informatika_7_uzb

PDF 89 стр. 2,3 МБ Бесплатная загрузка

89 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,3 МБ

Тип файла PDF

Страницы 89

Обновлено Май 2026

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 89

informatika va axborot texnologiyalari umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 7-sinfi uchun darslik qayta ishlangan va to‘ldirilgan uchinchi nashri o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi tomonidan tasdiqlangan 7 «o‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» davlat ilmiy nashriyoti toshkent – 2017 taqr izch i lar : bahromov anvar — abdulla avloniy nomidagi xtxqtmomi prorektori, dotsent, fizika-matematika fanlari nomzodi; karimov baxtiyor — toshkent shahar 90-umumta’lim maktabining oliy toifali informatika o‘qituvchisi. © boltayev b. va boshq. 2009, 2017. © «o‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» davlat ilmiy nashriyoti, 2009, 2017. isbn 978-9943-07-495-8 respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. shartli belgilar: — yodda tuting; — savol va topshiriqlar; — mashqlar. mas’u l muharrir: bekmurodov to‘lqin — texnika fanlari doktori, akademik. mual l i f lar : b. boltayev, m. mahkamov , a. azamatov, s. rahmonqulova uo‘t: 004=512.133(075.3) kbt 32.81ya72 i 61 333 so‘zboshi aziz o‘quvchilar! siz avvalgi sinflarda zamonaviy axborot tex nologiyalari vositalaridan biri bo‘lgan kompyuterdan foydalanish bo‘yicha dastlabki ko‘nikma va …

2 / 89

aliy ishingizda yangi qirralarning ochilishiga turtki bo‘lib xizmat qiladi. mualliflar 4 aziz o‘quvchilar! siz informatika fani, axborot va axborotga oid ba’zi atamalar haqida 5sinfda boshlang‘ich ma’lumotlarga ega bo‘ldingiz. bu bobda avval olgan ma’lumotlaringiz bilimga aylani shi, tasavvuringiz kengayishi uchun yetarlicha chuqur hamda to‘liq axborot beriladi. 1-dars. axborot tushunchasi va bilish haqida «informatsiya» so‘zi turli tillarda ishlatilib, ma’nosi turlicha talqin qilinsa ham, ularning asosida lotincha informatio so‘zi yotadi. u «tu shuntirish», «tavsiflash», «xabar olish» degan ma’nolarni anglatadi. o‘zbek tilida informatsiya so‘zi axborot deb tushuniladi. ix–x asrlarda forobiy taxallusi bilan yashab ijod etgan yurtdoshimiz abu nasr muhammad ibn muhammad ibn uzlug‘ tarxon bilish jarayoni ikki bosqich – aqliy bilish va hissiy bi lishdan ibo rat bo‘lib, ular o‘zaro bog‘liq va biri boshqasisiz vujudga kelmasligini alohida ta’kidlaydi. bilishning mazkur bosqichlari axborotsiz shakllanmaydi va de mak, axborot bilishning asosini tashkil etuvchi ele- ment hisoblanadi. allomaning aytishicha, odamning ibtidosida avvalo «oziqla nish talabi» paydo bo‘lib, …

3 / 89

ng bozordagi narxi, muhandis lar uchun – texnika va texnologiyalar; o‘quvchi uchun fanlardan olayotgan ma’lumotlaridir. ya’ni, turli soha xo dimlari o‘z sohalari bilan bog‘liq ma’lumotlarni axborot sifatida qabul qiladilar. demak, inson doimo axborot bilan ish ko‘rib kelgan. axborot nazariyasi asoschilaridan biri amerika lik klod shenon axborotni narsa haqidagi bilim- larimizdagi noaniqlikni bartaraf etilishi kabi e’tirof etadi. kibernetika fanining asoschisi norbert vi- ner axborotni bizni va sezgilarimizni tashqi olamga mos lashuvimizdagi mazmunni ifodalash, deb qaraydi. axborotga olimlar tomonidan yuqoridagi kabi ta’rif berishga urinishlar ko‘p bo‘lgan. lekin ax borot tushunchasiga har tomonlama ilmiy asoslan gan ta’rif berish mumkin emas. chunki axborot informatikaning asos tushunchasi bo‘lib, u juda ko‘p ma’noni o‘z ichiga oladi. ba’zan axborot si fatida unga sinonim bo‘lgan ma’lumot yoki beril- ganlar so‘zlari ham tushuniladi. axborot haqida tushunchaga ega bo‘lish uchun hayotingizdagi bir misolni esga olaylik. go‘da klik vaqtingizda «muzqaymoq» so‘zi sizga faqat gina «mazali shirinlik» ma’nosini anglatar edi. uni boshqa …

4 / 89

inson qo‘li orqali jismning qattiq va tekis ligini, tili orqali oziq ta’mini, burun orqali turli hidlarni biladi, qulog‘i orqali har xil tovushlarni eshitadi, ko‘zi orqali turli shakl, rang yoki manzaralarni ko‘radi, ya’ni sezgi a’zolari orqali turli axborotlar oladi. ya’ni inson axborotni hayotdan har xil ko‘ri nish yoki shakllarda oladi: rasm, chizma, fotosurat, yozuv; nur yoki to- vush; har xil to‘lqinlar; elektr va nerv impulslari; magnit yozuv- lari; mimika; hid va ta’m; organizmlarning sifat va xususiyatlarini saqlovchi xromosomalar va hokazo. demak, axborot borliqdagi narsa yoki jarayonlar holati, xossa si va boshqa xususiyatlari haqidagi ma’lumotlarning turli vositalar va sezgi a’zolarimiz orqali bizga yetib kelishi va ongimizga ta’siri hamda bu ma’lumotlarning ongimizda boshqa ma’lumotlar bilan bog‘lanishi ekan. inson o‘zi ham borliqning bir qismi bo‘lgani uchun, o‘zi haqida ham (og‘riq, qizish, charchash va hokazo) ma’lumot oladi. umuman olganda, hozirgacha olgan barcha ma’lu motlaringiz axborot bo‘lib, ular o‘zaro bog‘langach, bilimni tashkil etar ekan. ta’kidlash joizki, …

5 / 89

i avvalgilarini kengaytiradi, ba’zi ma’lumotlarni esa boshqalar bilan bo‘lishadi. ilmiy sohalardagi shiddatli rivojlanish va ishlab chiqarishning keskin o‘sishi insoniyat hayotida axborotlarni mislsiz ortib ketishi ga olib kelmoqda. axborotlarni qayta ishlash sohasidagi yirik muta xassislardan biri d. martin bu jarayonni shunday baholaydi: «…in soniyat bilimlari yig‘indisi 2 baravar ortishi uchun 1800yilga 7 1-dars. axborot tushunchasi va bilish haqida kelib 50 yil, 1950yilga kelib 10 yil, 1970yilga kelib esa 5 yil kerak bo‘ldi». hozirgi kunda esa mutaxassislar bu jarayonga 2–3 yil yetarli bo‘layotganini e’tirof etishmoqda. xx asr o‘rtasiga kelib mehnatga layoqatli aholining anchagina qismi o‘z ish faoliyatini axborotni qayta ishlash sohasida yurita boshladi. shunga qaramasdan, odamlar katta hajmdagi axborotni qayta ishlash uchungina emas, balki axborot ummonida faqat ke rakli axborotni izlab topish uchun ham sezilarli kuchquvvat sarf lashga majbur edilar. bu holat o‘z vaqtida «axborot portlashi» deb nom ham olgan. o‘tgan asrdayoq boshlangan aholi ish faoli yatini moddiy boyliklar ishlab chiqarish sohasidan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 89 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "informatika_7_uzb"

informatika va axborot texnologiyalari umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 7-sinfi uchun darslik qayta ishlangan va to‘ldirilgan uchinchi nashri o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi tomonidan tasdiqlangan 7 «o‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» davlat ilmiy nashriyoti toshkent – 2017 taqr izch i lar : bahromov anvar — abdulla avloniy nomidagi xtxqtmomi prorektori, dotsent, fizika-matematika fanlari nomzodi; karimov baxtiyor — toshkent shahar 90-umumta’lim maktabining oliy toifali informatika o‘qituvchisi. © boltayev b. va boshq. 2009, 2017. © «o‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» davlat ilmiy nashriyoti, 2009, 2017. isbn 978-9943-07-495-8 respublika maqsadli kitob jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan chop etildi. shartli belgilar: — yodda tuting; — savol va topshiriqlar; — mashqlar. m...

Этот файл содержит 89 стр. в формате PDF (2,3 МБ). Чтобы скачать "informatika_7_uzb", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: informatika_7_uzb PDF 89 стр. Бесплатная загрузка Telegram