adabiyot_5_uzb

PDF 272 pages 8.6 MB Free download

272 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.6 MB

File type PDF

Pages 272

Updated May 2026

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 272

«sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati toshkent – 2020 adabiyot umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik to‘rtinchi nashr o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi tomonidan tavsiya etilgan ahmedov sunnat, qosimov begali, qo‘chqorov rahmon, rizayev shuhratilla htt p:/ /ed up ort al. uz aziz o‘quvchi! siz bu yildan «adabiyot» darsini alohida fan sifatida o‘qiy boshlayapsiz. endi imom buxoriy, alisher navoiy, zahiriddin muhammad bobur kabi nomlari butun jahonga yoyilgan buyuk bobolarimiz ijodi bilan kengroq tanishasiz. taniqli shoir- yozuvchilarning vatan va millat, ma’rifat va insoniylik haqidagi o‘tli satrlari qal bingizga cho‘g‘ tashlashiga ishonamiz. xalqimizning ardoqli shoirlari abdulla oripov va erkin vohidovning yurtimiz shonli tarixidan hikoya qilib, porloq kelajagidan bashorat etuvchi go‘zal she’r-u dostonlari, o‘ylaymizki, sizning qalbingizga ham zavq va surur bag‘ishlaydi. qo‘lingizdagi «adabiyot» darsligidan qadimgi ertak, maqol va topishmoqlar, muqaddas hikmatlar, noyob asarlari bilan dunyo adabiyotida yangi sahifa ochgan ezop, sa’diy sheroziy, aka-uka grimmlar, nodar dumbadze kabi adiblar ijodi ham joy olgan. ayni …

2 / 272

o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik/ s. ahmedov, b. qosimov, r. qo‘chqorov, sh. rizayev. – t.: «sharq», 2020. – 272 b. uo‘k 821.0=512.133(075.3) kbk 83.3ya72 © ahmedov s., qosimov b., qo‘chqorov r., rizayev sh. 2007, 2011, 2015, 2020. © «sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati, 2007, 2011, 2015, 2020. uo‘k 821.0=512.133(075.3) kbk 83.3ya72 a 98 a 98 isbn 978-9943-5998-4-0htt p:/ /ed up ort al. uz 3 adabiyot – so‘z san’ati qimmatli farzand, o‘zingizning uch-to‘rt yasharlik pay tingizni eslaysizmi? agar eslolmasangiz, ukalaringizni kuzating. ular televizor tomosha qilishdan ham ko‘ra ertak eshi tishni ko‘proq yaxshi ko‘rishadi. buva va buvilar, ota-onalar har kuni aytaverib, ertaklari ham tugaydi. eng qiziq ertaklar o‘n marotaba aytilsa ham, bolajonlar jon qulog‘i bilan eshitadi. ularga ertak voqealari yod bo‘lib ketadi, lekin ertak eshitishdan zerikishmaydi. nega shunday? nega oddiy gaplar emas, balki ertak va she’rlar odamni bu qadar o‘ziga tortadi? keling, shu savolga birgalikda javob topaylik. to‘rt yildan buyon …

3 / 272

o‘sha narsalarning surati – timsolini keltiradi. qo‘lidagini xayolidagiga o‘xshatib yasashga urinadi. ertaklarda mana shunday obrazli fikrlashning rang-barang ko‘rinishlari aks etadi. ertak qahramonlari ko‘z oldingizda go‘yo jonlanadi, turli sarguzashtlarni boshdan kechiradi. voqealar shunday qiziqarli hikoya qilinadiki, o‘zingizni xuddi ularning ishtirokchisidek his qilasiz. demak, odamlarda bir narsani ikkinchi bir narsaga qiyoslash, hamma narsani so‘z yordamida jonlantirishga moyillik, so‘z san’atiga – adabiyotga qiziqish azaldan bor ekan, degan xulosaga kelsak bo‘ladimi? albatta, bo‘ladi! ana endi ertak, she’r, hikoya ko‘rinishida namoyon bo‘ladigan adabiyotning o‘zi nima, u qanday ehtiyojdan paydo bo‘ladi, degan savolga javob izlab ko‘raylik. sal avval «odam o‘zining fikrlay olishi bilan boshqa mavjudotlardan farq qiladi», dedik. fikrlaydigan insonga esa xayolga berilish, orzu qilish, agar maqsadlariga erisha olmasa, armon chekish singari juda ko‘p xususiyatlar ham xos. tarix to‘g‘risidagi hikoyalardan bir narsani bilib oldingiz. ya’ni ibtidoiy odamlar o‘zini o‘rab turgan tabiat hodisalari qarshisida ancha ojiz edilar. boshqa mavjudotlarning imkoniyatlari odamlarning havasini keltirardi. inson baliqdek suv ostida …

4 / 272

. e’tibor bering! demak, adabiyot insonning orzu-xayoli, umid va ar monlarini badiiy so‘z yordamida ifoda etishi ekan. adabiyotning asosiy quroli esa badiiy so‘z hisoblanadi. shu o‘rinda o‘zbekiston xalq shoiri muhammad yusufning qo‘shiqqa aylanib ketgan «vatanim» nomli she’ridagi quyidagi misralarni eslaymiz: shodon kunim gul otgan sen, chechak otgan izimga, nolon kunim yupatgan sen, yuzing bosib yuzimga. singlim deymi, onam deymi, hamdard-u hamxonam deymi, oftobdan ham o‘zing mehri ilig‘imsan, vatanim. vatanni onaga qiyoslashlarini, uni «ona vatan» deb atashlarini ko‘p eshitgansiz. shoir o‘z she’rida mana shu tushunchaga go‘yo jon baxsh etadi. vatan suratini farzandiga mehri cheksiz ona siymosida chizadi. kimdir ko‘nglingizni og‘ritganida, ko‘zlaringizga yosh to‘lib ko‘chadan kirganingizda onangiz sizni qanday yupatganini eslang. shoir uchun vatan ham xuddi shunday – dunyo tashvishlari uni «nolon» holga solganida – qalbini tirnaganida vatan yuzlarini uning yuziga bosadi, yupanch beradi. bunday misralar bag‘riga jo bo‘lgan badiiy go‘zallik sizning ham ko‘nglingizga ko‘chishi tabiiy. go‘zallikdan bahra olarkansiz, vatanga bo‘lgan mehringiz …

5 / 272

poytaxtimiz toshkentning markazida joylashgan o‘zbekiston milliy bog‘iga ulug‘ mutafakkir alisher navoiy haykali o‘rnatilgan. uni o‘rab turgan moviy gumbaz ostiga shoirning quyidagi misralari bitilgan: olam ahli, bilingizkim, ish emas dushmanlig‘, yor o‘lung bir-biringizgaki, erur yorlig‘ ish. shoir tomonidan bu misralar yozilganiga besh yuz yildan ortiqroq vaqt o‘tdi. bugungi kunda televizor orqali dunyoning hali u, hali bu chekkasida bombalar portlayotganiga, o‘nlab, yuzlab kishilar bir-birlarini qurbon qilayotganiga guvoh bo‘lasiz. o‘sha janglar, janjallar oqibatida azob chekayotgan begunoh odamlar ham xuddi sizdek tirik jon ekanini o‘ylarkansiz, navoiy bobomiz naqadar haq ekanini ich-ichingizdan his qilasiz. toki dunyoda kishilarning bir-birlariga dushmanlik qilishlari to‘xtamas ekan, shoirning bu tashvishli chaqirig‘i o‘z ahamiyatini saqlab qolishi aniq. adabiy asarga bir qiziqib qolgan kishini undan ayirib olish nihoyatda qiyin. shaharlik bolalar avtobus yoki metroda o‘qishga ketayotganida, qishloqlik o‘quvchilar esa anhor bo‘ylari yoki dala-dashtlarda boshini kitobdan ko‘tarmay o‘tirgan aka-opalarini ko‘p uchratgan bo‘lsalar kerak. qiziqib ko‘ring-a, ular qanday htt p:/ /ed up ort al. …

Want to read more?

Download all 272 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyot_5_uzb"

«sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi bosh tahririyati toshkent – 2020 adabiyot umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 5-sinfi uchun darslik to‘rtinchi nashr o‘zbekiston respublikasi xalq ta’limi vazirligi tomonidan tavsiya etilgan ahmedov sunnat, qosimov begali, qo‘chqorov rahmon, rizayev shuhratilla htt p:/ /ed up ort al. uz aziz o‘quvchi! siz bu yildan «adabiyot» darsini alohida fan sifatida o‘qiy boshlayapsiz. endi imom buxoriy, alisher navoiy, zahiriddin muhammad bobur kabi nomlari butun jahonga yoyilgan buyuk bobolarimiz ijodi bilan kengroq tanishasiz. taniqli shoir- yozuvchilarning vatan va millat, ma’rifat va insoniylik haqidagi o‘tli satrlari qal bingizga cho‘g‘ tashlashiga ishonamiz. xalqimizning ardoqli shoirlari abdulla oripov va erkin vohidovning yurtimiz shonli tarixi...

This file contains 272 pages in PDF format (8.6 MB). To download "adabiyot_5_uzb", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyot_5_uzb PDF 272 pages Free download Telegram