oqilona ovqatlanishning inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati

DOC 65.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1708835646.doc oqilona ovqatlanishning inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati reja: 1. “oqilona ovqatlanish” fanining asosiy tushunchalari, maqsadi va vazifasi 2. oqilona ovqatlanish asoslari fanining cervis sohalari uchun bakalavrlar tayyorlashdagi o`rni “oqilona ovqatlanish” fanining asosiy tushunchalari, maqsadi va vazifasi oqilona ovqatlanish inson hayoti va sog`ligi garovi hisoblanadi. u insonning me’yorida rivojlanishini, o`nib – o`sishini, faoliyat ko`rsatishini va munosib jamiyat a’zosi bo`lib yetishishini ta’minlaydi. shu boisdan ham oqilona ovqatlanish masalasiga qadimdan katta ahamiyat berilib kelingan. hozirgi vaqtda birlashgan millatlar tashkiloti qoshida ovqatlanish masalalari bilan shug`ullanuvchi maxsus qo`mita faoliyat ko`rsatadi. bugungi kunda aholining yoshini, jinsini, mehnat faoliyati turlarini hisobga olgan holda oqilona ovqatlanishning ilmiy konsepsiyasi yaratilgan. aholi va sayyohlarning ovqatlanishini tashkil qilish shu konsepsiyaga asoslangan. oqilona ovqatlanishning ilmiy konsepsiyasidan tashqari dasturga ovqatlanish bo`yicha boshqa dunyoqarashlar,oqilona ovqatlanishning hamda taomlar oziqa va biologik aktiv moddalarining inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati, taomlar tarkibini optimallashtirish, parhez va shifobaxsh taomlar to`g`risida ham mavzular kiritilgan. fanni o`qitishdan maqsad …
2
ish, ularning oziqaviy qiymatini optimallashtirish; taomlarning energetik qiymatini hisoblash bo`yicha ko`nikmalariga ega bo`lishi kerak; · balanslashtirilgan ovqatlanish ratsionlarini tuzish; taomlarning oziqaviy va energetik qiymati ni hisoblash; oqilona ovqatlanish nazariyalari to`g`risidagi malakalariga ega bo`lishi kerak. oqilona ovqatlanish asoslari inson hayoti va sog`ligi garovi hisoblanadi. u insonning me’yorida rivojlanishini, o`nib - o`sishini, faoliyat ko`rsatishini va munosib jamiyat a’zosi bo`lib yetishishini ta’minlaydi. shu boisdan ham oqilona ovqatlanish masalasiga qadimdan katta ahamiyat berilib kelingan. inson tabiat mahsulidir. u tabiatda o`sadi, yetishtirilgan mahsulotlarni taom sifatida iste’mol qilish hisobidan unadi va faoliyat ko`rsatadi. insonning unib-o`sishi va jismoniy hamda aqliy faoliyati faqat uning iste’mol qilgan taomlari hisobidan amalga oshiriladi. quyida keltirilgan jadvaldagi ma’lumotlardan ko`rinib turibdiki, inson organizmi u iste’mol qiladigan taomlarning tarkibiy qismlari hisobidan unib, o`sadi va shakllanadi. jadval odam tanasining (70 kg.) o`rtacha kimyoviy tarkibi тананинг таркибий моддалари миқдори кг. % оқсил 17-16 24,3-22,9 ёғ 9,2-7,0 13,1-10,0 углеводлар 0,8-0,5 1,1-0,7 минерал моддалар 3,0-2,5 4,3-3,6 сув 40,0-44,0 …
3
ir qatorda, vitaminlarning organizm talabini qondira oladigan miqdorda bo`lishi oqilona ovqatlanishning asosiy omillaridan biri hisoblanadi. oqilona ovqatlanishning ahamiyati, organizmni yetarli miqdorda faqat oqsil, yog`, uglevodlar, mineral moddalar va vitaminlar bilan ta’minlash orqali chegaralanib qolmaydi. bundan tashqari iste’mol qilinadigan taomlarda, xuddi vitaminlardek, inson organizmi uchun o`ta katta biokimyoviy va fiziologik ahamiyatga ega bo`lgan fermentlar va gormonlarni sintez qilishda ishtirok qiladigan moddalarning miqdorlari ham yetarli bo`lishi lozim. oziqa va biologik aktiv moddalardan tashqari qonning hosil bo`lishida ishtirok qiladigan barcha komponentlar ham odam organizmiga u iste’mol qiladigan taomlari tarkibida tushadi. yuqorida ta’kidlanganidek, taom qoldiqlarining taom hazm qilish sistemasida yuqoridan pastga qarab harakat qilishi va organizmdan o`z vaqtida chiqib ketishi xx asrning 30-yilllarigacha ballast, ya’ni foydasiz, deb hisoblanib kelingan pektin, gemitsellyuloza, kletchatka kabi oziqa tolalarining bevosita ishtirokida kechadi. ular faqat o`simlik mahsulotlarida yoki ular qo`shib tayyorlangan taomlar tarkibida bo`ladi. oziqa tolalari taomlar hazm qilish sistemasiga tushgan zaharli moddalarni ham shimib olib, o`zlari bilan birga …
4
mehnat qilish va tana organlarining ishlashi uchun energiya zarur bo`ladi. yana shuni ta’kidlash kerakki, organizm talabini qoplaydigan taom energiyasining bir qismi iste’mol qilingan taomning o`zini hazm qilish uchun ham ishlatiladi. agar mashina, traktor va samolyotlar uchun energiya manbai sifatida turli xil suyuq yoqilg`ilar ishlatilsa, odam organizmi uchun kerakli energiyaning manbai u iste’mol qiladigan taom hisoblanadi. energiyaga bo`lgan talabga oqilona ovqatlanish nuqtai nazardan qaralganda, taomlarga quyidagi talabni qo`yish mumkin: taomdagi energiya manbalari organizm sarflaydigan energiyani to`liq qoplaydigan miqdorlarda bo`lishlari shart. energiya odamga doimo kerak bo`lganligi uchun u kuniga bir necha marta ovqatlanishga majbur. standart erkak (70 kg.) 70 yillik umri davrida o`zining vazniga nisbatan 1575 marta ko`p oziq-ovqat mahsulotlarini (shu jumladan suv va boshqa ichimliklarni) iste’mol qiladi. oqilona ovqatlanish odam hayoti va sog`ligi uchun o`ta katta ahamiyatga ega; odam onadan sog` bo`lib tug`iladi va uning barcha kasalliklari ovqatlanib boshlagandan keyin sodir bo`ladi. hatto eramizgacha 551-479 yillarda yashab o`tgan xitoyning ulug` mutafakkiri …
5
ng zarari barcha halqlar tomonidan tan olingan. oxirgi yillarda tibbiyot xodimlarining va barcha diyetologlarning fikrlariga ko`ra, kasalliklarning va erta o`limning asosiy sabablaridan biri noto`g`ri ovqatlanish va yomon hayot tarzi hisoblanadi. mavjud ma’lumotlarga qaraganda inson sog`ligi va uning bilan bog`liq bo`lgan umr uzunligining 40-50 % yashash va ovqatlanish tarziga, 20-30 % ekologiyaga, 15-20 % naslga va faqat 10 % tibbiyot xodimlariga bog`liq bo`ladi. ushbu ma’lumotlardan ko`rinib turibdiki, inson sog`ligining deyarli 70 % uning o`zining qo`lida. rus biologi i.i. mechnikov odamlar noto`g`ri ovqatlanishi natijasida vaqtidan oldin qarishadi va oqilona ovqatlanishda esa 120-150 yoshlargacha yashashlari mumkin degan fikrda bo`lgan. uning fikricha (noto`g`ri ovqatlanish natijasida) ovqat ichaklarda qancha ko`p turib qolsa, kishi shuncha ko`p zaharlanadi, ichaklar qancha uzun bo`lsa, umr shuncha qisqa bo`ladi. sog`lom hayot tarzining targ`ibotchisi amerikalik pol bregg «odam ovqatlanishda, ichishda o`ylamasligi va o`zini tiya olmasligi natijasida yashashi mumkin bo`lgan umrining yarmini ham yashamasdan hayotdan ko`z yumadi, u eng og`ir hazm bo`ladigan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "oqilona ovqatlanishning inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati"

1708835646.doc oqilona ovqatlanishning inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati reja: 1. “oqilona ovqatlanish” fanining asosiy tushunchalari, maqsadi va vazifasi 2. oqilona ovqatlanish asoslari fanining cervis sohalari uchun bakalavrlar tayyorlashdagi o`rni “oqilona ovqatlanish” fanining asosiy tushunchalari, maqsadi va vazifasi oqilona ovqatlanish inson hayoti va sog`ligi garovi hisoblanadi. u insonning me’yorida rivojlanishini, o`nib – o`sishini, faoliyat ko`rsatishini va munosib jamiyat a’zosi bo`lib yetishishini ta’minlaydi. shu boisdan ham oqilona ovqatlanish masalasiga qadimdan katta ahamiyat berilib kelingan. hozirgi vaqtda birlashgan millatlar tashkiloti qoshida ovqatlanish masalalari bilan shug`ullanuvchi maxsus qo`mita faoliyat ko`rsatadi. bugungi kunda aholining yoshini, jinsini...

DOC format, 65.5 KB. To download "oqilona ovqatlanishning inson sog`ligi va hayoti uchun ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: oqilona ovqatlanishning inson s… DOC Free download Telegram