oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar. 8 - sinf

PPTX 6,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1570447927.pptx /docprops/thumbnail.jpeg name of presentation 41- §. oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar 8-sinf “odam va uning salomatligi” darsligi asosida. 2014 1 bosh miya katta yarimsharlari va ularning po‘stlog‘i markaziy nerv sistemasining yuqori qismi bo‘lib hisoblanadi. odamning xulq-atvori, fikrlashi, ongi va barcha ruhiy xususiyatlari oliy nerv faoliyati bo‘lib, u bosh miya katta yarimsharlari va ular po‘stlog‘ida joylashgan nerv markazlarining normal funksiyasiga bog‘liq. odamning oliy nerv faoliyati murakkab reflekslar orqali namoyon bo‘ladi. bu reflekslar odamning tashqi muhit bilan bog‘lanishini, uning har xil sharoitga moslashishini ta’minlaydi. odamning barcha ixtiyoriy harakatlari, fikrlashi va ruhiy holatlari reflekslar orqali sodir bo‘lishini rus fiziolog olimi i. m. sechenov 1863- yilda yozgan „bosh reflekslari“ kitobida ko‘rsatib o‘tgan. i. m. sechenov i. m. sechenovning reflekslar haqidagi fikrlarini i. p. pavlov yanada rivojlantirib, shartli reflekslar haqidagi ta’limotni yaratdi. u odamning oliy nerv faoliyatini shartli reflekslar orqali namoyon bo‘lishini ko‘rsatib berdi. i. p. pavlov refleks — tashqi …

uri barcha kishilarda deyarli bir xil. bu reflekslar nasldan naslga o‘tadi. shartli reflekslar. shartli reflekslarning markazi bosh miya katta yarimsharlari po‘stlog‘ida joylashgan. bu reflekslar bola tug‘ilgan vaqtda bo‘lmaydi, ular odamning hayoti davomida hosil bo‘ladi. shartli reflekslarning nerv yo‘llari ham bola tug‘ilgan vaqtda bo‘lmay, keyinchalik tarbiya, bilim olish, hunar o‘rganish va boshqa hayotiy tajribalar asosida hosil bo‘ladi. shartli reflekslar shartsiz reflekslar asosida hosil bo‘ladi. shartli refleks hosil bo‘lishi uchun oldin shartli ta’sirlovchi, uning ketidan shartsiz ta’sirlovchi ta’sir etishi kerak. masalan, itda so‘lak ajralishiga shartli refleks hosil qilish uchun oldin shartli ta’sirlovchi sifatida elektr lampasi yoqilib yoki qo‘ng‘iroq chalinib, uning ketidan shartsiz ta’sirlovchi sifatida ovqat beriladi. bu tajriba bir necha marta takrorlanishi natijasida miyaning ovqatlanish markazi bilan ko‘rish yoki eshitish markazi o‘rtasida vaqtincha bog‘lanish hosil bo‘ladi. natijada elektr lampasi yonishi yoki qo‘ng‘iroq chalinishi bilanoq (ovqat berilmasa ham), itda so‘lak ajrala boshlaydi, ya’ni lampa yorug‘iga yoki qo‘ng‘iroq tovushiga so‘lak ajratuvchi shartli refleks hosil …

n boshqa bir kuchli qo‘shimcha yot ta’sir ko‘rsatilsa, uning bosh miyadagi nerv markazida kuchli qo‘zg‘alish yuzaga keladi. bu esa induksiya qonuni asosida bajariladigan refleks markazining ishini tormozlaydi va refleks vaqtincha to‘xtab qoladi. shuningdek, rasmda elektr lampa yorug‘ligi ta’sirida itda so‘lak ajralishining shartli refleksi, kuchli qo‘shimcha yot qitiqlagich sifatida qo‘ng‘iroq tovushi ta’sir etishi natijasida eshitish markazining qo‘zg‘alishi, shartli refleks markazlari tormozlanganligi va so‘lak ajralishi to‘xtab qolganligini ko‘rish mumkin. refleks turlari. reflekslar yuzaga kelish sababiga, ahamiyatiga, natijasiga va boshqa xususiyatlariga ko‘ra quyidagi turlarda bo‘ladi: biologik ahamiyatiga ko‘ra: — ovqatlanish reflekslari — organizmni ovqat bilan ta’minlashga qaratilgan; — himoyalanish reflekslari — organizmni tashqi muhitning noqulay ta’sirlaridan himoya qilishga qaratilgan; — mo‘ljal olish refleksi — notanish joylarga borib qolganda odam o‘zi turgan joyni, yo‘lni aniqlashga qaratilgan; — jinsiy reflekslar — nasl qoldirishga qaratilgan. reflekslar natijasiga ko‘ra, musbat va manfiy bo‘ladi: — musbat reflekslar ma’lum bir ishni bajarishga qaratiladi. masalan, yurish, yugurish, ovqatlanish, o‘qish, yozish, …

i reflekslari. birinchi signal sistemasiga ko‘rish, eshitish, hid va ta’m bilish, og‘riq sezish kabilar kiradi. tashqi va ichki ta’sirlar ana shu sezgi organlariga ta’sir etishi natijasida paydo bo‘lgan shartli reflekslar birinchi signal sistemasining shartli reflekslari, deb ataladi. masalan, svetoforning yashil va qizil chirog‘ining yonibo‘chishi, darsga kirish va chiqish qo‘ng‘irog‘ining tovushi, ovqatning ta’mi va hidi kabilarga shartli reflekslarning hosil bo‘lishi. ikkinchi signal sistemasi, hayvonlardan farqli o‘laroq, odamda og‘zaki va yozma nutqning mavjudligidir. og‘zaki va yozma nutqning ma’nosiga qarab odamda har xil shartli reflekslar hosil bo‘ladi. og‘zaki nutq bosh miya po‘stloq qavatining chakka sohasidagi eshitish markaziga, yozma nutq esa bosh miya po‘stloq qavatining ensa sohasidagi ko‘rish markaziga ta’sir qiladi. savol va topshiriqlar oliy nerv faoliyati haqida nimalarni bilasiz? shartsiz va shartli reflekslar bir-biridan qanday farq qiladi? shartli reflekslarning tormozlanishi qanday o‘tadi? refleks turlariga misollar keltiring. musbat va manfiy reflekslar orasida qanday farq bor? misollar yordamida aytib bering. image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg …

oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar. 8 - sinf - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar. 8 - sinf"

1570447927.pptx /docprops/thumbnail.jpeg name of presentation 41- §. oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar 8-sinf “odam va uning salomatligi” darsligi asosida. 2014 1 bosh miya katta yarimsharlari va ularning po‘stlog‘i markaziy nerv sistemasining yuqori qismi bo‘lib hisoblanadi. odamning xulq-atvori, fikrlashi, ongi va barcha ruhiy xususiyatlari oliy nerv faoliyati bo‘lib, u bosh miya katta yarimsharlari va ular po‘stlog‘ida joylashgan nerv markazlarining normal funksiyasiga bog‘liq. odamning oliy nerv faoliyati murakkab reflekslar orqali namoyon bo‘ladi. bu reflekslar odamning tashqi muhit bilan bog‘lanishini, uning har xil sharoitga moslashishini ta’minlaydi. odamning barcha ixtiyoriy harakatlari, fikrlashi va ruhiy holatlari reflekslar orqali sodir bo‘lis...

Формат PPTX, 6,0 МБ. Чтобы скачать "oliy nerv faoliyati haqida tushuncha. shartsiz va shartli reflekslar. 8 - sinf", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: oliy nerv faoliyati haqida tush… PPTX Бесплатная загрузка Telegram