janubiy va g'arbiy osiyo xalqlari diniy e'tiqodlari

PPTX 18 pages 556.0 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 556.0 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

mavzu:pedagogik mahorat fani haqida tushuncha. fanning asosiy vazifalari va tarkibiy qismlari. janubiy va g'arbiy osiyo xalqlari diniy e'tiqodlari reja: janubiy va g‘arbiy osiyo xalqlarining diniy e’tiqodlari shakllanishining tarixiy manbalari hinduizm, buddaviylik va zardushtiylik: diniy-falsafiy asoslar va jamiyatdagi o‘rni g‘arbiy osiyoda islom, yahudiylik va xristianlikning rivojlanishi mintaqa xalqlari hayotida diniy qadriyatlarning o‘rni va ta’siri zamonaviy davrda diniy bag‘rikenglik, madaniy muloqot va globallashuv ta’siri osiyo qadimdan insoniyat sivilizatsiyasi beshigi sanaladi. ayniqsa, janubiy va g‘arbiy osiyo hududlari diniy, madaniy va falsafiy qarashlarning shakllanishida muhim rol o‘ynagan. bu mintaqalarda insoniyat tafakkuri juda erta uyg‘ongan va turli e’tiqod tizimlari orqali olam, hayot, inson va ruh haqidagi tasavvurlar rivoj topgan. dastlabki diniy qarashlar tabiat hodisalarini tushunishga urinish bilan bog‘liq edi. inson chaqmoq, shamol, yomg‘ir kabi tabiiy hodisalarni sirli kuch sifatida qabul qilgan. shu asosda animizm (ruhlar mavjudligiga ishonch), totemizm (hayvon yoki o‘simliklarga sig‘inish), fetishizm (buyumlarni ilohiylashtirish) kabi e’tiqod shakllari paydo bo‘lgan. vaqt o‘tishi bilan bu e’tiqodlar …

2 / 18

valgi 1500–1200-yillarda vedalar davrida shakllandi. hinduizmning asosiy manbalari — “veda”, “upanishad”, “mahabharata”, “ramayana” kabi muqaddas matnlardir. unda odamlarning ijtimoiy vazifasi va axloqiy majburiyatlarini belgilovchi “dharma” tushunchasi asosiy o‘rin tutadi. shuningdek, “karma” (amal natijasi), “sansara” (qayta tug‘ilish aylanishi) va “moksha” (ruhiy ozodlik) tushunchalari hinduizm falsafasining asosiy tayanchidir. hinduizmda brahma (yaratuvchi), vishnu (saqlovchi) va shiva (yo‘q qiluvchi) kabi xudolar markaziy o‘rinda turadi. ushbu din hindiston jamiyatining ijtimoiy tuzilishiga ham kuchli ta’sir ko‘rsatgan. ayniqsa, kastalar tizimi — jamiyatni to‘rt asosiy tabaqaga bo‘lish amaliyoti diniy asos bilan mustahkamlangan. buddaviylik esa miloddan avvalgi vi asrda hindistonda siddxarta gautama (budda) tomonidan asos solingan. buddaviylik insonni azob-uqubatdan xalos etish g‘oyasiga asoslanadi. budda ta’limotiga ko‘ra, azob sababi — insonning istaklari va nafsidir. azobdan qutulish uchun esa “to‘rt haqiqat” va “sakkiz yo‘l” yo‘li bilan ruhiy poklanish zarur. buddaviylik keyinchalik janubi-sharqiy osiyo, tibet, xitoy va yaponiyaga tarqaldi. u insonparvarlik, mehr-shafqat, tinchlik va bag‘rikenglikni targ‘ib qilgani uchun bugungi kunda ham ahamiyatini …

3 / 18

ddan avvalgi xiii–x asrlarda falastin hududida paydo bo‘lgan. uning asosiy manbai — “tavrot” (eski ahd). yahudiylik yagona xudoga ishonish, tanlangan xalq g‘oyasi va diniy qonunlarga qat’iy rioya qilishni targ‘ib etadi. xristianlik esa milodiy i asrda yahudiylik asosida shakllandi. iso masih insoniyatni gunohdan qutqaruvchi, najot beruvchi sifatida qabul qilinadi. xristianlikda muhabbat, kechirim, insonparvarlik g‘oyalari asosiy o‘rinda turadi. bu din keyinchalik butun dunyoga tarqalib, turli oqimlar (katoliklik, pravoslavlik, protestantlik)ga bo‘lingan. islom vii asrda arabiston yarim orolida payg‘ambar muhammad (s.a.v.) tomonidan asos solingan. qur’on islomning asosiy muqaddas kitobi bo‘lib, u allohning so‘zini insoniyatga yetkazadi. islomning besh asosiy rukni — shahodat, namoz, ro‘za, zakot va haj musulmon hayotining poydevorini tashkil etadi. islom dini adolat, bag‘rikenglik, halollik va tinchlikni targ‘ib etgan. u qisqa vaqt ichida butun g‘arbiy osiyo, shimoliy afrika, markaziy osiyo va janubiy osiyoga tarqaldi. bugungi kunda g‘arbiy osiyo mamlakatlari — saudiya arabistoni, eron, turkiya, iroq, suriya, iordaniya va boshqalar — islom dini asosidagi …

4 / 18

ikka chorlovchi ma’no mujassamdir. din bu mintaqalarda nafaqat ma’naviy, balki ijtimoiy tartibni ham belgilaydi. diniy qadriyatlar oila tuzilishida, odob-axloqda, qonunlarda, san’atda, me’morchilikda va hatto til tizimida ham o‘z aksini topgan. masalan, musulmon me’morchiligi, hind ibodatxonalari yoki budda monastirlari mintaqaning madaniy ramziga aylangan. zamonaviy davrda diniy bag‘rikenglik, madaniy muloqot va globallashuv ta’siri xxi asrda globallashuv jarayonlari tez sur’atda kechayotgan bir paytda, diniy bag‘rikenglik masalasi yanada muhim ahamiyat kasb etmoqda. janubiy va g‘arbiy osiyo xalqlari turli din vakillari bo‘lishiga qaramay, o‘zaro tinch-totuv yashash, madaniy muloqot va hurmat an’analarini davom ettirib kelmoqdalar. unesco, islom hamkorlik tashkiloti, bmt kabi xalqaro tashkilotlar mintaqada diniy murosani mustahkamlash yo‘lida ko‘plab tashabbuslarni ilgari surmoqda. shu bilan birga, yosh avlodni diniy bag‘rikenglik ruhida tarbiyalash, ekstremizmga qarshi mafkuraviy immunitetni mustahkamlash muhim vazifa bo‘lib qolmoqda. bugungi kunda janubiy va g‘arbiy osiyo xalqlari o‘z diniy an’analarini zamonaviy hayot bilan uyg‘unlashtirishga intilmoqda. masalan, hindistonda hinduizm va texnologiya uyg‘unlashgan, turkiya va malayziyada islom qadriyatlari …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "janubiy va g'arbiy osiyo xalqlari diniy e'tiqodlari"

mavzu:pedagogik mahorat fani haqida tushuncha. fanning asosiy vazifalari va tarkibiy qismlari. janubiy va g'arbiy osiyo xalqlari diniy e'tiqodlari reja: janubiy va g‘arbiy osiyo xalqlarining diniy e’tiqodlari shakllanishining tarixiy manbalari hinduizm, buddaviylik va zardushtiylik: diniy-falsafiy asoslar va jamiyatdagi o‘rni g‘arbiy osiyoda islom, yahudiylik va xristianlikning rivojlanishi mintaqa xalqlari hayotida diniy qadriyatlarning o‘rni va ta’siri zamonaviy davrda diniy bag‘rikenglik, madaniy muloqot va globallashuv ta’siri osiyo qadimdan insoniyat sivilizatsiyasi beshigi sanaladi. ayniqsa, janubiy va g‘arbiy osiyo hududlari diniy, madaniy va falsafiy qarashlarning shakllanishida muhim rol o‘ynagan. bu mintaqalarda insoniyat tafakkuri juda erta uyg‘ongan va turli e’tiqod tizimlari o...

This file contains 18 pages in PPTX format (556.0 KB). To download "janubiy va g'arbiy osiyo xalqlari diniy e'tiqodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: janubiy va g'arbiy osiyo xalqla… PPTX 18 pages Free download Telegram