ishlab_chiqarish_jarayonlari_sanitariyasi_va_gigiyenasi+

PPTX 22 pages 329.4 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 329.4 KB

File type PPTX

Pages 22

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi davlat universiteti mehnat ta’limi kafedrasi hayot faoliyati xavfsizligi @dars_ishlanma_yangi 4-modul 4-ma’ruza. ishlab chiqarish jarayonlari sanitariyasi va gigiyenasi. reja: 4.1. ishlab chiqarishning sanitariyasi va gigiyenasi meyorlari, mazmuni 4.2. texnosferada havo muhitining ko‘rsatkichlari, ularning mehnat faoliyatiga ta’siri, ishlab chiqarish mikroiqlimining gigiyenik meyorlari, ularning inson organizmiga ta’siri. 4.3. texnosfera havosi tarkibidagi ishlab chiqarish changlari va zaharli moddalarning inson organizmiga salbiy ta’siri, ularga qarshi chora-tadbirlar. 4.4. ishlab chiqarish korxonalarini shamollatish, ularning turlari, umumiy va mahalliy shamollatishning mohiyati. 4.5. ishlab chiqarishda yoritish va uni meyorlari. 4.6. ishlab chiqarishda shovqin va titrash. 4.1. ishlab chiqarishning sanitariyasi va gigiyenasi meyorlari, mazmuni. ishlab chiqarishda ishchi organizmiga alohida texnologik jarayonlarning kasb kasalliklariga olib keluvchi zararli ta’sirlarini ogohlantiruvchi va sog‘lom mehnat gigiyenasi bilan ta’minlovchi sanitar texnik tadbirlar tizimi ishlab chiqarish sanitariyasi deyiladi. ishlab chiqarish sanitariyasi - ishchilarga zararli ishlab chiqarish omillarini ta’sirini oldini oluvchi vositalar, sanitar-texnik, gigienik va tashkil iy tadbirlar …

2 / 22

ir. bunday tadbirlarga quyidagilar kiradi: - ishlab chiqarish muhitida meyoriy meteorologik (mikroiqlim) sharoitlar yaratish; - toksik moddalarning chang, bug‘ va gazlarining zararli ta’sirlarini yo‘qotish, yo‘qotishning iloji bo‘lmagan hollarda kamaytirish; - ishchi zonalarda va ishchi o‘rinlarida shovqin va titrashlarni yo‘qotish yoki kamaytirish; - ishchi zonalarda va ishchi o‘rinlarida ratsional yoritishni ta’minlash; - radioaktiv modda yoki izotoplar bilan bog‘liq nurlanish kasalliklari profilaktikasi; - sovuq yoki issiq harorat sharoitida ishlovchilar uchun maxsus mehnat rejimi; - zaruriy sanitar-maishiy xonalar va qulayliklar bilan ta’minlash; - maxsus kiyim, maxsus oyoq kiyimi va shaxsiy(individual) himoya vositalari bilan ta’minlash; - qo‘l mehnatini yengillashtirish maqsadida texnologik jarayonlarni avtomatlashtirish, yangilash; - sanoat korxonalarini asrash qoidalari, texnologik jarayonlarni tashkil etish va jihozlarni o‘rnatish qoidalarini ishlab chiqish; - tashqi muhit fizik omillarining ruxsat etilgan parametrlarini belgilash. mehnatni ilmiy asosda tashkil etishning asosiy yo’nalishlari quyida keltiriladi: - gigiyenik yo’nalishda: salomatlik va ish qobilyatiga ta’sir qiladigan ishlab chiqarish muhiti omillarini me’yorlash; ishlab chiqarish muhitidagi …

3 / 22

ixtiro qilish. - psixologik yo’nalish: pultlar va mashinalar, mexanizmlar tizimlarini boshqarish uchun boshqa vositalar ixtiro qilishda ruhiyat talablarini hisobga olish (muhandislik ruhiyati); kasb tanlashda va kasbiy talablarga muvofiq holda shaxsning ruhiy hususiyatlarini hisobga olish; jamoalarda qulay ruhiy kayfiyat yaratish, ishlovchilarning mehnatdan va uning natijalaridan yuqori manfaatdor bo’lishlarini ta’minlash bo’yicha tadbirlar ishlab chiqish va joriy qilish. mehnat gigiyenasi - tibbiyot fanining insonning ishlab chiqarish sharoitidagi mehnat faoliyatini o‘rganuvchi bir qismi bo‘lib hisoblanadi. mehnat gigiyenasi ishlab chiqarish zararli omillarining ishlovchilarga ko‘rsatadigan ta’sirini oldini olish yo’zasidan sanitariya-gigiyena va davolash yoki kasb kasalliklarining oldini olish tadbirlarini ishlab chiqadi. ishlab chiqarishda ishchilar uchun ish vaqtining belgilanishi, dam olish vaqti, ta’til vaqti va shunga o‘xshash vaqt meyorlarini mehnat gigiyenasi o‘rganadi. bular qonunchilik asosida ishlab chiqarish sanitariyasi bilan birgalikda o‘rganiladi. 4.2. texnosferada havo muhitining ko‘rsatkichlari, ularning mehnat faoliyatiga ta’siri, ishlab chiqarish mikroiqlimining gigiyenik meyorlari, ularning inson organizmiga ta’siri texnosfera – bu ishlab chiqarish jarayonlarida insonning mashina va …

4 / 22

igiga olib keladi; ishlab chiqarish sanitariyasi korxona binosidagi mikroiqlimni meyorlashtirish bilan ham shug‘ullanadi. ish joylaridagi mikroiqlim asosan xona ichidagi iqlim hisoblanib, uning asosiy parametrlari – harorat, bosim, nisbiy namlik va havoning bir tomondan ikkinchi tomonga qiladigan harakati tezligi hisoblanadi. bularning meyorlari quyidagicha bo‘ladi: harorat: yengil, aqliy mehnat qilinadigan xonalarda 22-25oc, og‘ir jismoniy mehnat qilinadigan xonalar uchun 19-22oc; havoning nisbiy namligi 60-40%; havoning harakat tezligi yengil ishlar uchun 0,3-0,5 m/sek; o‘rta og‘irlikdagi mehnat sharoitlari uchun 0,5-0,7 m/sek; og‘ir jismoniy mehnat xonalari uchun 0,7-1,2 m/sek; atmosfera bosimi 450-900 mm.sim.ust. (60-120 kpa)da ishlash imkoniyati bo‘ladi. ko‘rsatilgan meyordan ortgan yoki kamaygan holdagi atmosfera bosimi sharoitida ishlashga ruxsat berilmaydi. 4.3. texnosfera havosi tarkibidagi ishlab chiqarish changlari va zaharli moddalarning inson organizmiga salbiy ta’siri, ularga qarshi chora-tadbirlar. ishlab chiqarish changlari, zaharli moddalar inson organizmiga turlicha ta’sir ko‘rsatishi mumkin va ularga qarshi choralar quyidagicha belgilanadi: nafas olish organlari orqali – nafas olish organlariga nafas olish paytida kirib, …

5 / 22

mayda zarrachalari chang deb ataladi» - deb ko‘rsatilgan). ish turlariga qarab, chang miqdori 0,001 mgm3 dan 100 mgm3 gacha va undan ortiq (ko‘mir sanoatida) bo‘lishi mumkin. eslatma: bug‘ holatida inson organizmiga zarar keltiruvchi suyuqliklarning bug‘lari ham changga tenglashtiriladi. changlar kelib chiqishiga ko‘ra 2 xil bo‘ladi: tabiiy changlar - meteoritlardan va tuproqlarning shamol ta’siridan hosil bo‘ladigan changlari. sun’iy changlar - ishlab chiqarish jarayonlarida hosil bo‘ladigan changlar. buni ishlab chiqarish changlari deb yuritiladi. kimyoviy tarkibiga ko‘ra changlar organik va noorganik hamda aralash (organik va noorganik) changlarga bo‘linadi. organik changlarga organik moddalar - o‘simlik, yog‘och, plastmassa kabilar changlari kiradi. noorganik changlarga noorganik moddalar - kvars, asbest, ohak va turli mineral moddalar changlari kiradi. 4.4. ishlab chiqarish korxonalarini shamollatish, ularning turlari, umumiy va mahalliy shamollatishning mohiyati. ishlab chiqarishda shamollatish - bu davlat standarti talabiga mos holda, xonalardan ortiqcha issiqlikni, namlikni, changlarni, zararli gazlar va bug’larni chiqarish va mikroiqlimni yaratish uchun zarur qurilmalar tizimidir. xonalardagi …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ishlab_chiqarish_jarayonlari_sanitariyasi_va_gigiyenasi+"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi qarshi davlat universiteti mehnat ta’limi kafedrasi hayot faoliyati xavfsizligi @dars_ishlanma_yangi 4-modul 4-ma’ruza. ishlab chiqarish jarayonlari sanitariyasi va gigiyenasi. reja: 4.1. ishlab chiqarishning sanitariyasi va gigiyenasi meyorlari, mazmuni 4.2. texnosferada havo muhitining ko‘rsatkichlari, ularning mehnat faoliyatiga ta’siri, ishlab chiqarish mikroiqlimining gigiyenik meyorlari, ularning inson organizmiga ta’siri. 4.3. texnosfera havosi tarkibidagi ishlab chiqarish changlari va zaharli moddalarning inson organizmiga salbiy ta’siri, ularga qarshi chora-tadbirlar. 4.4. ishlab chiqarish korxonalarini shamollatish, ularning turlari, umumiy va mahalliy shamollatishning mohiyati. 4.5. ishlab chiqarishda yoritish va uni...

This file contains 22 pages in PPTX format (329.4 KB). To download "ishlab_chiqarish_jarayonlari_sanitariyasi_va_gigiyenasi+", click the Telegram button on the left.

Tags: ishlab_chiqarish_jarayonlari_sa… PPTX 22 pages Free download Telegram