ustama xarajatlarni tannarxga o'tkazish

DOC 20 pages 311.0 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 311.0 KB

File type DOC

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

ijtimoyi- iqtisodiy fanlar fakulteti .buxgalteriya va audit yo’nalishi talabasi 224-guruh palvanova iqbol mavzu: ustama xarajatlar.ustama xarajatlarni tannarxga o'tkazish reja: 1. ustama (nakladnoy) xarajatlarini taqsimlash zarurati. ustama xarajatlarni taqsimlashning yagona (umumzavod) va alohida (sex) stavkalari. 2. ustama xarajatlarni taqsimlashning reja stavkalari 3. ustama xarajatlarni taqsimlashning to‘g‘ri (bevosita) usuli ustama (nakladnoy) xarajatlarini taqsimlash zarurati. ustama xarajatlarni taqsimlashning yagona (umumzavod) va alohida (sex) stavkalari. tannarx ob’ektlariga taqsimlanadigan xarajatlar to‘g‘ridan to‘g‘ri va bilvosita xarajatlarga bo‘linishi ma’lum. yuqoridagi mavzularda to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarajatlarning elementi sifatida asosiy material va asosiy ish haqi xarajatlari hisobi bilan tanishdik. tannarx elementida bilvosita, ya’ni tannarx ob’ektiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri olib borish imkoniyati bo‘lmagan xarajatlar salmoqli o‘rinni egallaydi. uning hisobi masalasi ma’lum xususiyatlarga ega. tannarx ob’ekti ishlab chiqarilayotgan mahsulot bo‘lgan hollarda bilvosita xarajatlar atamasining o‘rniga ustama (nakladnoy) ishlab chiqarish xarajatlar (uichx) atamasi foydalanadi. to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarajatlarni tannarx ob’ektiga aniq yo‘naltirilganligi bois, ularni u yoki bu tannarx ob’ektiga to‘g‘ri va yagona usulda olib borish mumkin. ustama (nakladnoy) …

2 / 20

mda bilvosita xarajatlarni tannarxi ob’ektlari hisoblangan faoliyat maydoni hamda mahsulotga oidligi quyidagi misolda aniqroq ko‘rish mumkin (jadval): jadval tannarx ob’ektiga olib boriladigan to‘g‘ridan-to‘g‘ri va bilvosita xarajatlarga misollar tannarx ob’ekti to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarajatlarga misollar bilvosita xarajatlarga misollar faoliyat maydoni: advokatlik firmalarida hujjatlar fotonusxa fotonusxa mashinasida qo‘llaniladigan kartij bo‘yogi va kog‘ozlar mashanani ishlatishda qo‘llanilgan elektroenergiya. elektro-energiya xarajatlari firmaga oid bo‘lib har bir mashina bo‘yicha o‘rnatilmagan. mahsulot: uy xo‘jaligi jihozlari mikrovolnoviy pech kompaniyasining mikrovolnoviy pechni tashkil etadigan materiallar fabrika binosi ijarasi. 200 ta turli xil mahsulot ishlab chiqarilgan bino uchun kompaniya tomonidan to‘langan ijara to‘lovi. bilvosita xarajatlar tannarx ob’ektlariga taqsimlash orqali birlashtiriladi. xarajatlarni taqsimlash - bu to‘g‘ridan-to‘g‘ri hisobga olish aniq tannarx ob’ektlarida qo‘llanilgan resurslarni aniqlash imkoniyatini bermagan hollarda yuz bergan xarajatlarning ma’lum qismini taqsimlash bazalari asosida tannarx ob’ektiga olib borish jarayonidir. masalan, korxona bir sexda bir qancha turdagi mahsulotlarni ishlab chiqaradi va sexning elektro -energiya bo‘yicha xarajatlar mahsulotlar tannarxiga qo‘shilishi kerak. bu xarajatlar asbob-uskunalarning …

3 / 20

ish menedjerlar va xodimlarni motivatsiyasi • xizmatlar, xususan ichki audit, kompyuter texnologiyasi va bozor tadqiqotlari natijalaridan foydalanishning afzalliklari • korporativ ustama xarajatlarning ko‘payish darajasini qisqartirish • ishlab chiqarishni yengillashtirish yoki xizmatlar tannarxini kamaytirish uchun mahsulot dizaynini takomillashtirish ichki va tashqi qismlar hisobotlarda daromad va aktivlarni o‘lchash • aksiyadorlar, investorlar va boshqalar uchun moliyaviy hisobotlarda zahiralar tannarxi (umum qabul qilingan buxgalteriya hisobi tamoyillariga muvofiq ishlab chiqarish xarajatlarini qamrab olgan zahiralar tannarxi, bunda tadqiqot, marketing, 4 distribyutorlik va xaridorlarga xizmat ko‘rsatishga oid xarajatlardan tashqari) • soliq organlariga zahiralar tannarxini soliq hisobotiga kiritish xarajatlarni qonuniylashtirish yoki sheriklik summalarini hisoblash • «adolatli» narxni belgilash uchun bazis mahsulot tannarxi • maslahat (konsalting) firmalariga qilgan tavsiyalari natijasida tejab qolingan xarajatlardan sheriklik summalarini hisoblash va o‘tkazib berish xarajatlarning tannarx ob’ektiga taqsimlash uchun asos xarajatlarni taqsimlash bazasi yoki xarajatlar omillari deb ataladi. taqsimlash bazasi muhim bo‘lgan holatlarda sabab-oqibat taqsimlanishi va taqsimlash bazasi muhim ahamiyat kasb etmagan hollarda shartli …

4 / 20

maqsadda taqsimlaydi. birinchidan, hisobot davrida amalga oshirilgan ishlab chiqarish xarajatlarini realizatsiya qilingan mahsulot va tmzlar bo‘yicha taqsimlash va shu asosda moliyaviy natijalarni aniqlash. ikkinchidan, qarorlar qabul qilish uchun menejerlarni axborotlar bilan ta’minlash. moliyaviy hisob maqsadlarida xarajatlarning alohida mahsulot turlari bo‘yicha taqsimlanishi unchalik katta ahamiyat kasb etmaydi. biroq ko‘pgina qarorlarni qabul qilish uchun mahsulotlarning turlari bo‘yicha xarajatlar to‘g‘risida juda aniq axborotlar talab qilinadi, qaysiki u asosida menejerlar uning nafi yoki zarari to‘g‘risida xulosa chiqaradi. agar xarajatlar hisobi tizimi mahsulot turlari bo‘yicha foydalanilgan resurslarning to‘liq va aniq hisobini ta’min etmasa, hisob ma’lumotlari buzilib ko‘rsatilishiga olib keladi va natijada menejerlar foydali mahsulotlarni ishlab chiqarishdan bosh tortishi yoki foyda keltirmaydigan mahsulotlarni ishlab chiqarishni davom ettirish to‘g‘risida qarorlar qabul qilib qo‘yish ehtimoli mavjud. ustama xarajatlarni taqsimlashning reja stavkalari ustama xarajatlarni ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar bo‘yicha taqsimlashda xarajatlarni ikkibosqichli jarayoni qo‘llaniladi. birinchi bosqichda ustama xarajatlar xarajatlar markazlari bo‘yicha taqsimlanadi. xarajat markazlari bo‘lib masalan, ishlab chiqarish bo‘limlari bo‘lishi …

5 / 20

eladigan ustama xarajatlarning alohida stavkasini hisoblash; 4) ustama xarajatlarni har bir xarajatlarning ishlab chiqarish markazlariga to‘g‘ri keladigan xarajatlarini mahsulot turlari yoki boshqa tanlangan tannarx ob’ektlariga taqsimlash. 1 va 2-qadamlar birinchi bosqichni, 3 va 4-qadamlar esa ikkinchi bosqichni tashkil etadi. xarajatlarni kalkulyatsiya qilishning an’anaviy tizimi ustama xarajatlarni taqsimlashning birinchi bosqichida turli xil taqsimlash bazalari foydalaniladi (jadval): jadval ustama xarajatlarni taqsimlash bazalari ustama xarajatlar birinchi bosqichda taqsimlash bazasi (xarajat omili) amortizatsiya, mol-mulk solig‘i, asbob-uskunalarni sug‘urta qilish asbob-uskunalarning qiymati ijara, kommunal xizmatlar, bino sug‘urtasi maydon, bino hajmi ma’muriyat, oshxona xodimlar soni marketing bo‘limi sotish personalining soni ikkinchi bosqichda ustama xarajatlarni mahsulotlar turlari bo‘yicha taqsimlashda asosiy ishlab chiqarish ishchilarining ish soatlari (mehnat-soatlari) yoki asbob-uskunalar ish soatlari (mashina-soat) taqsimlash bazasi sifatida olinadi. boshqa taqsimlash bazalari ham qo‘llanilishi mumkin: asosiy ishlab chiqarish ishchilari mehnati xarajatlari, material xarajatlar, tayyor mahsulotlar birligi miqdori va boshqalar. ustama xarajatlarni taqsimlash stavkasini aniqlash formulasi: ustama xarajatlarni taqsimlash stavkasi = ustama xarajatlar …

6 / 20

shchilarining byudjetlashtirilgan ish haqi ($150,000) - $0,92, byudjetlashtirilgan mahsulot ishlab chiqarish hajmi (15,000 birlik) - $ 9.20 har bir birligiga nisbatan hisoblash mumkin. ayrim hollarda taqsimlash bazasi sifatida ikkita o‘lchov birligi olinishi ham mumkin bo‘ladi. uni quyidagi jadvaldagi misolda ko‘rib chiqamiz (jadval): jadval ikkita taqsimlash bazalaridan foydalanish ko‘rsatkichlar a mahsulot b mahsulot mahsulot birligi miqdori 10,000 8,000 mahsulot birligiga sarflanadigan byudjetlashtirilgan to‘g‘ridan to‘g‘ri ish soatlari 2 soat 1 soat byudjetlashtirilgan jami soat i 20,000 8,000 bir soatga to‘g‘ri keladigan ustama xarajatlarning belgilangan stavkasi ($138,000 / 28,000 soat) $4,93 $4,93 har bir mahsulot turi bo‘yicha baholangan ustama xarajatlar $98.571 $39.429 mahsulot birligiga bo‘linadi | 10,000 | 8,000 mahsulot birliga to‘g‘ri keladigan ustama xarajatlar $ 9,86 $ 4,93 taqsimlash bazalari tanlanib, ustama xarajatlarni taqsimlash stavkasi aniqlangandan so‘ng, ularning taqsimlash jarayonini quyidagi amaliy misolda ko‘rib o‘tamiz. lanco manufacturing co 2007 hisobot yilida barcha bo‘limlarga oid bo‘lgan hamda taqsimlanishi lozim bo‘lgan byudjetlashtirilgan ustama xarajatlari …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ustama xarajatlarni tannarxga o'tkazish"

ijtimoyi- iqtisodiy fanlar fakulteti .buxgalteriya va audit yo’nalishi talabasi 224-guruh palvanova iqbol mavzu: ustama xarajatlar.ustama xarajatlarni tannarxga o'tkazish reja: 1. ustama (nakladnoy) xarajatlarini taqsimlash zarurati. ustama xarajatlarni taqsimlashning yagona (umumzavod) va alohida (sex) stavkalari. 2. ustama xarajatlarni taqsimlashning reja stavkalari 3. ustama xarajatlarni taqsimlashning to‘g‘ri (bevosita) usuli ustama (nakladnoy) xarajatlarini taqsimlash zarurati. ustama xarajatlarni taqsimlashning yagona (umumzavod) va alohida (sex) stavkalari. tannarx ob’ektlariga taqsimlanadigan xarajatlar to‘g‘ridan to‘g‘ri va bilvosita xarajatlarga bo‘linishi ma’lum. yuqoridagi mavzularda to‘g‘ridan-to‘g‘ri xarajatlarning elementi sifatida asosiy material va asosiy ish haqi xarajatl...

This file contains 20 pages in DOC format (311.0 KB). To download "ustama xarajatlarni tannarxga o'tkazish", click the Telegram button on the left.

Tags: ustama xarajatlarni tannarxga o… DOC 20 pages Free download Telegram