meningokokk infektsiyasi

PPT 36 pages 3.4 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.4 MB

File type PPT

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (8 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

slayd 1 5 kurs tibbet fakultetlari talabalari ma'ruza mavzusi: “meningokokk infektsiyasi” yukumli kasalliklar kafedrasi muammoning dolzarbligi meningokok infektsiya barcha kontinentlarda uchraydi. keng tarkalishga ega, xamda moyillik xamma uchun bir xil. kasallanish yukori darajada saklanmokda, ba'zi regionlarda 100 ming axoliga 20-30 mingni tashkil kiladi. klinik shakllarining turlichaligi, bemorlar xayotiga xavf soluvchi simptomlarning tez rivojlanishi bilan farklanadi. umumiy amaliyot shifokori agarda bemorda kasallik belgilarini aniklasa, uni maxsus statsionar yoki reanimatsiya bulimiga yuborish kerakligini bilishi zarur. meningokokk infektsiyasi - bu odamning utkir yukumli kasalligi bulib, meningokokklar tomonidan chakiriladi, xavo-tomchi yuli orkali yukadi va klinik simptomlarining turlichaligi bilan xarakterlanadi ; nazofaringit va soglom tashuvchilikdan to generalizatsiyalangan shaklgacha, meningokokkemiya ( septitsemii), meningit va meningoentsefalit kurinishida kechishi mumkin. meningokokk infektsiyasining etiologiyasi kuzgatuvchisi- gr (+) diplokokk neisseria meningitis bulib, neisseria avlodiga, neisserisasea oilasiga mansub. meningokokklar tashki muxit omillariga yukori sezgirlikka ega: xarorat, namlik, kuyosh radiatsiyasig intensivligining uzgarishi natijasida xalok buladi. yukori namlikdagi, rn muxiti 7,2-7,4, xarorati 36-37˚s …

2 / 36

shuvchi. bemor kasallik boshlanishida, ayniksa burun-xalkum kataral simptomlar bulganda yukumli xisoblanadi. “soglom” bakteriya tashuvchilar kataral belgilarsiz bulganda xam katta xavf tugdiradi, chunki ularning soni bemorlar sonidan ancha kupdir. bakteriya tashuvchilik davomiyligi urtacha 2-3 xaftani va burun-xalkumda yalliglanish uchoklari bulganda esa undan kuprokni tashkil kiladi. meningokokk infektsiyasining epidemiologiyasi yukish mexanizmi- xavo-tomchi. u xonadagi kupchilikka, mulokotni davomiyligiga boglik. kontagiozlik indeksi 0,1-0,15 ga teng mavsumiylik – kish-baxor davri, enginkarchilik kup bulganda. inkubatsion davri 2 - 10 kungacha. meningokokk infektsiyasi patogenezi (1) asosiy rolni 3- ta omil uynaydi: 1.kuzgatuvchi 2. endotoksini 3. allergizirlashgan substantsiya. infektsiyaning kirish darvozasi – burun va ogiz xalkum shillik kavati. kuzgatuvchi kirish joyida nazofaringit shakllanishi bilan yalliglanishli uzgarishlar paydo buladi. 1-2 % xollarda kuzgatuvchi limfogen yul bilan konga tushadi- meningokkokli sepsis ( meningokokktsemiya) yuzaga keladi. meningokokk infektsiyasi patogenezi(2) kon okimi orkali infektsiya barcha a'zo va sistemalarga tarkaladi: teri koplamlari, bugimlar, buyrak usti bezi, buyraklar, endokard, upka, kuz va boshkalar. infektsiya …

3 / 36

erotonin, gistamin va boshka moddalar kup mikdorda tomir devoriga va gematoentsefalitik barerga ta'siri natijasida rivojlanadi. klinik jixatdan bu - talvasalar, xushning to komagacha buzilishi bilan namoyon buladi. infektsion - toksik shok. tserebral gipertenziya – buning natijasida miyachani katta ensa teshigiga tikilishi va uzunchok miyani ezilishi kuzatiladi. asoratlar patogenezi ependimatit - korinchalar ependimasiga yalliglanish jarayoni tarkalishi bilan yuzaga keladi buyrak usti bezi infarkti keskin rivojlangan endotoksinemiya va nospetsifik gipersensibilizatsiya bilan boglik. tserebral kollaps (gipotenziya)- likvor ishlab chikarishda tserebral gemodinamikani buzilishi, intensiv degidratatsion terapiyani utkazish bilan boglik patomorfologiyasi nazofaringitda – xalkum orka devori tomirlari tulakonligi, limfoid tukimani giperplaziyasi, shillik kavatlar neytrofil infiltratsiyasi kuzatiladi. traxeya va bronxlarda yuzaki, keyin seroz – yiringli yalliglanish belgilari buladi. keyinchalik fibrinoz- yiringli ekssudat xarakterni egallaydi. yiringli- fibrinoz yalliglanish jarayoni miya kobiklari va miya moddasini zararlanishi uchun xos. miya moddasida sezilarli shish, giperemiya, ekstravazatlar aniklanadi. mi da a'zolardagi uzgarishlar patomorfologiyasi davolash kech boshlanganda ependimatit (miya korinchalari yalliglanishi)_ rivojlanadi. …

4 / 36

kam uchraydigan shakllari: meningokokkli endokardit pnevmoniyalar, iridotsiklit, artrit va boshkalar. meningokokkli nazofaringit barcha mi bilan kasallanganlarning 80%ida uchraydi. engil, urta ogir, va ogir shakllari ajratiladi. kasallik utkir tana xaroratining 37,5˚s dan 39-40˚s gacha kutarilishi, bosh ogrigi, bosh aylanishi, kataral belgilar bilan boshlanadi. xalkum orka devorini giperemiyasi va shishi kuzatiladi: limfoid follikullarning giperplaziyasi, yon bolishlarning shishi, kam mikdorda shillik ajralishi. ogir shakllarida tana xarorati 39-40,5˚s gacha kutariladi, xarakterli simptomlardan tashkari kayt kilish, ba'zan talvasalar, korinda ogrik kushiladi. kuruvda aloxida meningeal simptomlar aniklanadi. periferik konda leykotsitoz 15*10*9/l gacha, neytrofillez, soe 20-30 mm/s gacha buladi. oms uzgarishsiz. meningokokkemiya ( meningokokkli bakteremiya, meningokokkli sepsis) kasallik tusatdan boshlanadi. bemorlar kasallikning anik vaktini aytadilar. tana xarorati 39-40°s gacha kutariladi, kaltirash, kayt kilish, bolalarda kupincha talvasalar, xushning buzilishi kuzatiladi. barcha klinik simptomlar 1-2 kun davomida kuchayib boradi. 1-kunning oxirida xarakterli notugri shakldagi va ushlab kurilganda kattik konsistentsiyali gemorragik yulduzchasimon toshma paydo buladi. toshma bir vaktda butun tana …

5 / 36

g klinik kurinishlari meningokokemiyaning ogirlik mezoni ogirlik buyicha: engil, urta ogir ogir shakli. ogirlik mezoni : toksikoz simptomning namoenligi xushning uzgarishi tana xaroratining darajasi gemorragik- nekrotik toshmaning kupligi va razmerlari meningokokkemiyaning yashinsimon kechadigan shakli - (uta utkir meningokokkli sepsis) kasallik utkir, tusatdan xarorat kutarilishi 39-40•s bilan boshlanadi, kaltirash, et uvishishi, kupgina gemorragik toshishi bilan namoenlanadi, katta kismiga kon kuyilish kuzatiladi, ab tushadi, kon aylanish etishmovchiligi, dvs,, mushaklar gipotoniyasi, talvasalanish rivojlanadi. bu shakl infektsion - toksik shok deb baxolanadi. adekvat va uz vaktida davo choralari olib borilmasa 12-24 soatdan keyin ulim yuzaga kelishi mumkin. kupincha bu kasallikning birinchi soatlarida buyrak usti bezida total kon kuyulishlaridan kelib chikadi (uoterxauz-_fridreksen sindrom). meningokokkemiyaning klinik kurinishi meningokokkemiyaning klinik kurinishi gemorragik toshmalar va uziga xos meningeal xolat. meningokokkli meningit kasallik kaltirash, tana xaroratini 39-40˚s kutarilishi bilan boshlanadi. bemorlar kasallikning kuni va soatini anik aytishi mumkin, kuchli bosh ogrishi, diffuz xarakterli kayt kilish, gipersteziyaga shikoyat kiladi, erta …

6 / 36

mi va ensa mushaklari kotishi. meningitda bemor xolati – (uklangan miltik xolati). meningeal simptomlar musbat kernig simptomi – oyoklarni toz-son bugimi soxasida bukilganda oyokni tizza bugimi soxasida yozilmasligi. meningokokk infektsiyasini tashxisot asoslari. burun-xalkumdan, likvordan, kondan kuzgatuvchini bakteriologik yul bilan ajratilishi. orka miya punktsiyasi: suyuklik okim yoki yirik tomchilar bilan okadi meningitlarda orka miya suyukligi xususiyati: loyka, yopishkokligini yukoriligi, yukori neytrofil tsitoz, pandi, nonne-apelta reaktsilarini musbatligi. umumiy kon taxlili – chapga siljigan giperleykotsitoz, eozinofiliya, echt yukoriligi serologik usul - ifa,vief 1.orka miya punktsiyasi vaktida bemor xolati. 2. meningokokkli meningitda “yiringli kalpok”. meningokokkli meningitning kiyosiy tashxisoti serozli meningitni viruslar, sil tayokchalari, mikobakteriyalar chakiradi – yakuniy tashxis orka miya suyukligi tekshirilgandan sung xal kilinadi. ikkilamchi yiringli meningitlar – stafillokokk va afanasev-pfeyffer tayochalari tomonidan chakiriladi. kasallik utkir boshlanadi, birinchi kunlardanok meningoentsefalit shaklida, uta ogir kechishi bilan xarakterlanadi. yiringli meningitlar - gr(-) (enterobaktr, ichak tayokchasi, kuk yiringli tayokchasi) bakteriyalar tomonidan chakiriladi va kupincha kuzgalish shaklida …

7 / 36

i boshkalar) sust intoksikatsiya. gemorragik vaskulitlar – toshma simmetrik, kupincha yozuvchi bugimlarda, dumbada joylashgan, korinda ogrik bulishi mumkin. kasallik kupincha bemor umumiy axvolini yomonlashishisiz aloxida xurujlar shaklida kechadi. meningokokk infektsiyasini davolash asoslari barcha mi bemorlar yoki gumon kilinganlar tezda kat'iy kasalxonaga yotkizish. ogir shakllarini (orit) olib borilishi shart. generalizatsiyalashgan shakllari – penitsillinning natriyli tuzlari katta dozalarda xar 4 soat m/o eki levomitsetin suktsinat sutkada 50-100 mg/kg vazn dozasida v/i yoki m/o tavsiya etiladi. dezintoksikatsion terapiya - 5-10% glyukoza, gemodez, reopoliglyukin va boshkalar v/i. degidratatsion terapiya- laziks, furosemid, diakarb va boshkalar. glyukokortikosteroidlar – prednizolon, deksametazon 1-3 kun davomida. simptomatik terapiya meningokokkli infektsiyani profilaktikasi bemorlarni va bakteriya tashuvchilar erta izolyatsiyasi. bemor aniklangan jamoada 10 kun muddat davomida xar kungi termometriya va teri, burun-xalkum kurigi. mulokotdagilarga – burun-xalkumdan 3-7 kun oralatib kamida 2 marta bak.ekma. mulokotdagilarga profilaktika maksadida 1,5 - 3,0 ml dozada normal immunoglobulin yuboriladi. bemorlar tulik tuzalgandan sung kasalxonadan chieariladi. aktiv …

8 / 36

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "meningokokk infektsiyasi"

slayd 1 5 kurs tibbet fakultetlari talabalari ma'ruza mavzusi: “meningokokk infektsiyasi” yukumli kasalliklar kafedrasi muammoning dolzarbligi meningokok infektsiya barcha kontinentlarda uchraydi. keng tarkalishga ega, xamda moyillik xamma uchun bir xil. kasallanish yukori darajada saklanmokda, ba'zi regionlarda 100 ming axoliga 20-30 mingni tashkil kiladi. klinik shakllarining turlichaligi, bemorlar xayotiga xavf soluvchi simptomlarning tez rivojlanishi bilan farklanadi. umumiy amaliyot shifokori agarda bemorda kasallik belgilarini aniklasa, uni maxsus statsionar yoki reanimatsiya bulimiga yuborish kerakligini bilishi zarur. meningokokk infektsiyasi - bu odamning utkir yukumli kasalligi bulib, meningokokklar tomonidan chakiriladi, xavo-tomchi yuli orkali yukadi va klinik simptomlarining t...

This file contains 36 pages in PPT format (3.4 MB). To download "meningokokk infektsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: meningokokk infektsiyasi PPT 36 pages Free download Telegram