оқилона овқатланиш ва одамлар организмига хос хусусиятларни ҳисобга олиш

DOC 104.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1708835759.doc оқилона овқатланиш ва одамлар организмига хос хусусиятларни ҳисобга олиш режа: 1. организм ферментлари системасининг таомлар кимёвий таркибига реакцияси 2. таомлар таркибининг организм микрофлорасига мос келиши 3. оқилона овқатланишда таомлар таркибини организм хусусиятларига мослаштириш йўллари организм ферментлари системасининг таомлар кимёвий таркибига реакцияси азалдан маълумки, жисмоний жиҳатдан мутлоқ соғлом кишиларнинг организмларида ҳам ўзига хос хусусиятлари бўлади. бу хусусиятлар баъзи бир кишиларнинг организмида сезиларли, баъзи бирлариникида эса сезилмайдиган даражаларда бўлиши мумкин. организмнинг таомлар ҳазм қилиш системасининг ўзига хос хусусиятларидан бири унинг органлари ажратиб чиқарган ферментларнинг орасида таомнинг баъзи бир таркибий қисмини ҳазм қиладиган ферментларнинг бўлмаслиги ёки ноактив шаклда бўлишидир. бундан олдин таъкидланганидек, овқатланишнинг асосий тамойилларидан бири - организм томонидан истеъмол қилинган таом уни барча керакли озиқа моддалари билан таъминлаши керак. бундан ташқари, таомнинг таркибий моддалари ва уларнинг миқдорлари организм ферментлари системасига ва микрофлорасига мос келиши лозим. бу дегани, таомлар ҳазм қилиш органлари томонидан ажратиб чиқарилаётган сўлакларда таомнинг биронта қисмини ҳазм қиладиган фермент …

рчалайдиган фермент бўлмаса ёки ноактив бўлса, ушбу модда бирламчи моддаларгача парчаланмайди ва организм томонидан ўзлаштирилмайди. парчаланмаган модда тўғридан-тўғри йуғон ичакка ўтади ва у ердаги микроорганизмлар томонидан озиқа сифатида ишлатилади. натижада микроорганизмларнинг кўпайиб кетишлари ва улар турларининг ўзгаришлари ҳам мумкин. бундай ҳолларда организмда турли ноқулайликлар, ҳатто касалликлар келиб чиқиши мумкин. озиқа моддаларининг ҳазм бўлмаслиги натижасида келиб чиқадиган касаллик ва ноқулайликлар тиббий адабиётларда идиосинкраза деб аталади. демак, идиосинкраза касаллигининг келиб чиқиш сабаби одам организмда таомларни ҳазм қиладиган ферментлардан бирининг йўқлигидан ёки бўлганда ҳам активлигининг пастлигидан иборат баъзи бир одамларнинг организмида углеводлардан сут шакари лактозани парчалайдиган лактаза ферменти бўлмайди ёки бўлса ҳам активлиги паст бўлади. шу боисдан ҳам барча мамлакатларда одамларнинг сутга бўлган таъсирчанлиги жуда ҳам юқори (жадвал). жадвал лактаза ферменти етишмаслигининг содир бўлиш даражаси, % миллати (элати) содир бўлиши миллати (элати) содир бўлиши субарктика индеецлари 84,0 финлар 17,0 канаданинг шимолий қирғоғида яшовчи индеецлар 63,0 руслар 12,5-16,3 марилар 81,0 белоруслар 13,0 польшаликлар 37,5 …

инг мўжизалари» («чудо голодания») асарида келтирган маълумотларига қараганда кўпчилик америкаликлар сутни яхши ҳазм қилишади. лекин шундай кишилар ҳам борки, улар ҳатто бир қултумгача сут ичишганларида ёки сутли маҳсулот истеъмол қилишганларида ҳам метеоризмдан ва ичакларининг хўппайиб кетишидан ўзларини ёмон сезишадилар, уларнинг баъзиларида эса ич кетишлар ва қизамиқ (гул) чиқишлар содир бўлади. лактаза ферментининг етишмаслиги ёш болалар ўртасида жуда ҳам кўп учрайди. лактаза ферменти бўлмаган, бўлганда ҳам унинг активлиги паст бўлган, организмда сут шакари лактоза ўзининг мономерларигача (глюкоза, галактоза) парчаланмайди. шу сабабли ҳам ингичка ичак хужайралари мембраналари орқали қонга ўтаолмайди ва ингичка ичак бўйича пастга қараб ҳаракат қила бошлайди. лактоза йуғон ичакка келиб тушиши биланоқ, ундаги микроорганизмлар томонидан ўзлаштирила бошлайди. натижада улар жуда ҳам тез ўрчийди. жуда ҳам тез кўпайиб кетиши натижасида уларнинг ҳаёт фаолияти маҳсулоти сифатида токсинлар ажралиб чиқа бошлайди. токсинлар ичакнинг нозик шиллиқ пардасига текканда уни безовта қилади (қичиштиради), уларнинг бир қисми қонга сингиб, организмни заҳарланишга олиб келади. активлашган микроорганизмлар …

аминокислоталаргача) парчаланмасдан қонга ўтишга ҳаракат қилади. унинг натижасида тез орада одамнинг оғзи, томоғи қичишиб бошлайди, яна бироздан кейин эса қайд қилишлар ва ич кетишлар кузатилади. бундай ҳолларда бадан қизариб, ачитадиган қизамиқ чиқади. таомлар таркибига организмнинг бундай реакциясига озиқавий аллергия дейилади. озиқавий аллергия оғир кечган пайтларда одам ҳушини йўқотиши ва қон босимининг пасайиб кетиши мумкин. фан нуқтаи назаридан ҳар бир озиқ-овқат маҳсулотига озиқавий аллерген сифатида қараш мумкин. лекин шунга эътибор бериш керакки, сигир сути, товуқ, ўрдак ва ғоз тухумлари, қулупнай, апелсин, мандарин, шоколад, кофе, ялпиз каби маҳсулотлар тез-тез аллергия бериб туради. товуқ тухуми жуда кам миқдорда ҳам аллергия бериши мумкин. аллергия берадиган сигир сути оқсилларининг аксарияти қайнатиш даврида ўзининг бу хусусиятини йўқотади. яна шуни таъкидлаш керакки, баъзи бир кишилар балиқни, товуқ гўштини, буғдой, сули, арпа, тариқ ярмаларини, маккажўхорини, юнон ёнғоғини, горчица ёки қалампирни истеъмол қилиша олмайдилар. озиқавий аллергияга нисбатан болалар 1-3 ёшда ўта таъсирчан бўлишади. адабиётлардаги маълумотларга қараганда болаларнинг 40 % …

м бир турдаги микроорганизмларнинг мавжудлиги истеъмол қилинган таомнинг меъёрида ҳазм бўлишини, иммун реакциясининг ва организмнинг бошқа функцияларининг мақбул даражада ривожланишига имкон беради. табиий ҳолда организм (макроорганизм) микроорганизмлар билан тинч-тотув яшайди. одатда макроорганизм микроорганизмларнинг яшаши учун керакли озиқа моддаларини (пектин ва клетчатка) етказиб беради. ўз навбатида микроорганизмлар эса ўзларининг яшаш фаолияти натижасида ҳосил бўлган фойдали моддаларни макроорганизмга етказиб беришади. демак, макро- ва микроорганизмлар ўртасида доимий модда алмашинув мавжуд бўлади. олимлар фикрига ва илмий-тадқиқотлари натижаларига қараганда макро- ва микроорганизмлар ўртасидаги модда алмашинуви одам организми учун ўта катта аҳамиятга эга. агар бундай модда алмашинуви бўлмаса, биологик жараёнлар салбий томонларга кетиши мумкин. микроорганизмлар ишлаб чиқарадиган бирикмалар ўртасида одам организми учун ўта зарур бўлган турли хил органик ва ноорганик моддалар, масалан, витаминлар (в1, рр, в6, в12, к), стимуляторлар, ферментлар, гормонлар ва бошқа физиологик актив моддалар бўлади. уларнинг бир қисми ҳосил бўлган жойида, яъни йўғон ичакда, қонга сингилади ва уларнинг организмдаги етишмайдиган миқдорларини тўлдиради. бу эса …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "оқилона овқатланиш ва одамлар организмига хос хусусиятларни ҳисобга олиш"

1708835759.doc оқилона овқатланиш ва одамлар организмига хос хусусиятларни ҳисобга олиш режа: 1. организм ферментлари системасининг таомлар кимёвий таркибига реакцияси 2. таомлар таркибининг организм микрофлорасига мос келиши 3. оқилона овқатланишда таомлар таркибини организм хусусиятларига мослаштириш йўллари организм ферментлари системасининг таомлар кимёвий таркибига реакцияси азалдан маълумки, жисмоний жиҳатдан мутлоқ соғлом кишиларнинг организмларида ҳам ўзига хос хусусиятлари бўлади. бу хусусиятлар баъзи бир кишиларнинг организмида сезиларли, баъзи бирлариникида эса сезилмайдиган даражаларда бўлиши мумкин. организмнинг таомлар ҳазм қилиш системасининг ўзига хос хусусиятларидан бири унинг органлари ажратиб чиқарган ферментларнинг орасида таомнинг баъзи бир таркибий қисмини ҳазм қилади...

DOC format, 104.5 KB. To download "оқилона овқатланиш ва одамлар организмига хос хусусиятларни ҳисобга олиш", click the Telegram button on the left.

Tags: оқилона овқатланиш ва одамлар о… DOC Free download Telegram