Back

7-sinf ona tili. metodik qoʻllanma

PDF 192 pages 32.4 MB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 192
o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi nashrga tavsiya etgan yangi nashr toshkent – 2022 ona tili 7 tuzuvchilar: klaraxon mavlonova, sa’dullo quronov, shokir tursun, nilufar hakimova, mansur siddiqov xalqaro ekspert: iannuzzi susan uo‘k 811.512.133(075.3) kbk 81.2(5o')ya72 o-58 ona tili [matn]: 7-sinf uchun metodik qo‘llanma / k. m. mavlonova [va boshq.]. – toshkent: respublika taê¼lim markazi, 2022.–192 b. isbn 978-9943-8170-5-0 â© respublika ta’lim markazi, 2022 taqrizchilar: alijon hamroyev – buxoro davlat universiteti boshlang‘ich ta’lim meto- dikasi kafedrasi mudiri, pedagogika fanlari doktori, professor. jasur tirkashev – samarqand viloyati oqdaryo tumanidagi 52-idum ona tili va adabiyot fani o‘qituvchisi. mashrabxon rahmonova – farg‘ona viloyati farg‘ona shahridagi 33-maktab ning oliy toifali ona tili va adabiyot fani o‘qituvchisi. u f q t e k i s l i g i ufq ufq shimoli-g‘arb shimol shimoli-sharq janubi-sharq sharqjanub g‘arb janubi-g‘arb m u n d a r i j a ijtimoiy tarmoqlar 9 zamonamiz qahramonlari …
2 / 192
n nutqni qabul qilish jarayoni, gapirish va yozish esa nutq yaratish jarayonidir. mazkur malakalarning har biri insonning turli aê¼zolari yordamida yuzaga chiqar ekan, ularning har biri o‘zaro bog‘liqligi bilan birga, bir-biridan farqli ekanligiga eê¼tibor qaratish zarur. eshitib tushunish eshitish insonning lisoniy qobiliyati shakllanishidagi asosdir. inson bolasi homilalik davrida eshitishni boshlaydi. psixolingvistik tadqiqotlarda yangi tug‘ilgan bola o‘z ona tilini boshqa tillardan farqlashi isbotlangan. inson tilni eshitib qabul qiladi, shu asosda inson ongida til tizimi shakllanadi. maktab yoshiga yetgan bola o‘z muloqot tajribasi doirasida eshitib tushunish ko‘nikmasiga ega bo‘ladi. ona tilini o‘zlashtirish borasida qilingan tadqiqotlardan maê¼lumki, bola oilada ota-onasi va boshqa kattalar tomonidan qo‘llangan so‘zlar va gaplarni o‘zlashtiradi. demak, maktabga kelgan bolalarning lisoniy tajribasi bir-biridan farq qiladi. maktabga kelgan bola o‘zi ko‘nikkan lisoniy muhitdan butkul farq qiluvchi muhitga tushadi va shunga mos ravishda unga yuklangan kommunikativ vazifa ham o‘zgaradi. u endi nutqni qisqa bitta yo ikkita gap hajmida emas, dars mavzusi doirasida …
3 / 192
onalligi va stereotiplari sabab eshituvchi berilgan matnni to‘liq eshitmasligi mumkin. bu ham eshitib tushunishga xalal beradigan holat bo‘lgani uchun o‘rta maktabdagi mashg‘ulotlar davomida alohida eê¼tibor talab qiladi. bola tushunishda yo‘l qo‘ygan xatolar muntazam ravishda ko‘rsatilsa va xatoning asosi tushuntirib borilsa, bola tushunish jarayonini ongli ravishda boshqarishga o‘rganadi. o‘qib tushunish maktabda birinchi sinfda harflar va yozma matnni o‘qish o‘rgatiladi. keyinchalik o‘qish darslarida matnni o‘qib tushunish ko‘nikmasiga eê¼tibor qaratiladi. 5-sinfdan keyin matnni tushunish faqat adabiyot darslari bilan cheklanadi. ona tili darslarida ham baê¼zan matndan parchalar beriladi, ammo ular bevosita o‘qib tushunish ko‘nikmasini rivojlantirishga qaratilmagan. adabiyot fani badiiy matn bilan ishlaydi. badiiyat obrazlar bilan ish ko‘rar ekan, unda matnda qo‘llangan vositalarni to‘g‘ri dekodlash 6 masalasiga alohida eê¼tibor qaratilmaydi. ona tili fani doirasida esa grammatik qonun- qoidalar matndan uzib olingan alohida gaplar misolida tushuntiriladi, matnni til birligi sifatida o‘rganish, tahlil qilishga ko‘p eê¼tibor qaratilmaydi. matnni o‘qib tushunish murakkab psixolingvistik jarayon bo‘lib, grafemalarni tanish, so‘zni …
4 / 192
da o‘qib chiqqanlar tushunishning har xil darajasida turgan bo‘ladi. o‘qituvchi ushbu darajalarni yaxshi bilsa, savollar yordamida o‘quvchining qaysi darajada turganini aniqlashi, matnni yaxshiroq tushunishi uchun yo‘nalish berishi mumkin bo‘ladi. ona tili darsliklaridagi matn bilan ishlash mashqlari ham mazkur nazariy maê¼lumotga asoslanishi lozim. masalan, matnni tushunishning dastlabki darajasi assotsiativ daraja bo‘lsa, unda o‘quvchida matn mavzusi, matn uslubi va matndagi so‘zlarga assotsiatsiyalar yuzaga keladi. keyingi daraja bu leksik-morfologik daraja bo‘lib, bunda o‘quvchi matndagi so‘zlarni va ularning maê¼nosini tushunadi. uchinchi daraja kontekstual daraja bo‘lib, unda so‘zlarning kontekstual maê¼nolari anglashiladi. fikrimizcha, matn bilan bog‘liq mashqlarda aynan shu uchinchi darajaga ko‘proq urg‘u berilishi kerak, chunki unda so‘zlarning matn ichida qanday maê¼noda kelayotgani anglashiladi, demak, so‘zlar alohida birlik darajasidan matn mazmunining tarkibiy qismi darajasiga ko‘tariladi. o‘quvchiga matnda maê¼lum tushunchani ifodalayotgan so‘zlarni va so‘z birikmalarini topish, matndagi jumlani o‘z so‘zlari bilan ifoda etish kabi topshiriqlarni berish so‘zning kontekstual maê¼nosiga yaxshiroq eê¼tibor qaratishga undaydi. shu kabi mashqlar asosida …
5 / 192
jamlanadi; • rasmda nima tasvirlangani so‘raladi; • har bir o‘quvchining berilgan tasvir yu- zasidan javobi tinglanadi; • rasm asosidagi savollar bilan muro jaat qilinadi; • o‘quvchilarning javobini tinglab bo‘l gach, rasm haqida umumiy tushuncha beriladi. • o‘quvchilarning og‘zaki nutqidagi kamchiliklar qayd etib boriladi. o‘qib tushunish. matn bilan ishlash. tahlil • o‘quvchilar diqqati jamlanadi; • matnni o‘qishdan avval matnga olib kiruvchi savollar bilan murojaat qilinadi; • matn sarlavhasi va muallifi bilan tanishtiriladi; • matnni o‘qib bo‘lishgach, matn mazmuni so‘raladi; • o‘quvchilarda matn haqida tasavvur paydo bo‘lgach, baland ovozda matn ifo- dali qilib o‘qib beriladi. tinglab tushunish • o‘quvchilar diqqati jamlanadi; • audiomatn ovoz kuchaytirgich orqali o‘quvchilarga eshittiriladi; • eshittirishga sharoit bo‘lmaganda, ba- land ovozda ifodali qilib o‘qib beriladi. yozma nutq. matn yaratish. tahlil • berilgan tasvir (rasm, infografika, chiz- ma, sxema, jadval), sarlavha, reja asosi- da matn yozdiriladi; • matnning qoralama nusxasini tayyor- lash haqida ko‘rsatma beriladi; • har bir o‘quvchi …
6 / 192
r topshiriqning javobi aytilib, izohlanadi; • o‘quvchilarga amaliy topshiriq orqali lingvistik bilim beriladi. muhokama • savol-javoblarda ko‘proq o‘quvchi ishtirok etishi taê¼minlanadi. • o‘quvchilar javob berishga qiynalgan- da, aniq javobga yo‘naltiruvchi savollar beriladi; o‘qituvchilar uchun yo‘riqnoma 8 • savol takror kelsa ham, har bir o‘quv chining savol yuzasidan fikri tinglanadi; • o‘quvchilarning og‘zaki nutqidagi kamchiliklar qayd etib boriladi; • o‘quvchilar javob berayotganda gapla- ri bo‘linmay, fikrlari tinglanadi; • savol-javob yakunlangach, har bir sa- volning javobiga izoh beriladi; • o‘quvchilar yo‘l qo‘ygan xato va kamchi- liklarga munosabat bildiriladi. qoida • o‘quvchilarga berilgan nazariy maê¼lu mot bilan tanishib chiqishlari aytiladi; • nazariy maê¼lumot baland ovozda ifo- dali qilib o‘qib beriladi; • o‘quvchilardan nazariy maê¼lumot orqa- li nimani tushunganlari so‘raladi; • o‘quvchilar fikri tinglangach, keltirilgan nazariy maê¼lumot misollar bilan tushun- tirib beriladi. test • testning javobini daftarda belgilash aytiladi; • har bir o‘quvchi mustaqil ravishda bajarishi nazorat qilinadi; • o‘quvchilar testni ishlab bo‘lgach, birgalikda …

Want to read more?

Download all 192 pages for free via Telegram.

Download full file

About "7-sinf ona tili. metodik qoʻllanma"

o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi nashrga tavsiya etgan yangi nashr toshkent – 2022 ona tili 7 tuzuvchilar: klaraxon mavlonova, sa’dullo quronov, shokir tursun, nilufar hakimova, mansur siddiqov xalqaro ekspert: iannuzzi susan uo‘k 811.512.133(075.3) kbk 81.2(5o')ya72 o-58 ona tili [matn]: 7-sinf uchun metodik qo‘llanma / k. m. mavlonova [va boshq.]. – toshkent: respublika taê¼lim markazi, 2022.–192 b. isbn 978-9943-8170-5-0 â© respublika ta’lim markazi, 2022 taqrizchilar: alijon hamroyev – buxoro davlat universiteti boshlang‘ich ta’lim meto- dikasi kafedrasi mudiri, pedagogika fanlari doktori, professor. jasur tirkashev – samarqand viloyati oqdaryo tumanidagi 52-idum ona tili va adabiyot fani o‘qituvchisi....

This file contains 192 pages in PDF format (32.4 MB). To download "7-sinf ona tili. metodik qoʻllanma", click the Telegram button on the left.

Tags: 7-sinf ona tili. metodik qoʻlla… PDF 192 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
PDF
6-sinf ona tili. metodik qoʻllanma
FaylHub.uz
PDF
6-sinf ona tili. metodik qoʻllanma
— 37.2 MB
7-sinf- ona tili — DOCX DOCX
7-sinf- ona tili
4 pages 23.6 KB
ona tili 7-sinf — PDF PDF
ona tili 7-sinf
2 pages 103.7 KB
7-sinf ona tili — PDF PDF
7-sinf ona tili
2 pages 103.7 KB
7-sinf-ona-tili — PDF PDF
7-sinf-ona-tili
11 pages 373.2 KB
7-sinf ona tili — XLSX XLSX
7-sinf ona tili
9 pages 8.0 KB
7-sinf ona tili — XLSX XLSX
7-sinf ona tili
4 pages 13.3 KB
7-sinf ona tili — XLSX XLSX
7-sinf ona tili
6 pages 14.6 KB
8 sinf ona tili metodik qòllanma — PDF PDF
8 sinf ona tili metodik qòllanma
131 pages 1.6 MB
PDF
7-sinf ona tili darsligi_2022
FaylHub.uz
PDF
7-sinf ona tili darsligi_2022
— 25.8 MB
7-sinf taqvim ona tili — PDF PDF
7-sinf taqvim ona tili
4 pages 164.7 KB
7 - sinf ona tili 2017 — PDF PDF
7 - sinf ona tili 2017
157 pages 4.6 MB