5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushunchasi

PPTX 29 pages 987.3 KB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 29
prezentatsiya powerpoint o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat universiteti «mutaxassislikka kirish» fanidan 5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushunchasi psixologiya nazariyasi va amaliyoti kafedrasi katta o’qituvchisi ahrorov voris yunusovich samarqand – 2021 yil 1 reja: kasb tanlashga ta’sir etuvchi omillar (qiziqishlar, layoqat, qobiliyat) insonlarga yordam berish (xizmat qilish burchi, kasbning sotsial nufuzi). kasb tanlash asoslari. qadriyatlar tizimida kasbiy faoliyat o’rni. 2 1. kasb tanlashga ta’sir etuvchi omillar (qiziqishlar, layoqat, qobiliyat) jahon psixologiyasi fanining boy tajribasida amaliy psixologlar tayyorlash bo’yicha nazariy va amaliy ahamiyatga molik ijobiy, tatbiqiy ma’lumotlar muayyan darajada umumlashtirilgan. yigirmanchi asrning 60-yillaridan boshlab aqsh, angliya va boshqa shu kabi rivojlangan mamlakatlarda psixologik muammolarga juda katta e’tibor qaratila boshlandi. hozirgi kunga kelib har bir sohada psixologlar jalb qilingan. har bir sohada psixolog maslahatiga ehtiyoj sezilmoqda. 3 inson qalbini qanday tushunmoq kerak? nima uchun insonlar turli xil qobiliyatlarga egalar? ruh nima va uning tabiati qanday? bunday savollar insonlarni asrlar davomida …
2 / 29
galarining yashash sharoitlari turlicha bo’lishi mumkin. hattoki bitta kasbda ham yashash darajasi turlicha bo’lishi mumkin. bunda ularning oldiga qo’ygan maqsadlari ham muhim o’rin tutadi, biroq kasblaridagi boshlang’ich qadriyatlar bir biriga yaqin bo’ladi. kasb insonlarning xatti-harakatlarini ajratadigan holatdir. bunda psixolog mutaxassis sifatida o’zini qanday namoyon qilishi ko’zda tutilgan. ma’lumki psixologiya sohasi hali ham o’rganilayotgan va qarimaydigan sohalardan biri hisoblanadi. ularning usullari ham takomillashib bormoqda. shaxs xususiyatlarini aks ettiradigan kasb faoliyatidir. biz ko’pgina holatlarda psixolog qandaydir xizmatlar ko’rsatishini sezib, uni o’zini shakllantirishda kerak ekanligini unutib qo’yamiz. 6 kasb bu tarixiy rivojlanuvchi tizim hisoblanadi. “professiya” so’zi lotinchadan olingan bo’lib barchani oldida gapirmoq so’zini beradi. kasbning o’zi insonlarning yashash sharoitlariga qarab o’zgaradi. asosan psixologiya kasbi mashhur bo’lgan shaxslarning hayoti bilan bog’liq holda amalga oshirilgan. psixologiya kasbi reallikdir, bu subyektning o’zini shakllanish imkoniyatini yaratadi. demak psixologiya kasbida insonlarning xatti-harakati orqali xulosaga kelishi mumkindir. bunda yo’riqnomalar ish bermasligi mumkin. psixologiya sohasida insonlarga yordam berish holati eng …
3 / 29
utaxassislar doimiy tarzda malakalarini oshirishlari talab qilinadi. hammaga ma’lumki, ko’pgina insonlar o’zlarini yaxshi psixolog deb hisoblashadi, ularning bu fikrga kelganliklariga sabab ular insonlar bilan muloqot qilishadi, boshqalarga hamdard bo’la olishadi. hayotiy psixologiya insonlarning hayotida kerak bo’lgan sohalardan biri hisoblanadi, hattoki haqiqiy psixologlar ham bir necha bor hayotiy psixologiyaga murojaat qilishadi. biroq mutaxassislar ilmiy va hayotiy psixologiyani bir biridan ajratishadi. yu.b.gippenreyter ular orasidagi 5 ta farqni ko’rsatgan: yuliya borisovna gippenreyter 25 mart 1930 yil 9 10 1. hayotiy bilimlar amaliy bo’lib, ma’lum bir aniq hayotiy vaziyatlar bilan bog’liqdir, bu insonlarning xatti-harakatlariga tayangan holda amalga oshiriladi. 2. hayotiy bilimlar intuitiv xarakterga egadir, psixologiya sohasida esa psixik ko’rinishlarning nazariy jihatdan tahliliga asosiy e’tibor qaratiladi, bu holatlar esa ularni yaxshi tushunish imkoniyatini yaratadi. 3. hayotiy bilimlar juda cheklangan variantlarda beriladi, ilmiy bilimlar esa maxsus yig’ilgan tajribalar tizimi orqali uzatiladi. 4. hayotiy psixologiyada olingan bilimlar kuzatish usuli orqali amalga oshiriladi, bunda inson o’z tajribasidan kelib …
4 / 29
tlari va ko’rsatkichlari bilan belgilanadi. albatta kasbning nufuzi va ommabopligi undagi fikrlarni turli tumanligini keltirib chiqarishi mumkin. sotsial nufuzi qanchalik oshsa xalq orasida bu kasbni yoyilishi ham aniq bo’ladi. gippenreyterning fikri bo’yicha ilmiy psixologiya hayotiy psixologiyadan ustun emas. ular bir birini to’ldirishadi. psixologiyaning sotsial nufuzi haqida so’z ketar ekan mutaxassis psixolog va qiziquvchi psixologlar o’rtasida albatta tafovutlarni tahlil qilish zarurdir. insonlar qiziqish doirasida bir-biriga yordam qo’lini cho’zishlari mumkin, bu esa yaxshigina samara berishi mumkin. unda mutaxassis psixologlarning nima zarurati mavjud. bu savol hammaga berilishi mumkin. ko’pincha birinchi va ikkinchi kurs talabalari o’zini psixolog sanash mumkinligi yoki yo’qligi haqida o’ylanib qolishadi. mutaxassis psixolog va qiziquvchi psixologlarning orasida bir qator farqlar mavjuddir. 11 bular quydagilar: a) mutaxassis psixologlarda nazariy bilimlar tizimining mavjudligi, psixika va psixologiya tushunchalarining umumlashtirilganligi. qiziquvchi psixologda bu bilimlar ko’p bo’lishi mumkin. u ko’plab adabiyotlarni o’qigan bo’lishi mumkin, biroq ular haqidagi bilimlari yuzaki hisoblanadi, bu ma’lum bir davralarda o’z bilimlarini …
5 / 29
uvchilar ham turli metodikalardan foydalanishlari mumkin, biroq ular bu metodikalarning mazmun mohiyatlarini tushunmagan holda ishlatishlari mumkin, bu holatlar esa sinaluvchilarga albatta salbiy ta’sir ko’rsatadi. 12 g) qiziquvchi psixolog faqat yaqinlariga yordam ko’rsatsa, mutaxassis psixolog mijozlar bilan ishlab ularga to’g’ri maslahat ko’rsatishi talab qilinadi. bundan tashqari qiziquvchi psixolog hamma mas’uliyatni o’ziga olsa, mutaxassis psixolog esa mas’uliyatni mijozda shakllantiradi. d) mutaxassis psixolog boshqa mutaxassislar bilan doimiy aloqada bo’lib turadi, demak mutaxassis psixologlar har doim ma’lumotlarga ega bo’ladi, bundan qiziquvchi psixolog mustasnodir. ye) mutaxassis psixologda psixologik bilimlarning mavjudligi haqidagi hujjatning mavjudligi, bu esa mijozlarning ularga murojaat qilishlarida muhim o’rin tutadi, chunki mijozlar albatta mutaxassislarga murojaat qilishni ma’qul ko’rishadi. 13 yo) kasbiy axloqiy qoidalarga rioya qilish bo’yicha ham shu ikki psixologlar o’rtasida albatta farq mavjud. bunda axloqiy qoidalar albatta mutaxassislarga o’qish davomida o’qitiladi. j) mutaxassis psixolog o’zini rivojlantirishda mutaxassislarning xizmatlaridan foydalanadi, qiziquvchi psixolog kitoblardan foydalanishi mumkin, biroq bu tizimli bilimlar hisoblanmaydi. mutaxassis psixolog mustaqil …
6 / 29
liqdir. inson o’zining mehnat orqali namoyon qilishi mumkin. psixologning mehnati haqidagi tasavvurlarni keltirib o’tamiz: 15 “yengil mehnat” ideali. bunda inson mehnat qilmasdan ko’proq maosh olishni o’ylaydi. bu aynan psixologlar uchun noto’g’ri bo’lgan faoliyatlardan biri hisoblanadi. chunki ular mehnatdan zavqlanishlari zarur. noaniqlik tushunchasini kamaytirishga qaratilgan faoliyat (antientropizm). murakkab obyektlarni osonlashtirish qobiliyati hisoblanadi. bunday vaziyatlarda ijodiy faoliyat uchun o’rin qolmaydi. qalban ko’rlik. ular boshqa insonlar bilan xursand va xafa bo’la olishmaydi. boshqalardan ustun bo’lish xohishi. bu ko’plab psixologlarning bir-birlari bilan kurashishlariga sabab bo’ladigan holatlardan biri hisoblanadi. 3. kasb tanlash asoslari. psixolog mutaxassislik albatta uchta savolga javob berishi zarurdir: birinchidan, psixologiya tushunchasi inson faoliyatida kerakligi aniqlanishi zarur. bu faoliyat o’zining maxsus holatlariga ega bo’lishi talab qilinadi, u boshqa fanlardan ajralgan holda bo’lishi zarur. ikkinchidan, shu soha bilan shug’ullanadigan insonlar jamiyati bo’lishi zarur. uchinchidan. mutaxassislarni tayyorlash tizimi bo’lishi talab qilinadi. 16 bunday holatlarni asoschisi sifatida vilgelm vundtning (1832-1920) tashkilotini misol qilib ko’rsatishimiz mumkin. bu …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushunchasi"

prezentatsiya powerpoint o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat universiteti «mutaxassislikka kirish» fanidan 5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushunchasi psixologiya nazariyasi va amaliyoti kafedrasi katta o’qituvchisi ahrorov voris yunusovich samarqand – 2021 yil 1 reja: kasb tanlashga ta’sir etuvchi omillar (qiziqishlar, layoqat, qobiliyat) insonlarga yordam berish (xizmat qilish burchi, kasbning sotsial nufuzi). kasb tanlash asoslari. qadriyatlar tizimida kasbiy faoliyat o’rni. 2 1. kasb tanlashga ta’sir etuvchi omillar (qiziqishlar, layoqat, qobiliyat) jahon psixologiyasi fanining boy tajribasida amaliy psixologlar tayyorlash bo’yicha nazariy va amaliy ahamiyatga molik ijobiy, tatbiqiy ma’lumotlar muayyan darajada umumlashtirilgan. yigirmanchi asrning...

This file contains 29 pages in PPTX format (987.3 KB). To download "5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: 5-ma’ruza: kasbiy kamolot tushu… PPTX 29 pages Free download Telegram