turk tili gramatika [@kitob_pdf_yuklabot]

PDF 515 pages 5.3 MB Free download

515 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.3 MB

File type PDF

Pages 515

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 515

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik instituti mehriniso kayumova, lola aminova (akademik litseylarda 1-2-kurs o‘quvchilari uchun darslik) toshkent - 2019 2 «turk tili darsligi» o‘zbekiston respublikasidagi sharq tillarini o‘qitishga yo‘naltirilgan akademik litseylarda turk tilini o‘rganayotgan 1-2-kurs o‘quvchilariga mo‘ljallangan bo‘lib, darslikdan turk tilini mustaqil o‘rganuvchilar va soha mutaxassislari ham foydalanishi mumkin. udk: 811.512.161 kbk: 81.2-9(5) k-15 mas’ul muharrirlar: j.k.shabanov, filologiya fanlari nomzodi, dotsent s.x. nabiyeva, o‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi akademik litseyi ona tili va adabiyot fani bosh o‘qituvchisi taqrizchilar: texnik muharrir: a.tilavov, filologiya fanlari nomzodi, dotsent p.u. kenjayeva, filologiya fanlari doktori, dotsent s.o.asatullayev o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi huzuridagi oliy va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi yo‘nalishlari bo‘yicha o‘quv-uslubiy birlashmalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi kengashining 2019-yil 20-iyuldagi 654-sonli qaroriga binoan oliy va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalarini namunaviy fan dasturlari va adabiyotlar bilan ta’minlash maqsadida 2019-yil 5-iyuldagi 3 -sonli buyrug‘iga asosan nashr qilishga ruxsat etilgan. ro‘yxatga …

2 / 515

mki, turk tilining o‘rganilishi respublikamizda litsey da- rajasida boshlanadi. bu borada bir qator o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar mavjud. ammo shu paytga qadar litsey o‘quvchilari uchun turk tilidan alohida o‘quv adabiyotlari yetarli darajada yaratilmadi. shu jihatdan qaraganda, ushbu o‘quv qo‘llanma mazkur yo‘nalishdagi ilk o‘quv adabiyotlaridan hisoblanadi. mualliflarlar tomonidan so‘nggi yillar davomida to‘plangan tajribalar asosida tayyorlangan va bugun sharq tillari o‘rgatilayotgan akademik litseyning turk tilini o‘rganayotgan o‘quvchilari e’tiboriga havola qilingan mazkur tilni o‘rgatish bo‘yicha mamlakatimizda amalga oshirilgan dastlabki ishlardan hisoblangan ushbu qo‘llanmadagi matnlar, savol va topshiriqlar turk tilini o‘rganayotgan o‘quvchilarining bu tildagi so‘z boyligini kengaytirish, nutq va muloqot madaniyatini oshirish uchun mo‘ljallangan. ushbu qo‘llanma «akademik litseylarda xorijiy til (turk tili) fanining o‘quv dasturi»ga to‘la mos keladi. o‘quvchilarni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, vatanimiz mustaqilligini qadrlash tuyg‘usini rivojlantirish hamda o‘zbekiston dovrug‘ini dunyoga taratish maqsadida tuzilgan matnlar darslikning ma’naviy ahamiyatini yanada oshiradi. «turk tili» darsligining ikkala qismi 34 darsdan iborat bo‘lib, ular o‘quvchilarga mo‘ljallangan o‘zbek tiliga …

3 / 515

iy-ommabop maqolalar, xalq og‘zaki ijodiga mansub hikoyat, rivoyat, ertak hamda latifalar, o‘zbek shoirlarining turk tiliga tarjima qilingan she’rlari joy olgan. darslikda keltirilgan mavzulashtirilgan lug‘at o‘quvchilarga nafaqat tarjima jarayonida, balki mavzular bo‘yicha so‘z boyligini oshirish uchun ham xizmat qiladi. unda mavzularga oid otlardan tashqari nutqda faol ishlatiladigan sifat hamda fe’llar ham keltirilgan. bu o‘quvchilarning turk tilidagi nutqini shakllantirishga yordam beradi. ushbu qo‘llanmadagi matnlar soddadan murakkabga qarab o‘sib borish bilan birga, turk tili fanidan tuzilgan o‘quv dasturidagi gram- matik mavzular ketma-ketligi asosida tanlangan bo‘lib, har bir matn so‘ngida matnga ko‘ra grammatik va leksik savol hamda topshiriqlar keltirilgan. ushbu darslikdan, nafaqat, turk tili fanida, balki tarjima amaliyoti, turk tilida nutq madaniyati hamda mamlakatshunoslik fanlarida ham foydalanish mumkin. 5 i q i s m i.i. f o n e t i k a 1-§.fonetika. turk tilining alifbosi –sesbilgisi. alfabe turk tilining alifbosi 1928-yil, 1-noyabrda davlat tomonidan qabul qilingan 1353-sonli qonunga muvofiq tasdiqlangan va 1929-yil …

4 / 515

ilida ^ (aksan) belgisining yozuvda berilishi nisbatan kamaygan. asosan, omonim so‘zlardagina ma’noni farqlash uchun qo‘llanilmoqda: kar (qor) - kâr (foyda), adet (qadoq, dona) - âdet (odat), hala (amma) - hâlâ (hali ham). î unlisi ko‘pincha sifat yasovchi -iy, -viy qo‘shimchasi hamda taxalluslarda qo‘llaniladigan -iy qo‘shimchasi o‘rnida ishlatiladi: millî, iktisadî, nevaî, rumî va b. î harfining i ko‘rinishida berilishi turk tilini o‘rganuvchilarning so‘zning ma’nosini farqlashda qiyinchilik tug‘dirishi mumkin: dini [dini:] “diniy” ma’nosida - dini [dini] “dini” yoki “dinni” ma’nosida keladi; resmi [resmi:] “rasmiy” ma’nosida keladi, [resmi] “rasmi” yoki “rasmni” ma’nosida keladi. shuning uchun bu kabi so‘zlarning tarjimasida kontekstga qarab tarjima qilish talab etiladi. 1-mashq. quyidagi so‘zlarni o‘qing va talaffuziga e’tibor bering. so‘zlarni ko‘chiring. anahtar, ağaç, böcek, bebek, civciv, çiçek, çocuk, dede, ekmek, enişte, fare, fırın, gazete, jet, ıspanak, ırmak, inek, isim, kalem, kedi, leylek, limon, masa, meyve, nine, nane, otobüs, ördek, örümcek, pınar, papağan, radyo, renk, saat, sandalye, şişe, şapka, tabak, …

5 / 515

uman, ucuz, ufuk, ulu, uçak, tuğ, tulum, uydu, uygar, usul, unsur, sultan, uç, ulus, buhar, muhtar, muallim, su. ücret, ünlü, üç, ülke, ülkü, üniversite, ürün, tütün, tüzel, tüp, tür, küçük, kül, düşünce, düğün, mühendis, düdük, tüzük, müsait. turk tilida salomlashuv turklarning hozirgi kunda og‘zaki nutqda eng ko‘p qo‘llaydigan salomlashuv so‘zi “merhaba” (salom) bo‘lib, u , asosan, tengdoshlar yoki yoshı so‘zlovchidan kichik bo‘lgan shaxslarga nisbatan aytiladi. ko‘pchilikka nisbatan ba’zan merhabalar (hammaga salom) shaklida ham qo‘llaniladi. turklar, odatda, salomlashuv so‘ziga murojaat etila- yotgan shaxsning ismini qo‘shib aytadilar: – merhaba, ayşe. – merhaba, mine. quyidagi salomlashuv iboralari barcha yoshdagi suhbatdoshlarga nisbatan ishlatiladi: günaydın. / hayırlı sabahlar. – xayrli tong. i̇yi günler. / hayırlı günler. – xayrli kun. i̇yi akşamlar. / hayırlı akşamlar .– xayrli kech (oqshom). salomlashgach, suhbatdoshdan hol-ahvol so‘rash maqsadida quyidagi iboralar ishlatiladi: nasılsın? / nasılsınız? – qandaysan?/ qandaysiz? i̇yiyim./ i̇yiyiz. – yaxshiman./ yaxshimiz. i̇yi misin? / i̇yi misiniz? – yaxshimisan?/ yaxshimisiz? …

Want to read more?

Download all 515 pages for free via Telegram.

Download full file

About "turk tili gramatika [@kitob_pdf_yuklabot]"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik instituti mehriniso kayumova, lola aminova (akademik litseylarda 1-2-kurs o‘quvchilari uchun darslik) toshkent - 2019 2 «turk tili darsligi» o‘zbekiston respublikasidagi sharq tillarini o‘qitishga yo‘naltirilgan akademik litseylarda turk tilini o‘rganayotgan 1-2-kurs o‘quvchilariga mo‘ljallangan bo‘lib, darslikdan turk tilini mustaqil o‘rganuvchilar va soha mutaxassislari ham foydalanishi mumkin. udk: 811.512.161 kbk: 81.2-9(5) k-15 mas’ul muharrirlar: j.k.shabanov, filologiya fanlari nomzodi, dotsent s.x. nabiyeva, o‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi akademik litseyi ona tili va adabiyot fani bosh o‘qituvchisi taqrizchilar: texnik muharrir: a.tilavov, filologiya fanlari nomzodi, dotsent p.u. ke...

This file contains 515 pages in PDF format (5.3 MB). To download "turk tili gramatika [@kitob_pdf_yuklabot]", click the Telegram button on the left.

Tags: turk tili gramatika [@kitob_pdf… PDF 515 pages Free download Telegram