7-sinf adabiyot fanidan uslubiy qo'llanma

PDF 96 pages 2.2 MB Free download

96 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type PDF

Pages 96

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 96

q. yoʻldoshev, v. qodirov, m. yoʻldosheva (metodik qoʻllanma) toshkent 2017 2 qozoqboyyoʻldoshev, valijon qodirov, muhayyoyoʻldosheva adabiy saboqlar 7 umumtaʼlim maktablarining 7sinf “adabiyot” darsligidan foydalanish boʻyicha metodik qoʻllanma oʻzbekiston respublikasi xalq taʼlimi vazirligi tomonidan tavsiya qilingan toshkent 2017 3 soʻz boshi ushbu kitobning vazifasi adabiyot oʻqituvchilariga badiiy asarlarni tahlil qilish boʻyicha yoʻriqlar koʻrsatish, yettinchi sinfda oʻrganilishi koʻzda tutilgan har bir asarni unga ajratilgan vaqt mobaynida oʻrgatishning samarali yoʻllari yuzasidan tavsiyalar berib, amaliy yordam koʻrsatishdan iboratdir. badiiy asarni oʻrgatish boʻyicha ushbu qoʻllanmada berilayotgan tavsiyalar metodik haqiqatlarning soʻnggi nuqtasi emas, albatta. zero, adabiyot darslari ham badiiy adabiyotning oʻzi singari koʻngil ishidir. koʻngilga borish yoʻli esa hech qachon bitta boʻlmaydi. qoʻlingizdagi kitob boshqa metodik qoʻllanmalardan maktabda oʻrganilishi koʻzda tutilgan badiiy asarlarga sof estetik hodisa sifatida munosabatda boʻlingani hamda adabiy asarning yutuq va kamchiligi nimalardan iboratligini koʻrsatishga eʼtibor qaratilgani bilan ajralib turadi. unda oʻrganilayotgan badiiy matnning estetik jozibasini ochish yoʻli bilan har qanday axloqiymaʼnaviy holat …

2 / 96

rlarga ibrat boʻlib, maʼnaviy dunyosini boyitadigan, oʻquvchilarga badiiy asar singari hissiy taʼsir ham koʻrsatadigan jihatlargina taqdim etilishi maqsadga muvofiq boʻladi. yozuvchilarning umrbayoniga doir maʼlumotlar bilan oʻquvchilarning mustaqil tanishib olishlari va tarjimai holni oʻrgatishga oʻqituvchi alohida vaqt sarflamasligi koʻzda tutiladi. juda zarur deb bilgan oʻqituvchilar ijodkorlar hayotiga doir darslikda boʻlmagan ayrim maʼlumotlarnigina bayon etishlari mumkin. bu hol bolalarda adib shaxsiga nisbatan hurmat va ixlos ortishiga xizmat qiladi va uning asarlariga qiziqish uygʻotadi. shunda ham bu maʼlumotlar adibning oʻrganiladigan asarini tahlil qilish davomida asqotadigan boʻlishi koʻzda tutilishi kerak. afsuski, koʻpchilik kasbdoshlarimiz darslikda yozib qoʻyilgan biografik maʼlumotlarni qayta aytib berishga butun boshli birinchi soatni sarflashga odatlanishgan. yozuvchilarning hayot yoʻli haqidagi darslikdagi maʼlumotlar oʻquvchilarning oʻzlari mustaqil tanishishlari uchun berilgandir. yettinchi sinfning adabiyot saboqlari badiiy asarni oʻrganish, u orqali bolalarni badiiyat olamiga olib kirib, oʻsmirlarda yuksak maʼnaviy sifatlar shakllantirishga qaratilishi kerakligini yodda tutish lozim. 2. dars materiallarini oʻrinli joylashtirish, mavzuni ajratilgan soat mobaynida oʻtib ulgurish …

3 / 96

lmaydigan shaklda yozilgan holatlar uchraydi. shunda oʻqituvchi imlo qoidalari ham vaqtivaqti bilan oʻzgarishlarga uchraydigan hodisa ekanini, oʻrganilayotgan asar oʻz davridagi qoidaga muvofiq yozilgan boʻlish mumkinligini, mualliflik huquqi talabiga koʻra matn oldin qanday bitilgan boʻlsa, unga teginish mumkin emasligini oʻquvchilarga tushuntirishi zarur. shuningdek, ayrim asarlardagi baʼzi obrazlarni muallif atay qoidaga mos soʻzlatmasligi borasida ham tushuncha berilishi lozim. chunki hayotning oʻzida odamlar hamisha ham adabiy qoidalarga muvofiq soʻzlamaydilar. oʻquvchilarga bu holat tushuntirilsa, ularda a. qodiriy asarlaridagi “yonigʻa”, “dunyogʻa”, “soʻyingan”, “havli” soʻzlari; ch. aytmatov qissasidagi “toqqa”, “yotoqqa” singari bugungi imlo qoidalariga mos boʻlmagan ifodalar borasida tushunmovchilik yuzaga kelmaydi. 4. ayrim oʻqituvchilarga darslikdagi baʼzi asarlar tahlili uchun berilgan savol va topshiriqlar miqdori haddan ziyod koʻp boʻlib tuyulishi mumkin. bir sinfdagi oʻquvchilarining bilimi, tayyorlik darajasi, qiziqish va 4 intilishlari turlicha boʻlganidek, savol va topshiriqlarning qiyinlik darajasi ham har xildir. koʻzda tutish kerakki, hamma savolga sinfdagi barcha oʻquvchilar javob berishlari ham, barcha topshiriqlar hamma tomonidan birday …

4 / 96

a sir emas. shu bois oʻqituvchiga yordam, oʻquvchiga namuna boʻlsin uchun “adabiyot” darsligida mumtoz sheʼrni tushunish, tahlil qilish boʻyicha batafsil yoʻriqlar berildi. oʻqituvchi darslikdagi ana shu yoʻriqlar bilan chegaralanib qolmasdan darsda va darsdan keyin ularni kengaytirib, shu usulni boshqa matnlar bilan ishlashda ham qoʻllab, oʻquvchilarda mumtoz adabiyot namunalarini tahlil qilish koʻnikmalarini shakllantirib borishi kerak. darslikda navoiyning “sabʼai sayyor” dostonidan olingan parchalarning nasriy bayoni toʻliq berilmadi. aks holda oʻqituvchi va oʻquvchilar faqat nasriy bayonni oʻqish hamda tahlil qilish bilan cheklanib qolishi mumkin. mumtoz asarni oʻqitishdan maqsad oʻquvchilarni ularning mazmuni bilan tanishtirishdangina iborat emas. agar navoiyning badiiy olami, soʻz qoʻllash mahorati oʻrganilmas ekan, mutafakkirning asarlarini oʻrganishdan koʻzlangan maqsad yuzaga chiqmay qolaveradi. adabiyot saboqlaridagi asosiy yumush oʻquvchilarda badiiy mushohada qobiliyatini shakllantirishdan iboratdir. bunga har bir darsda oʻquvchilarga matn badiiyatini anglatish orqali erishish mumkin. 6. nazariy maʼlumotlar oʻquvchi bilimini sinash uchun emas, balki ularni tahlil jarayonida qoʻllash, oʻrganilayotgan asarlarga tatbiq qilish uchun oʻrgatiladi. masalan, …

5 / 96

uchun ham kishi maʼlum darajada nazariy qurollangan boʻlishi lozim. hozirgi kunda dunyo pedagogikasidagi ilgʻor yoʻnalish boʻlmish kometentsiyali taʼlim ham shuni taqozo qiladi. 7. darslikda berilgan har bir asar bevosita yoki bilvosita milliy istiqlol gʻoyasining yetakchi tushunchalarini tarbiyalanuvchilar maʼnaviyatiga singdirishga qaratilgan. oʻqituvchi oʻrganilayotgan asar mazmunidan kelib chiqib, yillik reja tuzayotgandayoq, bu tushunchalarni oʻquvchilarga qaysi oʻrinda, qay yoʻsinda yetkazishni belgilab qoʻyishi lozim. masalan, “koʻzim qarogʻidasan, vatan!” ruknidagi asarlar asosan vatanparvarlik, milliy oʻzlikni anglash, obod yurt, ozod vatan tushunchalari talqiniga, “oʻylarimning cheksiz osmoni” ruknidagi matnlar ijtimoiy hamkorlik, komil shaxs singari tushunchalarni anglatishga, “oʻtmishdan sadolar” ruknidagi mavzular mumtoz asarlar vositasida milliy maʼnaviyat ildizlarini bilishga, “yangi davr nafasi” ruknidagi ijod namunalari oʻquvchilarda shaxs erki, oʻzlikni anglash, adolat, masʼuliyat, huquq va burch tushunchalarini shakllantirishga yoʻnaltirilgan. yangi mavzu bayonida, savol va topshiriqlar bilan ishlashda bular eʼtibordan chetda qolmasligi kerak. lekin milliy istiqlol gʻoyasiga doir fikrlar chaqiriq va shiorlar tarzida yalang’och aytilmay, muayyan asarning tahlilidan tabiiy ravishda keltirib …

Want to read more?

Download all 96 pages for free via Telegram.

Download full file

About "7-sinf adabiyot fanidan uslubiy qo'llanma"

q. yoʻldoshev, v. qodirov, m. yoʻldosheva (metodik qoʻllanma) toshkent 2017 2 qozoqboyyoʻldoshev, valijon qodirov, muhayyoyoʻldosheva adabiy saboqlar 7 umumtaʼlim maktablarining 7sinf “adabiyot” darsligidan foydalanish boʻyicha metodik qoʻllanma oʻzbekiston respublikasi xalq taʼlimi vazirligi tomonidan tavsiya qilingan toshkent 2017 3 soʻz boshi ushbu kitobning vazifasi adabiyot oʻqituvchilariga badiiy asarlarni tahlil qilish boʻyicha yoʻriqlar koʻrsatish, yettinchi sinfda oʻrganilishi koʻzda tutilgan har bir asarni unga ajratilgan vaqt mobaynida oʻrgatishning samarali yoʻllari yuzasidan tavsiyalar berib, amaliy yordam koʻrsatishdan iboratdir. badiiy asarni oʻrgatish boʻyicha ushbu qoʻllanmada berilayotgan tavsiyalar metodik haqiqatlarning soʻnggi nuqtasi emas, albatta. zero, adabiyot dar...

This file contains 96 pages in PDF format (2.2 MB). To download "7-sinf adabiyot fanidan uslubiy qo'llanma", click the Telegram button on the left.

Tags: 7-sinf adabiyot fanidan uslubiy… PDF 96 pages Free download Telegram