statistika

PDF 116 pages 760.9 KB Free download

116 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 760.9 KB

File type PDF

Pages 116

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 116

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti u. xudoyberdiev, b.aliev s t a t i s t i k a fanidan ma’ruzalar matnlari s a m a r q a n d - 2006 2 mualliflar: xudayberdiyev u.x. , aliyev b.r. dotsent u.x.xudayberdiyev tahriri ostida. taqrizchilar: kushatov r. – i.f.n., samdu dotsenti abdukarimov b.a. – i.f.n., samisi «iqtisodiyot» kafedrasi mudiri, dotsent institut uub da 2006 yil 25 oktyabr (bayon № 2) muhokama qilingan va chop etishga ruhsat berilgan. ushbu ma’ruza matnlari 340000 «biznes va boshqaruv», 810000 «xizmat ko‘rsatish» sohalari bo‘yicha bilim olayotgan bakalavrlar uchun tasdiklangan dastur asosida yozilgan bo‘lib, u ikki qismdan iborat. birinchi qismida statistika umumiy nazariyasining asosiy mavzulari: statistikaning predmeti, usullari va vazifalari hamda statistikaning asosiy usullari - statistik kuzatish, ma’lumotlarni jamlash va guruhlash, statistik kursatkichlar, dinamika qatorlari, iqtisodiy indekslar, tanlab kuzatish, korrelyatsiya - regressiya usullari yoritilgan. ushbu ma’ruzalarda asosiy matnlardan tashqari …

2 / 116

on qilingan asosiy savollar statistika fani erishgan eng ilg‘or yangiliklar asosida yoritib berilishi lozim. jamiyatni bilish uchun turli bo‘layotgan voqea, jarayonlarning mazmunini, mohiyatini tushunish lozim bo‘ladi. ijtimoiy-iqtisodiy voqea, jarayonlarni statistika o‘rganadi.bu voqea, hodisalar inson hayoti, harakati va moddiy ne’matlar iste’moli bilan bog‘liqdir. shuning uchun bunday voqea, jarayonlarni statistika muntazam ravishda kuzatadi va ma’lumotlarni to‘playdi. ijtimoiy-iqtisodiy voqea, xodisalar holati va o‘zgarish to‘g‘risidagi ma’lumotlar mutlaq, nisbiy va o‘rtacha miqdorlarda ifodalanadi. bo‘lg‘usi «xizmat ko‘rsatish» sohasi bo‘yicha oliy ma’lumotli mutaxasislar statistikaning predmeti, ob’ektlari, ijtimoiy iqtisodiy voqea hodisalarni kuzatish uslublarini, hodisalarning davr mobaynida o‘zgarishining dinamika qatorlarini ularning tahlil ko‘rsatkichlarini, hodisalarning o‘zaro bog‘lanishlarini bilishlari zarur. shuning uchun ham 3 kurs «turiz menejmenti», «turizm marketingi», «turizm operatorlik xizmatini tashkil etish» yo‘nalish bakalavriat talabalari o‘quv rejasiga «statistika» fanini o‘qitish kiritilgan. 4 i mavzu. statistikaning predmeti, usullari va bozo r iqtisodiyoti sharoitidagi vazifalari. reja: 1.1. statistika fanining predmeti va usullari. 1.2. statistika fanining boshqa fanlar bilan o‘zaro bog‘liqligi 1.3. …

3 / 116

a’nosini bildiradi. statistika so‘zi ham davlat to‘g‘risidagi bilimlar, ma’lumotlarni anglatadi. keyinchalik statistika deganda ijtimoiy - iqtisodiy hodisalarning turli tomonlarini ifodalaydigan ma’lumotlar tushuniladi. lekin statistika so‘zini dastlab fanga nemis olimi gotfrid axenval kiritgan. u 1746 yilda germaniya universitetlaridagi o‘qitiladigan “davlatni yuritish” fanini “statistika” deb atashni taklif etgan. hozirgi vaqtda statistika so‘zi bir necha ma’noda ishlatiladi. statistika deganda ijtimoiy - iqtisodiy hodisalarni turli tomonlama o‘rganadigan mustaqil fan, xalq xo‘jaligi bo‘yicha iqtisodiy ma’lumotlar to‘plovchi davlat statistika organlari”ni, hamda ijtimoiy - iqtisodiy hodisa, voqealarni ifodalovchi turli ma’lumotlar - raqamlarni tushuniladi. ijtimoiy - iqtisodiy xodisalar deganda moddiy ne’matlar ishlab chiqarish bilan bog‘liq voqea, xodisalar tushuniladi. ma’lumki tabiat va jamiyat uzviy birlikda, bir - biri bilan bog‘liqlikda. mavjud moddiy dunyodagi har bir xodisa miqdor va sifat tomonlariga ega, lekin ular yagona birlikda namoyon bo‘ladi. sifat deganda xodisaning mohiyati, 5 rivojlanish qonun va qonuniyatlari bilan bevosita bog‘liq muhim belgilari, xususiyatlari tushuniladi. miqdor deyilganda xodisaning xususiyatlari, belgisining yuzaga …

4 / 116

slari, mehnat unumdorligi kabi iqtisodiy ko‘rsatkichlarning miqdoriy o‘zgarishini sifat tomonlari bilan bog‘liq holda o‘rganadi. ijtimoiy xodisalar madaniy, ta’lim - tarbiya sohasidagi xodisalarni ham o‘z ichiga oladi. madaniy muassasalar, oliy va o‘rta maxsus o‘quv yurtlari, maktablar, kutubxonalarda sodir bo‘ladigan jarayonlarning miqdoriy tomoni va ulardagi o‘zgarishni ham statistika o‘rganadi. ijtimoiy taraqqiyot tabiiy resurslarga: yer maydoni, o‘rmon xo‘jaligi, tabiiy boyliklari, ulardan foydalanish darajasini ham statistika o‘rganadi. statistika tabiiy xodisalarni: zilzila, suv toshqini va boshqa tabiiy ofatlarni ijtimoiy hayot bilan bog‘liqlikda o‘rganadi. ijtimoiy hayotni siyosiy va mafkuraviy hodisalarsiz tasavvur qilib bo‘lmaydi. saylovlar, saylovda qatnashganlar soni, ovozlar taqsimoti, namoyishlar va shu kabilar statistika ob’ekti hisoblanadi. demak statistika fanining predmeti ommaviy ijtimoiy-iqtisodiy xodisa va jarayonlarning miqdoriy tomonlarini ularning sifat ko‘rsatkichlari bilan uzviy bog‘liqlikda ma’lum makon va zamonda o‘rganishdir. statistika ayrim hodisalarni emas, balki ommaviy hodisalarning miqdoriy tomonlarini ularning sifat tomonlari bilan chambarchas bog‘liq holda ma’lum makon va zamon chegarasida o‘rganadi. statistika ommaviy hodisalarni statistik to‘plam orqali …

5 / 116

i. demak, statistik to‘plamni tashkil qiluvchi har bir element to‘plam birligi deyiladi. to‘plamning umumiy belgi, xususiyatlariga ega bo‘lib, lekin ular har bir birlikda o‘ziga xosdir, har xil miqdor va sifat belgilarga egadir. statistik to‘plam elementlarining har xilligi, o‘zgaruvchanligi variatsiyani bildiradi. statistik to‘plam birliklarining bunday o‘zgarishlari - o‘zgaruvchi belgilar deyiladi. 6 statistika ommaviy hodisalarning o‘zgaruvchan belgilariga asosan ularning rivojlanish qonuniyatlarini yechib beradi. statistika nazariy mavjud bo‘lgan va nazariy jihatdan aniqlab bo‘lmaydigan qonuniyatlarni aniqlab beradi. masalan, tovar narxining oshishi natijasida talab kamayishi nazariy jihatdan aniq, lekin qanchalik kamayishni statistika aniqlab berishi mumkin. aholi byudjeti daromad qismining ko‘payishi bilan, oziq - ovqat mahsulotlarining hissasi kamayishi qonuniyati - ikkinchisiga misol bo‘la oladi. statistik qonuniyatlar - katta sonlar qonuni amal qilishi sababli, juda ko‘p ommaviy hodisalarni kuzatishda (o‘rganishda) aniqlanadi. katta sonlar qonunining (bu qonun “ehtimollar nazariyasi” fanida kengroq o‘qitiladi) mohiyati shundaki, statistik to‘plam qanchalik ko‘proq birliklardan, elementlardan tashkil topsa, tasodifiy belgilar o‘zgaruvchanligi bilinmasdan, hodisalarning barchasiga …

Want to read more?

Download all 116 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statistika"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand iqtisodiyot va servis instituti u. xudoyberdiev, b.aliev s t a t i s t i k a fanidan ma’ruzalar matnlari s a m a r q a n d - 2006 2 mualliflar: xudayberdiyev u.x. , aliyev b.r. dotsent u.x.xudayberdiyev tahriri ostida. taqrizchilar: kushatov r. – i.f.n., samdu dotsenti abdukarimov b.a. – i.f.n., samisi «iqtisodiyot» kafedrasi mudiri, dotsent institut uub da 2006 yil 25 oktyabr (bayon № 2) muhokama qilingan va chop etishga ruhsat berilgan. ushbu ma’ruza matnlari 340000 «biznes va boshqaruv», 810000 «xizmat ko‘rsatish» sohalari bo‘yicha bilim olayotgan bakalavrlar uchun tasdiklangan dastur asosida yozilgan bo‘lib, u ikki qismdan iborat. birinchi qismida statistika umumiy nazariyasining asosiy mavzulari: statistikaning p...

This file contains 116 pages in PDF format (760.9 KB). To download "statistika", click the Telegram button on the left.

Tags: statistika PDF 116 pages Free download Telegram