o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati

PPTX 23 pages 3.1 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.1 MB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

tayyorladi:saidov salohiddin toshkent davlat tibbiyot universiteti 1-son davolash fakulteti 211-a guruh talabasi izzatillayeva yulduzxonning bioetika fanidan mustaqil ishi mavzu: o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati 1.ona –bola skrining markazlari 2.skrining tekshiruv turlari 3.neonatal va prenatal tekshiruv reja: ona va bola skrining markazi qachon va nima maqsadda tashkil etilgan ona va bola skrining markazi 1998 yilda tashkil etilgan bo‘lib, markazning asosiy maqsadi tug‘ma nuqsonli yoki nogironlikka olib keladigan xastalikka ega bola tug‘ilishining oldini olish, ya’ni homilador ayollarda va yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda yashirin kechuvchi kasalliklarni erta aniqlash hamda irsiy kasallik bilan tug‘ilgan bolalarga maxsus tibbiy-genetik xizmat ko‘rsatishdan iborat. sog‘lom farzand – ota-ona quvonchi, baxti bo‘lish bilan birga, oilaning mustahkamligini ta’minlaydigan bebaho ne’matdir. gapirish qanchalik noxush bo‘lmasin, nosog‘lom, nuqsonli farzand dunyoga kelishi natijasida yuzaga kelgan muammo va tashvishlar tufayli oila tinchligi, xotirjamligi buzilib, vaziyat hattoki ajrimlarga borib taqalayotgani bor gap. jamiyatimizda ana shunday holatlarni oldini olish — oilada sog‘lom farzandlar tug‘ilishini nazorat qilish maqsadida skrining …

2 / 23

: 1. o‘zbekiston respublikasi sog‘liqni saqlash vazirligi va “sog‘lom avlod uchun” jamg‘armasining “pribori oy” firmasidan (finlyandiya) skrining tadqiqotlari uchun diagnostika to‘plamlarini sotib olish to‘g‘risidagi taklifiga rozilik berilsin. 2. quyidagilar: 1998—2001-yillar davrida “ona va bola skriningi” dasturi doirasida tashkil etilgan skrining markazlari “wallas oy” kompaniyasining (finlyandiya) diagnostika apparatlari, tashkiliy texnika va kommunikatsiya vositalari bilan jihozlanganligi; 2004-yilda “wallas oy” kompaniyasining (finlyandiya) rasmiy eksklyuziv vakili hisoblanadigan “pribori oy” firmasi (finlyandiya) bilan “sog‘lom avlod uchun” jamg‘armasi o‘rtasida skrining tadqiqotlari o‘tkazish uchun reaktivlar yetkazib berish yuzasidan kontrakt tuzilganligi; “pribori oy” firmasi bilan tuzilgan 1,1 mln. aqsh dollari summasi miqdoridagi kontraktni moliyalashtirish “pribori oy” firmasi tomonidan 1 yil muddatga beriladigan foizsiz tovar krediti hisobiga amalga oshirilishi ma’lumot uchun qabul qilinsin. 3. o‘zbekiston respublikasi tashqi iqtisodiy aloqalar agentligi yuqorida ko‘rsatilgan kontraktni belgilangan tartibda ekspertizadan o‘tkazsin. 4. o‘zbekiston respublikasi moliya vaziri “sog‘lom avlod uchun” jamg‘armasining ko‘rsatib o‘tilgan tovar krediti bo‘yicha “pribori oy” firmasi oldidagi majburiyatlari yuzasidan kafolatni o‘zbekiston …

3 / 23

yordamida kasallikni erta va tez aniqlash uchun aholini ommaviy tekshiruvdan o‘tkazish demakdir. zamonaviy tibbiy jihozlar va malakali xodimlarga ega bo‘lgan skrining markazlari asosan uch yo‘nalishda ish olib boradi: 1.tug‘ruqqacha bo‘lgan davrda homilada rivojlanish nuqsonining oldini olish tadbirlarini o‘tkazish; 2.yangi tug‘ilgan chaqaloqlarni tug‘ma gipotireoz va fenilketonuriya kasalliklariga ommaviy skrining o‘tkazish; 3.irsiy va tug‘ma kasallik bilan tug‘ilganlarga hamda shunday farzandlari bor oilalarga tibbiy-genetik maslahat berish gipoterioz – qalqonsimon bez gormonlarining yetarli darajada ishlab chiqilmasligi bilan xarakterlanuvchi kasallik. o‘z vaqtida aniqlanmasa va davo choralari ko‘rilmasa, og‘ir jismoniy nuqsonlarni keltirib chiqaradi va aqliy zaiflikka olib keladi fenilketanuriya — ruhiy rivojlanish susayishiga olib keluvchi va nasldan-naslga o‘tuvchi tug‘ma modda almashinuvining buzilishidir. kasallik belgilari asosan bolaning 2 6 oyligida namoyon bo‘ladi. skrining neonatal prenatal neonatal tashxis yangi tug‘ilgan chaqaloqlarni ommaviy tarzda tibbiy ko‘rikdan o‘tkazishning o‘ziga xos turi bo‘lib, uning yordamida eng ko‘p tarqalgan irsiy va tug‘ma kasalliklar aniqlanishi mumkin. neonatal skrining tufayli noxush oqibatlarga olib kelishi …

4 / 23

ishonch hosil qilish, tug‘ma rivojlanish nuqsonlari hamda nogironlikka olib keluvchi xastaliklarga ega bola tug‘ilishining oldini olishdan iborat. homilador ayollarda prenatal tekshiruvlar uch marotaba – homila rivojlanishining 10 14, 16 20 va 28 32 haftalarida o‘tkaziladi. markaz shifokorlarining fikrlaricha, tug‘ma nuqson va irsiy kasalliklarga olib keluvchi omillar — qizlarni balog‘at yoshiga yetmay turmushga uzatish, tug‘ish yoshidagi ayollarning ginekolog tibbiy ko‘rigidan o‘z vaqtida o‘tmasligi, ekstragenital kasalligi bor ayollarning farzand ko‘rishlari, tug‘ruqlar o‘rtasidagi oraliqqa rioya etmaslik… asosiy sabablardan biri esa qarindoshlar o‘rtasidagi nikohdir. chunki har bir bola o‘z genlarining yarmini onadan, yarmini otasidan oladi. o‘zaro qarindosh ota-onaning farzandlarida «kasallik» genlarining uchrash ehtimoli yuqori bo‘ladi. chaqaloqning daun sindromi bilan tug‘ilishi esa asosan onaning yoshi bilan bog‘liq. yoshi o‘ttiz beshdan oshib farzand ko‘radigan ayollarning bolalarida ushbu kasallik ko‘p uchraydi. insondagi barcha genlarni aniqlash imkoni yo‘q. hozirgi vaqtda 3500 ga yaqin irsiy-genetik nuqsonlar aniqlangan bo‘lib, bunday kasalliklarning aksariyati bolalik davrida ko‘zga tashlanadi. tug‘ruqqa qadar tekshiruvlardan quyidagi …

5 / 23

dli diabeti bo‘lsa. tug‘ma yurak illati va xromasoma sindromi mavjud bolalar tug‘ilish xavfi bor homilador ayollar (daun sindromi va boshqalar.); qarindoshlar o‘rtasida tuzilgan nikoh (oilada genetik anomaliyasi mavjud holatlarda!); o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining 01.04.1998 yildagi 140-sonli “yangi tug‘ilgan chaqaloqlar va homilador ayollarda nogironlar tug‘ilishining oldini olish uchun tug‘ma va boshqa patologiyalarni erta aniqlash davlat tizimini yaratish to‘g‘risida”gi qaroriga asosan. bolalik - "ona va bola skriningi" va o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligining 07.07.1998 yildagi 334/117-son buyrug'i. “o‘zbekiston respublikasida tibbiy genetik xizmatni yanada rivojlantirish to‘g‘risida”gi “sog‘lom avlod uchun” xalqaro nodavlat xayriya jamg‘armasi ko‘magida 1998 yildan buyon o‘zbekiston respublikasida “tibbiyot genetik xizmatini yanada rivojlantirish to‘g‘risida” irsiy aqli zaif bolalar rivojlanishining oldini olishga qaratilgan “ona va bola skriningi” davlat dasturi, shuningdek, homilaning tug‘ma nuqsonlarini aniqlash maqsadida homilador ayollarni ko‘rikdan o‘tkazish. xulosa o‘zbekiston skrining markazlari aholining salomatligini erta bosqichda nazorat qilish va kasalliklarni oldindan aniqlash orqali sog‘lom avlodni shakllantirishda muhim rol o‘ynamoqda. ularning samarali faoliyati …

6 / 23

o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati - Page 6

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati"

tayyorladi:saidov salohiddin toshkent davlat tibbiyot universiteti 1-son davolash fakulteti 211-a guruh talabasi izzatillayeva yulduzxonning bioetika fanidan mustaqil ishi mavzu: o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati 1.ona –bola skrining markazlari 2.skrining tekshiruv turlari 3.neonatal va prenatal tekshiruv reja: ona va bola skrining markazi qachon va nima maqsadda tashkil etilgan ona va bola skrining markazi 1998 yilda tashkil etilgan bo‘lib, markazning asosiy maqsadi tug‘ma nuqsonli yoki nogironlikka olib keladigan xastalikka ega bola tug‘ilishining oldini olish, ya’ni homilador ayollarda va yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda yashirin kechuvchi kasalliklarni erta aniqlash hamda irsiy kasallik bilan tug‘ilgan bolalarga maxsus tibbiy-genetik xizmat ko‘rsatishdan iborat. sog‘lom farz...

This file contains 23 pages in PPTX format (3.1 MB). To download "o’zbekistondagi skrining markazlari faoliyati", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbekistondagi skrining markaz… PPTX 23 pages Free download Telegram