statika (statistika)

DOCX 13 стр. 146,4 КБ Бесплатная загрузка

13 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 146,4 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 13

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 13

mazu: asosiy tushunchalar. statikaning asosiy aksiomalari. bog’lanishlar. reja: 1. asosiy tushunchalar va ta'riflar. 2. statikaning aksiomalari. 3. bog'lanish va bog'lanish reaksiyalari. statika (grekcha: στατός [ststike] — jismlarning ogirligi va muvozanati haqidagi taʼlimot) — mexanika boʻlimi; jismlarning ularga qoʻyilgan kuchlar taʼsirida muvozanatda boʻlish sharti oʻrganiladi. qattiq jismlar statikasi, suyukliklar statikasi (gidrostatika) va gazlar statikasi (aerostatika) ga boʻlinadi. qattiq jismlar statikasi esa analitik va geometrik statikaga boʻlinadi. analitik statika asosida mumkin boʻlgan koʻchishlar prinsipi yotadi; bu prinsip yordamida ixtiyoriy mexanik tizimning muvozanat shartlari aniklanadi. geometrik statika mexanikaning asosiy qonunlaridan kelib chiquvchi, tajriba kuzatishlar natijasida aniklangan quyidagi aksiomalarga asoslanadi: 1. inersiya aksiomasi — jiyemga qoʻyilgan kuchlar tizimi oʻzaro muvozanatlashsa, jism tinch holatda boʻladi yoki toʻgʻri chiziqli tekis harakat qiladi. 2. muvozanat aksiomasi — erkin jiyemning istalgan 2 nuqtasiga miqdorlari teng, yoʻnalishi esa shu nuqtalardan oʻtuvchi toʻgʻri chiziq boʻyicha qaramaqarshi tomonga yoʻnalgan 2 ta kuch taʼsir etsa, buqday kuchlar oʻzaro muvozanatlashadi; 3. parallelogramm aksiomasi …

2 / 13

lishi uchun unga qoʻyiladigan kuchlar tizimi qanday shartlarni qanoatlantirishini aniqlash. statikaning asosiy tushunchalariga moddiy nuqta, mutlaq qattiq jism, sanoq tizimi, erkin jism, kuch, biror nuqtaga yoki ukda nisbatan kuch momenti, juft kuchlar kiradi. kuchlarni va ularning momentlarini qoʻshish vektorlarni qoʻshish qoidasi boʻyicha amalga oshiriladi. berilgan jismga taʼsir etuvchi barcha kuchlar gʻ ning geometrik yigʻindisiga teng boʻlgan r kattalikka bu kuchlar tizimining bosh vektori, shu kuchlarning omarkazga nisbatan momentlari t0 (gʻk) ning geometrik yigʻindisiga teng boʻlgan my kattalikka esa markazga nisbatan kuchlar tizimining bosh momenti deyiladi: r q ʼgʻ^mq1.ta(gʻk). demak, mutlaq qattiq jismga qoʻyilgan kuchlar tizimi bitta bosh vektor va bitta bosh momentga keltirilar ekan. har qanday kuchlar tizimining muvozanatda boʻlishi uchun bu kuchlar tizimining bosh vektori va ixtiyoriy keltirish markaziga nisbatan bosh momenti nolga teng boʻlishi zarur va yetarlidir. statika masalalarini grafik uslublardan foydalanib yechish kuchlar koʻpburchagini va arqonli koʻpburchakni yasashga asoslangan. asosiy tushunchalar va ta'riflar statikada jismlarning muvozanati o'rganiladi. …

3 / 13

ylashgan deb tasavvur qilinadigan jism tushuniladi. 2. mutlaq qattiqjism deganda kuch ta'sirida istalgan nuqta-lari orasidagi masofa doimo o'zgarmasdan qoladigan qattiq jism tushuniladi. tabiatda mutlaq qattiq jism uchramaydi, har qanday jism ham ozmi-ko'pmi deformatsiyalanib shakli va oichamlarini o'zgartiradi. ko'pinchabu o'zgarishlar jismning o'lchamlariga nisbatan juda kichik bo'lganligi sababli, mexanik harakatni yoki muvozanatni o'rganishda ular e'tiborga olinmaydi. 3. jismlar o'zaro ta'sirining miqdor oichovi kuch deyiladi. kuchlar turli xil ko'rinishda namoyon bo'ladi: og'irlik 4. kuchi, inersiya kuchi, elektrlangan va magnitlangan jismlarning tortishish yoki itarishish kuchlari, ishqalanish kuchlari, bi-ror jismni bir joydan boshqa joyga ko'chirish, uni ko'tarish, tezligini o'zgartirish uchun zarur bo'lgan kuchlar va h. kuch yo'nalishi, moduli (son qiyraati) va qo’yilish nuqtasi bilan tavsiflanuvchi vektor kattalikdir (1.1-shakl). kuch yotgan kl to'g'ri chiziq kuchning ta'sir chizig'i deyiladi. xalqaro birliklar sistemasi (si)da kuch birligi qilib nyuton, qisqacha n qabul qilingan (1-ilova). 4. jismga qo'yilgan kuchlar to'plami kuchlar tizimi deyiladi. jismga qo'yilgan kuchlar tizimi ko'rsatadigan ta'sirni boshqa …

4 / 13

inch holati tushuniladi. jismning harakati yoki holati boshqa jism bilan bog'langan koordinatalar sistemasiga nisbatan tekshiriladi. odatda bunday koordinatalar sistemasi sanoq sistemasi-deyiladi. statikada yer bilan bevosita bog'langan sanoq sistemasi ishlatiladi. 2. statikaning aksiomalari statika masalalarini yechish tajriba va kuzatishlar yordamida aniqlangan quyidagi aksiomalarga asoslanadi; 1-aksioma. erkin jismning ixtiyoriy ikki nuqtasiga 1.2-shaklda tasvirlanganidek miqdorlari teng, yo'nalishi esa mazkur nuqtalardan o'tuvchi to'g'ri chiziq bo'yicha qarama-qarshi yo'nalgan ikkita kuch ta'sir etsa, bunday kuchlar o'zaro muvozanadashadi. kuchlar orasidagi munosabatlarra quyidagicha yozish mumkin: · miqdori jihatdan = · yo'nalishi jihatdan = (manfiy ishora kuchlarning o'zaro qarama-qarshi yo'nalganligini ko'rsatadi). · shunday qilib, bunday ikki kuchdan tashkil topgan tizim nollik tizimdan iborat bo'ladi: · ( 0. 2-aksioma. nolga ekvivalent tizimni jismga ta'sir etuvchi kuchlar tizimiga qo'shish yoki undan ayirish bilan kuchlar ti-zimiiung jismga ta'siri o'zgarmaydi. bundan quyidagi natija kelib chiqadi: kuchning miqdori va yo'nalishini o'zgartirmagan holda, o'zining ta'sir chizig'i bo'ylab bir nuqtadan ixtiyoriy boshqa nuqtaga ko'chirilsa, uning jismga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "statika (statistika)"

mazu: asosiy tushunchalar. statikaning asosiy aksiomalari. bog’lanishlar. reja: 1. asosiy tushunchalar va ta'riflar. 2. statikaning aksiomalari. 3. bog'lanish va bog'lanish reaksiyalari. statika (grekcha: στατός [ststike] — jismlarning ogirligi va muvozanati haqidagi taʼlimot) — mexanika boʻlimi; jismlarning ularga qoʻyilgan kuchlar taʼsirida muvozanatda boʻlish sharti oʻrganiladi. qattiq jismlar statikasi, suyukliklar statikasi (gidrostatika) va gazlar statikasi (aerostatika) ga boʻlinadi. qattiq jismlar statikasi esa analitik va geometrik statikaga boʻlinadi. analitik statika asosida mumkin boʻlgan koʻchishlar prinsipi yotadi; bu prinsip yordamida ixtiyoriy mexanik tizimning muvozanat shartlari aniklanadi. geometrik statika mexanikaning asosiy qonunlaridan kelib chiquvchi, tajriba kuzati...

Этот файл содержит 13 стр. в формате DOCX (146,4 КБ). Чтобы скачать "statika (statistika)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: statika (statistika) DOCX 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram