minerallar

PPTX 13 pages 3.3 MB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.3 MB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent arxitektura qurilish universiteti texnologiya fakulteti injinering geologiya mustaqil ish mavzu:minerallar haqida umumiy tushuncha bajardi:23-22 guruh talabas:_______________ qabul qildi: sodiqov a toshkent – 2023 reja: 1. minerallar to‘grisida tushuncha. 2. minerallarning turlari to‘grisida tushuncha. 3. minerallar ko‘rinishi. 4. minerallarning xossalari. 5. asosiy minerallar. 6. asosiy bo‘lmagan minerallar to‘grisida tushuncha minerallar – ximiyaviy tarkibi va fizikaviy xossalri bilan farqlanuvchi tog’ jinslari va rudalarning tarkibiy qismini tashkil qiluvchi bir yoki bir necha ximiyaviy elementdan tashkil topgan tabiiy ximiyaviy birikma. xozirgi vaqtda bir qancha minerallar sun'iy usulda olingan, lekin sun'iy usulda olingan mineral maxsulotlarni tanlab bo’lmaydi, chunki ular uchramaydi va tabiiy xolda uchrashi mumkin xam emas. ko’pchilik minerallar qatti q kristall shaklida uchraydi. ayrim xollarda kalloid qorishma, izomorf aralashma shuningdek suyuq va gazsimon shaklda uchraydi. yuqorida aytib o’tganimizdek minerallar bir–biridan ximiyaviy tarkibi kristall strukturasi shuningdek fizikaviy tarkibi bilan farq qiladi. xozirgi vakqda tabiatda 2,5 ming …

2 / 13

kal'siy karbonat yoki kal'sit kristallaridan iborat ekanligini ko‘ramiz. oddiy granitning tarkibi ancha murakkab. unda biz okish yoki sargish rangli nomuntazam shaklga ega bo‘lgan tinik kvars donalarini pushti, sarik yoki kul rang dala shpati donalarini, bular orasida esa kora yoki ok tusli yaltirok slyuda plastinkalarini uchratamiz. tabiatda bu moddalar yer po‘stida yuz bergan fizika-ximiyaviy prosesslar natijasida xosil bo‘ladi. yer kobigining ichida va sirtida bo‘lib turadigan xilma-xil fizika-ximiyaviy jarayonlar natijasida vujudga kelgan tabiiy ximiyaviy birikmalar yoki sof elementlar minerallar deb ataladi. minerallar tabiatda kattik, kuyuk va gaz xolda uchraydi. tabiatda ko‘pchilik minerallar litosferada xosil bo‘ladigan kattik tog jinslarini tashkil kiladi. biz ko‘rib turgan kvars, dala shpati, slyuda, kal'sit shular jumlasidandir. suv neft' va tabiatda juda kam uchraydigan sof simob kabi tabiiy suyuk moddalar xam minerallar katoriga kiradi. nixoyat vulkonli rayonlarda yerning yoriklaridan chikadigan tabiiy gazlar masalan karbonat angidrid, sul'fid angidrid, va boshkalar xam mineral deb atash mumkin. minerallar ximiyaviy tarkibi va fizikaviy …

3 / 13

iga xos xusisiyati ularning ko‘p yokli ma'lum geometrik shaklda bo‘la olishidir. minerallarning kristallanish xossasi ularni boshka amorf shaklsiz) moddalardan fark kiladigan asosiy belgidir. ko‘pchilik minerallar kristal xolda bo‘ladi, juda oz kismigina amorf xolda uchraydi. kristal xoldagi minerallarga masalan osh tuzi (galit) flyuorit, olmos, magnit va boshkalar kiradi, amorf xoldagi minerallarga esa fosforit, opal va boshkalar misol bo‘la oladi. kristallarning yoklari, kirralari va uchlari bo‘ladi. kristallar bu belgilariga ko‘ra biri ikkinchisidan fark kiladi. kristallarning yoklari kirilari va uchlarining soni xar bir mineral kristalida o‘ziga xosdir. bundan tashkari kristallarning biri ikkinchiidan ulardagi tekislik (r xarfi bilan belgilanadiz) markaz (s xarfi bilan belgilnadi va o‘klar (e xarfi bilan belgilanadi) bilan fark kiladi. kristllardagi tekislik o‘klari simmetriya elementlari deb taladi. simmetriya elementlari mineral kristalida cheklangan bo‘ladi. minerallar kristalid 32 xil simmetri elementi kuyidagi 7 xil sistemani boshkacha aytganda singoniyani: triklinik, monoklinik, rombik, trigonal, geksagonal va kub singoniyalarining xosil kiladi. bu singoniyalarga kiruvchi minerallar kristalida …

4 / 13

va boshkalar kiradi.) 2) toʻk ranglilar, sal yaltiroklar gruppasi. bularga kora, toʻk xavo rang, toʻk jigarrang va boshka rangli minerallar (soxta muguz-magniy kaltsiy silikat mgca(sio3)2 avgit va shu kabilar) kiradi. minerallar xosil boʻlish sharoitlariga karab – birlamchi va ikkilamchi minerallarga boʻlinadi. birlamchi minerallar-bevosita magmadan ajralib chikkan minerallar, ikkilamchi minerallar esa magma kotgandan keyin unga tashki muxit taʼsiri natijasida xosil boʻlgan minerallardir. tog jinsi xosil kiluvchi minerallar tog jinsi tarkibidagi oʻrniga karab ikkiga: birlamchi minerallar bilan ikkilamchi minerallarga boʻlinadi. koʻp tarkalgan jinslarning tarkibida uchraydigan birlamchi asosiy minerallar jumlasiga kvarts, dala shpatlari, piroksenlar, amfibollar, biotit, asosiy boʻlmagan minerallar jumlasiga esa olivin, nefelin, leytsit kiradi. tog jinsi xosil kiluvchi ikkilamchi minerallar kuyidagilardir: apatit, magnetit, tiganit, tsirkon. lekin shuni xam aytib oʻtish kerakki, insonning xayotida eng koʻp tarkalgan mineralargina katta axamiyatga ega boʻlmay, balki siyrak uchraydigan minerallar xam katta axamiyatga egadir. ular bizning davrimizda ishlab chikarish uchun nixoyatda muximdir. foydalanilgan adabiyotlar 1. betextin a.v. …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "minerallar"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent arxitektura qurilish universiteti texnologiya fakulteti injinering geologiya mustaqil ish mavzu:minerallar haqida umumiy tushuncha bajardi:23-22 guruh talabas:_______________ qabul qildi: sodiqov a toshkent – 2023 reja: 1. minerallar to‘grisida tushuncha. 2. minerallarning turlari to‘grisida tushuncha. 3. minerallar ko‘rinishi. 4. minerallarning xossalari. 5. asosiy minerallar. 6. asosiy bo‘lmagan minerallar to‘grisida tushuncha minerallar – ximiyaviy tarkibi va fizikaviy xossalri bilan farqlanuvchi tog’ jinslari va rudalarning tarkibiy qismini tashkil qiluvchi bir yoki bir necha ximiyaviy elementdan tashkil topgan tabiiy ximiyaviy birikma. xozirgi vaqtda bir qancha minerallar sun'iy usulda olingan, lekin sun'iy...

This file contains 13 pages in PPTX format (3.3 MB). To download "minerallar", click the Telegram button on the left.

Tags: minerallar PPTX 13 pages Free download Telegram