ta'lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar

PPTX 31 pages 258.9 KB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 258.9 KB

File type PPTX

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

mavzu: ilmiy tadqiqot asoslari fanining maqsadi va vazifalari, umumiy tushunchalar mavzu: ta’lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar reja: 1.ilmiy tadqiqotning turlari. 2.ilmiy tadqiqotlar strukturasi. 3.eksperimental tadqiqotlar. insoniy ijod rivojining omillari ichki omillar tashqi omillar bilim rivoji darajasi inson ta'biatiga xos tadqiqotchilik jamiyat va shaxs manfaatdorligi raqobat siyosat jamiyat extiyojlari inson ijod qilmasa, yangi g'oyalarni yaratmasa, jamiyat taraqqiy qilmagan bo'lardi. inson va jamiyat rivojida ijodning ahamiyati oshib, murakkablashib borgan. inson ijodiga bo'lgan talab, ehtiѐj ham turli davrlarda har xil bo'lgan. uni ichki va tashqi omillarga ajratish mumkin. fan taraqqiyotining asosiy omillari institutsional (diniy) intellektual (estetik) falsafiy ilmiy tadqiqot — yangi bilimlarni ishlab chiqish jarayoni, bilish faoliyati turlaridan biri. unga ob'ektivlik, ishonchlilik, aniklik xos. ilmiy tadqiqot hamma shartlarga amal qilib takrorlanganda hamisha birdek natija berishi, bahs etilayotgan masalani isbotlashi lozim. ilmiy tadqiqot bir-biri bilan boglangan ikki kiem — tajriba va na-zariyadan iborat. ilmiy tadqiqotning asosiy komponentlari: mavzuni belgilash, mavjud axborotni, tadqiqot sohasidagi shartsharoit va …

2 / 31

ilimlarga yoki obyekt haqidagi (bo‘yicha) mavjud bilimlarni to‘ldirishga erishishda anglab yetishni bilishning aniq usullaridan va ilmiy uskunalardan (o‘lchov, hisoblash texnikalari) mehnat vositalaridan foydalanishga tayanadi. ilmiy mehnat predmeti tadqiqotining faoliyati yo‘naltirilgan tadqiqot obyekti va u haqidagi (oldingi) bugungacha bo‘lgan bilimlar. tadqiqot obyektiga moddiy dunyoning har qanday materiali (elektrotexnik uskunalar, elektrlashtirilgan mashina va mexanizmlar), agrotexnik, jarayonlar elektromagnit, qurilmalar, (texnologik, moddiy energetik, materiallar elementlari va h.k.lar) kiradi. ilmiy tadqiqotlar, ko‘zlangan maqsadi, tabiat yoki ishlab chiqarish bilan bog‘liqlik darajasi, ilmiy ishning xarakteri va chuqurligiga (qamroviga) qarab fundamental, amaliy va ishlanmalarga bo‘linadi. fundamental tadqiqotlar prinsipial yangi bilimlarni (yaratish) barpo etish va oldinda mavjud bilimlar sistemasini rivojlantirishga qaratiladi va undan maqsad tabiatning yangi qonunlarini yaratish (kashf etish) voqeliklar orasidagi bog‘liqliklarni ochib berish va yangi nazoratlar yaratishdir. (masalan, elektromagnit nazariyasi agroinjeneriyada metodologiyasini resurslar yaratish, maydon tejamkorligi energiyani ilmiy – muhitda harakatlanishi qonunini va h.k.lar). ishlanmalar yoki loyiha-konstruktorlik ishlari (lki) amaliy tadqiqotlar natijalarini (masalan texnika sohasida) texnik yechimlarni …

3 / 31

otlar – ishlanma – loyiha joylashgan. ilmiy tadqiqotlar strukturasi. ilmiy izlanishlar (tadqiqotlar) – obyektiv borliqni, qonuniyatlar va real dunyo voqeliklari orasida bog‘liqlikni anglab yetish – bilish jarayonidir. bilish – ilmiy izlanishlar (tadqiqotlar) yordamida amalga oshiriladigan bilmaslikdan bilimga, chala yoki noaniq bilimlardan to‘laroq va aniq bilimlarga inson onggi va tafakkuri yo‘naltirilgan murakkab jarayondir. ilmiy tadqiqotlar bosqichma-bosqich amalga oshiriladi va texnika yo‘nalishida ko‘pgina holatlarda 2.2-rasmda keltirilgan strukturaga monand ketma-ketlikda tashkil etiladi. ilmiy tadqiqotlar olib borishni har bir bosqichida ilmiy muammoni (masalani) umumiy yechimi bilan bog‘liq ilmiy izlanishlar olib boriladi. ilmiy tadqiqotning birinchi bosqichida nafaqat tadqiqot olib boriladigan muammo yoki masala shakllantiriladi, balki ishning muvaffaqiyatli yakuni ko‘p tomonlama bog‘liq bo‘lgan ilmiy tadqiqot vazifalari ham aniq shakllantiriladi. ilmiy muammoni (masalani) shakllantirishga tadqiqot olib borilayotgan muammo yoki masalaga o‘xshash masalalarning yechimlarini texnik va nazariy usullari va vositalari, hamda turdosh sohalardagi tadqiqot natijalari haqida ma’lumotlar yig‘ish va tahlil etish kabi muhim ilmlar kiradi. ilmiy muammoni (masalani) …

4 / 31

nazariy elektrotexnika va boshqa nazariy bilimlardan foydalanib hozirgacha ma’lum bo‘lmagan yangi qonuniyatlarni ochishga erishish ko‘zda tutiladi. nazariy tadqiqot qabul qilingan ilmiy gipotezani analitik rivojlantiradi va tadqiqot olib borilayotgan ilmiy muammoning nazariyasini yaratilishiga aytganda olib kelishi kerak. boshqacha bilimlar tizimini borilayotgan muammo tadqiqot doirasida olib ilmiy umumlashtirishdir. yaratilgan ushbu nazariya izlanishlar olib borilayotgan muammoga voqelik va faktlarni oid belgilab va oldindan qobiliyatiga ega bo‘lishi tushintirib bera olish kerak. eksperimental tadqiqotlar – ilmiy asosida eksperimental tadqiqotlardan qo‘yilgan ko‘zlangan tajribadir. maqsad ilmiy muammo (masala) yechimining to‘g‘riligini tekshirib ko‘rish bo‘lib, uning tasdiqlashi yoki olib borilayotgan inkor etishi mumkin. obyekt natijasini tadqiqot masala) bo‘yicha fundamental (muammo izlanishlar yoki olib eksperimental tadqiqotlar yoki nazariy asoslari yetarli bo‘lmagan natijalari borilmagan hollarda muammoni nazariy yechimlarini shakllantirishga (topishga) asos yaratadi. ilmiy tadqiqotning navbatdagi bosqichi eksperimental va nazariy tadqiqotlar natijalarini solishtirib (taqqoslab) ko‘rib ularni bir biriga mos kelishi (to‘g‘ri kelishi) haqida, hamda ilgari surilgan ilmiy gipotezani tasdiqlashi haqida uzul-kesil xulosa …

5 / 31

’molchiga yetkazish ishlari amalga oshiriladi. ilmiy tadqiqot turlari muayyan bir ketma-ketlikda bosqichma-bosqich amalga oshiriladi. fundamental va amaliy tadqiqotlar quyidagi bosqichlardan iborat bo‘ladi: 1-bosqich. tanlangan mavzuning dolzarbligini asoslash va ifoda etish: – bo‘lajak tadqiqotlarga taalluqli muammolar bilan mamlakat va xorijiy adabiy manbalar bo‘yicha tanishish, uning dolzarbligini asoslash; muammolar bo‘yicha tadqiqotlarning muhim yo‘nalishlarini belgilash va tasniflash; mavzuni ifodalash va tadqiqot annotatsiyasini tuzish; texnikaviy topshiriqni ishlab chiqish va ilmiy tadqiqot ishlari (iti) umumiy kalendar rejasini tuzish; kutilayotgan iqtisodiy yoki boshqa foydali samarani oldindan belgilash. 2-bosqich. tadqiqotning maqsadi va vazifasini ifodalash: mamlakat va xorijiy nashrlar bibliografik ro‘yxatini tanlash va tuzish (monografiya, darsliklar, maqolalar, patentlar, kashfiyotlar va b.), shuningdek, tanlangan mavzu bo‘yicha ilmiy-texnikaviy hisobot tuzish; mavzu bo‘yicha manbalar va referatlar annotatsiyasini tuzish; mavzu bo‘yicha masalalarning ahvolini tahlil qilish; tadqiqot maqsad va vazifalarining bayonini tuzish. 3-bosqich. nazariy tadqiqotlar: obyekt va tadqiqot predmetini tanlash, fizik mohiyatini o‘rganish va tadqiqot topshirig‘i asosida ishchi farazni shakllantirish; ishchi farazga muvofiq …

6 / 31

tadqiqotlar natijalarini taqqoslash, ularning farqlarini tahlil qilish; tadqiqot obyekti nazariy modelini aniqlashtirish va xulosalar; ishchi farazni nazariyaga yoki uning raddiga aylantirish; ilmiy va ishlab chiqarish xulosalarini shakllantirish, tadqiqot natijalarini baholash; ilmiy-texnikaviy hisobot tuzish va uni retsenziya qildirish. 6-bosqich. joriy etish va iqtisodiy samaradorlik: tadqiqot natijalarini ishlab chiqarishga joriy etish; iqtisodiy samarani belgilash. ishlanmalarni, loyiha konstruktorlik ishlarini (lki) bajarish jarayoni quyidagi bosqichlardan iborat bo‘ladi: 1-bosqich. dolzarblikni asoslash va mavzuni shakllantirish, lkining maqsad va vazifalarini shakllantirish (iti 1-, 2- bosqichlaridagi ishlar bajariladi). 2-bosqich. texnikaviy topshiriq va taklif: eksperimental namunani loyihalashda texnikaviy topshiriqni ishlab chiqish; texnikaviy-iqtisodiy asos; patentga loyiqlikni tekshirish. 3-bosqich. texnikaviy loyihalash: – texnikaviy loyihalar talqinlarini ishlab chiqish va samaralirog‘ini tanlash; – ayrim qism va bloklarni ishonchlilik ko‘rsatkichlarini tekshirish uchun yaratish; texnikaviy daraja va sifatni belgilash, texnikaviy-iqtisodiy ko‘rsatkichlarni hisoblash; texnikaviy loyihani kelishib olish. 4-bosqich. ishchi loyihalash: ishchi loyihani ishlab chiqish; zarur konstruktorlik hujjatlarini tayyorlash. 5-bosqich. tajribaviy namuna tayyorlash: ishlab chiqarishni texnologik tayyorlash: …

7 / 31

novi: tajribaviy namunani davlat sinoviga topshirish; davlat sinovini o‘tkazish va sertifikatsiyalash. ayrim qismlar, shunday qilib, ilmiy tadqiqotlar qanday maqsadga qaratilganligi va ilmiy chuqurligi bo‘yicha uch asosiy turga tasniflanadi: fundamental (nazariy), amaliy va tajriba, konstruktorlik ishlanmalari. fundamental va amaliy iti larning asosiy bosqichni, bajarilish jarayoni olti tajriba konstruktorlik ishlanmalari esa yetti bosqichni o‘z ichiga oladi. ilmiy tadqiqotning barcha turlari joriy etish bilan yakunlanadi. image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png

8 / 31

ta'lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar - Page 8

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ta'lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar"

mavzu: ilmiy tadqiqot asoslari fanining maqsadi va vazifalari, umumiy tushunchalar mavzu: ta’lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar reja: 1.ilmiy tadqiqotning turlari. 2.ilmiy tadqiqotlar strukturasi. 3.eksperimental tadqiqotlar. insoniy ijod rivojining omillari ichki omillar tashqi omillar bilim rivoji darajasi inson ta'biatiga xos tadqiqotchilik jamiyat va shaxs manfaatdorligi raqobat siyosat jamiyat extiyojlari inson ijod qilmasa, yangi g'oyalarni yaratmasa, jamiyat taraqqiy qilmagan bo'lardi. inson va jamiyat rivojida ijodning ahamiyati oshib, murakkablashib borgan. inson ijodiga bo'lgan talab, ehtiѐj ham turli davrlarda har xil bo'lgan. uni ichki va tashqi omillarga ajratish mumkin. fan taraqqiyotining asosiy omillari institutsional (diniy) intellektual (estetik) falsafiy ilmiy tadqiqot...

This file contains 31 pages in PPTX format (258.9 KB). To download "ta'lim sohasidagi zamonaviy tadqiqotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ta'lim sohasidagi zamonaviy tad… PPTX 31 pages Free download Telegram