14-lekciya

PDF 6 pages 55.1 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 55.1 KB

File type PDF

Pages 6

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

nókis mpi, fizika oqıtıw metodikası kafedrası docenti, p.i.d (dsc) g.e.karlıbaeva lekciyaları §14. «fizika» kursíní ń basqa oqíw predmetleri menen óz-ara baylanísí §14.1. «fizika» oqıtıwdıń strukturası hám mazmunı fizika tábiyat qubılıslarınıń nızamı hám hár túrli tarawları arasındaǵı baylanıslardı úyreniwshi pán bolǵanlıǵı sebepli, fizika pánin oqıtıwda pánler aralıq baylanıstan paydalanıw úlken áhmiyetke iye. integraciya – mazmunı jaǵınan uqsas, bir-birin toltırıwshı, keńeytiriwshi, tereńlestiriwshi kishi kólemdegi oqıw predmetlerin sintezlep, logikalıq juwmaqlanǵan birdey halǵa keltirip úyreniwdi názerde tutadi. nátiyjede birinshiden, eń keminde mámleketlik bilimlendiriw standartları dárejesinde sistemalı bilim, kónlikpe hám mamanlıqların qáliplestiriw imkaniyatı payda boladı; ekinshiden, tákirarlanıwlarǵa sheek qoyılıp, oqıw waqtı tejeledi; úshinshiden, integrativ oqıw predmetin úyreniwge oqıwshı ańlı múnásebette bolıp, oqıw-biliw iskerliginde belsendilik penen qatnasadı; tórtinshiden, únemlengen waqıt esabınan qosımsha materiallardı úyreniw maqsetinde óz betinshe jumıslardı shólkemlestiriw múmkin; besinshiden, integrativ oqıw predmetleriniń tayanısh noqatlarınan paydalanıp alternativ oqıtıw imkaniyatı payda boladı. házirgi zaman talapları boyınsha bilimlendiriw sistemasında zamanagóy pedagogikalıq hám xabar texnologiyaların qollanıw processinde integrativ …

2 / 6

ikirlerin aytqan. a.n.chexov tómendegishe jazǵan edi: «waqıt ótiwi menen sanaat hám tábiyat tanıw usıllarınıń rawajlanıwı nátiyjesinde, olar bir-birine sonday qoısılıp ketedi, onı házir kóz aldımızǵa keltirip bolmaydı». ataqlı matematik n.n.moiseev «biz gumanitarlardı tábiyat tanıw bilimine, al tábiyattanıwshılardı bolsa gumanitar pikirlewge úyretiwimiz kerek. bul házirgi dáwirdiń zárúriyatı yamasa basqasha aytqanda, onıń mánisi. tilekke qarsı, gumanitarlar buǵan itibar bermey atır hám onıń áhmiyetin túsinbey atır, ásirese házirgi zaman tábiyat tanıw iliminiń jetekshisi esaplanǵan fizikanıń ornın túsinbey atır». xx ásirdiń ataqlı fizigi n.bor aytqan edi: «tábiyat filosofiyası menen insan mádeniyatı arasında anıq shegara ornatıp bolmaydı. haqıyqatında fizika páni biziń civilizaciyamızdıń ajralmas bólegi». nókis mpi, fizika oqıtıw metodikası kafedrası docenti, p.i.d (dsc) g.e.karlıbaeva lekciyaları joqarıdaǵılardı esapqa alıp fizika hám basqa pánler integraciyası jaǵdayında oqıwshılarda bilim, kónlikpe hám mamanlıqlardı nátiyjeli qáliplestiriwdiń strukturalıq-funkcional modelin usınamız (-súwret). kásiplik bilim hám kónlikpelerdi qáliplestiriw motivaciya, kásiplik áhmiyetli sıpatlar óz betinshe islew tájiriybesi, bilim, kónlikpe, mamanlıq kásiplik mádeniyat m aq …

3 / 6

ikalıq bilim, kónlikpe hám mamanlıqların iyelew dárejesin arttırıw; oqıtıw dárejesin kóteriw; fizika hám basqa pánlerdi úyreniwge bolǵan motivaciyanı arttırıw fizika hám basqa pánler integraciyasın ámelge asırıw baǵdarı p ro ce ss ua l ko m po ne nt fizika boyınsha kásipke baǵdarlanǵan máseleler toplamı oqıtıwdı shólkemlestiriw formaları: lekciya, ámeliy hám laboratoriya shınıǵıwları, kompbterden paydalanıw, ekskursiya, isshi oyınlar hám t.b. kásiplik bilim hám kónlikpe monitoringi n át iy je le rd i ba ha la w ko m po ne nt i nátiyje: kásiplik bilim hám kónlikpe qáliplesken -súwret. oqıwshılarda bilim, kónlikpe hám mamanlıqlardı nátiyjeli qáliplestiriwdiń strukturalıq-funkcional modelin nókis mpi, fizika oqıtıw metodikası kafedrası docenti, p.i.d (dsc) g.e.karlıbaeva lekciyaları §14.2. fizika oqıtıwda pánler aralıq baylanıstıń roli házirgi kúnde bilimlediriw tarawındaǵı ámelge asırılıp atırǵan reformanıń áhmiyeti sonda – fizikalıq nızamlardıń ulıwmalılıǵın kórsetiw hám olardıń tábiyat nızamları ushın durıslıǵın kórsetiwde pánler aralıq baylanısqa jańasha kóz-qarasta bolıwdan ibarat. bunda tiykarǵı itibar tábiyattıń dúzilisi hám …

4 / 6

tiykarları menen baylanısqan halda úyreniw (matematika, ximiya, biologiya hám basqa pánler integraciyasın ámelge asırıwdıń metodikalıq shárt-sharayatın jaratıw); - basqa pánlerdiń tayanısh túsiniklerin ózlestiriw ushın fizikalıq nızam hám dálliyllerdi qollanıw (qaǵıydı, nızamlar, formulalar menen basqa pán tiykarındaǵı qaǵıydalar, túsinikler arasındaǵı óz-ara baylanıs jolların izertlew); - oqıw-tárbiya processiniń barlıq elementlerinde (formalar, metodlar, qurılmalar hám t.b.) fizikanıń pán tiykarları menen baylanısın jetilistiriw. ekinshi basqıshta kompleks mashqalalardı izertlewdi názerde tutadı. kompleks mashqalalar oqıw pánlerin integrativ birlestirip, jalǵız maqsetke qaratıwǵa hám onda hár bir oqıw pániniń óz ornın durıs belgilewin túsinedi. mısalı, global mashqalalardı: tábiyiy-ekonomikalıq baǵıtqa iye mashqalalar – ekologiyalıq, energetikalıq, shiyki zat hám t.b. dúnya okeanı mashqalası, social baǵıttaǵı mashqalalar anıq ilimiy baǵıtqa iye mashqalalar bolıp esaplanadı. mısalı, mexanika nızamların, terbelisler hám tolqın qubılısların úyreniw ushın matematika kursınan trigonometriyalıq funkciyalarǵa múrájet etemiz, elektroliz qubılısı yamasa atom hám yadro fizikasın úyreniwde ximiya kursınan alǵan bilimlerimizden paydalanamız, jıllıq hám elektr haqqındaǵı táliymatlardı xix ásirdegi sanaat tariyxı …

5 / 6

qanday da bir túsinik, mısalı, vektor túsinigi matematikada úyrenilip bolınǵansha fizikada vektor shamalar hám olar ústindegi ámeller orınlanadı. trigonometriyalıq funkciyalarda matematikada úyrenilemen degenshe, onnan fizikadan máseleler sheshiwde paydalanıw múmkin. teleskoplardıń dúzilisi hám islew principi fizika páninde úyreniledi, olardan bolsa astronomiya pánin úyreniwde qollanıladı. túsinikler boyınsha maslastırıw degende – tábiyiy qubılıs, process hám túsinikler eki yamasa onnan artıq pánlerde de bar boladı. mıslaı, elektr túsinigi ximiya, biologiya, geografiya sıyaqlı pánlerde de ushırasadı. nobel sıylıǵınıń laureatı e.shryodinger «qálegen fizik teoretik gıpaker yamasa biolog bola alıwı múmkin, biraq shıpaker yamasa bolog fizik bola almaydı» - degen edi. matematika hám fizika ilimleriniń rawajlanıwı bir-biri menen tıǵız baylanıslı. matematikanı bilmey turıp fizikanı úyrenip bolmaydı, sebebi fizikadaǵı barlıq nızamlar sanlar hám matematikalıq belgilewler járdeminde túsindiriledi. tek ǵana, matematikalıq ańlatpalar járdeminde ǵana fizikalıq qubılıslardaǵı quramalı nızamlardı talıqlaw múmkin. matematikalıq metodlardı jaratıwda barlıq waqıt ol yamasa bul kórinistegi ámeliy maqset - tábiyat nızamların talıqlaw qurılmasın beriw kózde tutıladı. …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "14-lekciya"

nókis mpi, fizika oqıtıw metodikası kafedrası docenti, p.i.d (dsc) g.e.karlıbaeva lekciyaları §14. «fizika» kursíní ń basqa oqíw predmetleri menen óz-ara baylanísí §14.1. «fizika» oqıtıwdıń strukturası hám mazmunı fizika tábiyat qubılıslarınıń nızamı hám hár túrli tarawları arasındaǵı baylanıslardı úyreniwshi pán bolǵanlıǵı sebepli, fizika pánin oqıtıwda pánler aralıq baylanıstan paydalanıw úlken áhmiyetke iye. integraciya – mazmunı jaǵınan uqsas, bir-birin toltırıwshı, keńeytiriwshi, tereńlestiriwshi kishi kólemdegi oqıw predmetlerin sintezlep, logikalıq juwmaqlanǵan birdey halǵa keltirip úyreniwdi názerde tutadi. nátiyjede birinshiden, eń keminde mámleketlik bilimlendiriw standartları dárejesinde sistemalı bilim, kónlikpe hám mamanlıqların qáliplestiriw imkaniyatı payda boladı; ekinshide...

This file contains 6 pages in PDF format (55.1 KB). To download "14-lekciya", click the Telegram button on the left.

Tags: 14-lekciya PDF 6 pages Free download Telegram