini bilan samarqandni qamal qilishga tutinadi. biroq qish yaqinlashib qolganligi tufayli samarqand qamalini to'xtatib, andijonga qaytishga majbur bo'ldi. 1497-yilda bobur mirzo yanasamarqandga yurish boshlaydi va samarqand qamali boshlanadi. qamal yetti oydan ziyod davom etdi.bu vaqtda shahar ichida oziq-ovqat tanqisligi yuz bergani tufayli boysung'ur mirzo askarlari orasida parokandalik ro'y beradi. tang ahvolda qolgan boysung'ur mirzo kam sonli qo'shini va va yaqinlari bilan qunduz hukmdori xusravshoh huzuriga qochdi. bobur mirzo esa 1497-yilning noyabr oyida samarqand taxtini egallashga muvaffaq bo’ldi. andijonda hokimiyat uchun kurash biroq, bu hol uzoqqa bormadi. boburning andijondagi dushmanlaritil biriktirib, ukasi jahongir mirzoni - andijon taxtiga o'tqazishga erishdilar. vujudga kelgan harbiy-siyosiy tanglikni tushungan bobur mirzo qanday bo'lmasin andijonni saqlab qolishga qaror qildi va samarqandni yuz kun idora etgandan …
4 / 124
xurosonni egallab olishi uchun qulay sharoit vujudga keldi. · shohruh vafotidan so'ng - xuroson mayda bo'laklarga bo'linib ketdi. · 1469-yilda - xuroson taxtini husayn boyqaro egalladi va davlatni birlashtirishga erishdi. · mirzo ulug'bek vafotidan so'ng - boshlangan temuriyzodalarning toj-u taxt uchun o'zaro kurashlari oqibatida movarounnahr tanazzulga yuz tuta bordi. · husayn boyqaro tasvirlangan miniatura - kamoliddin behzod tomonidan ishlangan. 2-§. dashti qipchoqdagi siyosiy ahvol. muhammad shayboniyxon dashti qipchoq haqida xi asrdan boshlab 1) arab va 2) fors manbalarida ,,dashti qipchoq'' deb ataluvchi geografik hudud tilga olinadi. bu atama sirdaryoning yuqori oqimi va tyanshanning g'arbiy yon bag`irlaridan - dnepr daryosining quyi oqimiga qadar cho`zilgan dashtlarga nisbatan ishlatilgan. ural (yoyiq) daryosi - dashti qipchoqni sharqiy ya g'arbiy qismlarga ajratib turgan. yodda tuting bu hududlar rus manbalarida «poloveslar yeri»nomi bilan yuritilgan. chunki 1) ruslar dashti qipchoq aholisini poloveslardeb atashgan. ular2) vizantiya manbalarida ”kumanlar”, 3) sharq manbalarida esa ”qipchoqlar” nomlari bilan qayd etilgan. xiv …
5 / 124
1451-yilda - o'zidan madad so'ragan temuriyzoda abu said mirzoga samarqand taxtini egallashda yordam berish bahonasida yurish boshladi. abulxayrxon ko’rsatgan yordami evaziga kattadan katta sovg`alar bilan o'z yurtiga qaytadi. minnatdorchilik tariqasida abu said mirzo ulug'bekning qizi robiya sultonbegimni abulxayrxonga xotinlikka beradi. abulxayrxon keyin ham bir necha bor movarounnahr ishlariga aralashdi. shu orqali u movarounnahrda borgan sari o'z nufuzining ortishiga erisha olgan. 1468-yilda - abulxayrxon vafot etishi bilanoq, u tuzgan davlat parchalanib ketdi. muhammad shayboniyxon muhammad shayboniy abulxayrxonning nabirasi bo’lib, uning shohbudog` sulton ismli o’g`lining farzandi edi. shohbudog` sultondan ikki o'g'il qolgan: 1)muhammad shayboniy va 2) mahmud sulton. muhammad shayboniy 1451-yilda tug'ilgan. shayboniyning bobosi abulxayrxon saroyida ham turkiylar odatiga ko'ra tug'ilgan go'dakka ikki ism qo'yish urf bo'lgan. ismlarning birinchisi - islomiy (arab), ikkinchisi esa - turkiy bo'lgan. tug'ilganda muhammad deb nom olgan shayboniy o'zining ikkinchi nomi bilan mashhur bo'lgan. ”boburnoma” asarida shayboniyning ismi shayboqxon deb berilgan. bu nom «kuch-qudrat" degan ma'noni anglatadi. …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 124 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"8 o'zbek tarix yangi shaklda" haqida

o’ z b e k i s t o n t a r i x i (xvi asrdan - xix asr o’rtalarigacha) 8-s i n f 2014-yil k i r i sh 8-sinf “o’zbekiston tarixi” darsligida xvi asrdan – xix asrning o’rtalarigacha bo’lgan qariyb 350 yillik davrda vatanimizning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va ma’naviy-madaniy hayoti tarixi yoritilgan. darslikda turkistonning uch xonlikka bo’linib ketishi va buning sabab va oqibatlarini yoritishga alohida e’tibor qaratilgan. “… inson o’zligini anglagani, nasl-nasabini bilgani sari yuragida vatanga bo’lgan muhabbat tuyg`usi ildiz otib, ulg`aya boradi.” (islom karimov. “yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch”. –t.: “ma’naviyat”, 2008-yil). i bob. movarounnahr shayboniylar hukmronligi davrida 1-§. xv asr oxiri—xvi asr boshlarida xuroson va movarounnahrdagi siyosiy vaziyat siyosiy inqiroz xuroson huk...

Bu fayl DOCX formatida 124 sahifadan iborat (8,6 MB). "8 o'zbek tarix yangi shaklda"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: 8 o'zbek tarix yangi shaklda DOCX 124 sahifa Bepul yuklash Telegram