tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi

PPTX 20 pages 1.6 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi 1. tibbiyotda fermentlarning qo'llanilishi: umumiy nuqtai 2. diagnostika va terapevtikada fermentlar 3. fermentlar bilan davolashning istiqbollari va muammolari reja: enzimlar: ta'rif va xususiyatlari enzimlar biologik katalizatorlardir, ular oqsillar bo'lib, reaksiyalarni millionlab marta tezlashtiradi va substrat bilan bog'lanish uchun faol markazga ega, yuqori darajada spetsifiklikni ta'minlaydi. enzimlar optimal harorat va phga ega, bu qiymatlardan chetga chiqish faollikni kamaytiradi yoki denaturatsiyaga olib keladi, 37 daraja selsiy va neytral ph odatda maqbuldir. tibbiyotda ishlatiladigan enzimlar sinflari gidrolazalar peptidlar, esterlar, glikozidlar kabi kimyoviy bog'lanishlarni suv yordamida parchalaydi; masalan, amilaza kraxmalni parchalaydi va diagnostikada ishlatiladigan lizozim bakteriyalarning hujayra devorini buzadi. oksidoreduktazalar redoks reaksiyalarini katalizlaydi, elektronlarni bir molekuladan boshqasiga o'tkazadi. ular metabolik jarayonlarda muhimdir, masalan, sitoxrom p450 fermenti dori moddalarini metabolizatsiya qiladi. diagnostikada enzimlar enzimlar, masalan, aminotransferazalar (alt va ast), jigar shikastlanishini aniqlash uchun qon zardobida o'lchanadi; ularning yuqori darajasi jigar …

2 / 20

imlar bilan davolashning afzalliklari enzimlar davolash usullari yuqori spetsifiklikka ega, faqatgina nishon molekulalari bilan o'zaro ta'sirlashadi, bu esa nojo'ya ta'sirlar ehtimolini 50% gacha kamaytiradi va aniq davolash imkonini beradi. enzimlar katalitik faolligi tufayli kamroq dozalarda samarali ta'sir ko'rsatadi. masalan, trombolitik terapiyada atigi 1-10 mg plazminogen aktivatorlari qon quyqalarini eritish uchun yetarli bo'lishi mumkin. enzimlar bilan davolashning kamchiliklari enzimlar bilan davolashda 15-20% hollarda allergik reaktsiyalar kuzatilishi mumkin, ayniqsa, parenteral yo'l bilan yuborilganda. immun tizimi enzimga qarshi antitelalar ishlab chiqarishi mumkin. enzimlar bilan davolash qimmat bo'lishi mumkin. ko'p hollarda 30-40% bemorlar uchun bu dori-darmonlar narxi tufayli moliyaviy yuk bo'ladi. enzimlar ishlab chiqarish usullari mikrobial fermentatsiya keng qo'llaniladi, bunda rekombinant dnk texnologiyasi yordamida optimallashtirilgan mikroorganizmlar 10 dan 200 litrgacha bo'lgan bioreaktorlarda fermentlarni ishlab chiqaradi. hayvon va o'simlik to'qimalaridan fermentlarni ajratib olish uzoq tarixga ega bo'lib, bu jarayonlar fermentlarning xususiyatlarini saqlab qolish uchun 4 dan 10 °c gacha haroratni talab qiladi. enzimlarni tozalash usullari …

3 / 20

kulalarini himoya qilib, agregatsiyani kamaytiradi. enzimlarni yetkazib berish usullari enzimlarni yetkazib berishda mikrokapsulalash usuli qo'llaniladi, bunda enzimlar polimer qobiq bilan o'raladi, bu esa ularni himoya qiladi va asta-sekin, nazorat qilinadigan darajada chiqarilishini ta'minlaydi, masalan, 24 soat davomida. liposomalar, ikki qavatli lipidli vezikulalar, enzimlar yetkazib berishda keng qo'llaniladi. ular enzimni qoplaydi va maqsadli hujayralarga olib boradi, bu esa 80% samaradorlikka erishishga yordam beradi va toksiklikni kamaytiradi. enzimlar bilan bog'liq kasalliklar gaucher kasalligi lizosomal ferment glukotserebrosidaza yetishmovchiligi natijasida kelib chiqadi, bu esa 1-betta-glikozidaza fermentining faolligi pasayishi tufayli glukotserebrosidning to'planishiga olib keladi. fenilketonuriya - fenilalanin gidroksilaza fermentining yetishmovchiligi natijasida fenilalaninning metabolizmi buzilishi bilan xarakterlanadi, qonda fenilalaninning 20 marta ko'payishiga olib kelishi mumkin. kelajakdagi istiqbollar keyingi avlod fermentlar uchun gen terapiyasi va crispr-cas9 texnologiyasi kabi zamonaviy gen tahrirlash usullaridan foydalanish, xastaliklarni davolashda aniqlik va samaradorlikni oshiradi. nanotexnologiyalar va fermentlar o'rtasidagi sinergiyadan foydalanish orqali yangi dori vositalarini yetkazib berish tizimlari ishlab chiqilmoqda, bu esa target …

4 / 20

ini tushuntiradi, konsentratsiya va tezlik o'rtasidagi bog'liqlikni aniqlaydi. km qiymati fermentning substratga bo'lgan yaqinligini ifodalaydi; past km yuqori yaqinlikni anglatadi. vmax esa fermentning maksimal reaksiya tezligini ko'rsatadi, miqdorni hisoblash uchun kerak. enzim inhibitörleri enzim ingibitorlari fermentlarning faolligini pasaytiradi yoki to'xtatadi, masalan, dori vositalari fermentni bloklaydi va shu bilan metabolik yo'lni to'xtatib, kasallikni davolaydi. raqobatbardosh ingibitorlar fermentning faol markaziga bog'lanib, substrat bilan raqobatlashadi, shu bilan birga reaksiya tezligini kamaytiradi, lekin yuqori substrat konsentratsiyasi bu ta'sirni yengishi mumkin. immobilizatsiyalangan enzimlar immobilizatsiyalangan fermentlar 10 martadan 100 martagacha qayta ishlatilishi mumkin, bu ularning iqtisodiy samaradorligini sezilarli darajada oshiradi va xarajatlarni kamaytiradi. immobilizatsiyalangan fermentlar yuqori barqarorlikka ega, masalan, ph va haroratga chidamliligi oshadi, bu ularning turli xil tibbiy sharoitlarda qo'llanilishini kengaytiradi. enzim muhandisligi enzim muhandisligi ma'lum bir xususiyatni optimallashtirish uchun fermentning aminokislotalar ketma-ketligiga yo'naltirilgan o'zgarishlarni kiritish uchun 1980-yillardan beri ishlatiladigan metoddir. saytga yo'naltirilgan mutagenez 1982-yilda ishlab chiqilgan bo'lib, olimlarga fermentning faol joyini aniq o'zgartirish imkonini …

5 / 20

tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi - Page 5

6 / 20

tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi - Page 6

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi"

powerpoint presentation oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi taqdimot mavzu: tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi 1. tibbiyotda fermentlarning qo'llanilishi: umumiy nuqtai 2. diagnostika va terapevtikada fermentlar 3. fermentlar bilan davolashning istiqbollari va muammolari reja: enzimlar: ta'rif va xususiyatlari enzimlar biologik katalizatorlardir, ular oqsillar bo'lib, reaksiyalarni millionlab marta tezlashtiradi va substrat bilan bog'lanish uchun faol markazga ega, yuqori darajada spetsifiklikni ta'minlaydi. enzimlar optimal harorat va phga ega, bu qiymatlardan chetga chiqish faollikni kamaytiradi yoki denaturatsiyaga olib keladi, 37 daraja selsiy va neytral ph odatda maqbuldir. tibbiyotda ishlatiladigan enzimlar sinflari gidrolazalar peptidlar, esterla...

This file contains 20 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "tibbiyotda fermentlarning qoʻllanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: tibbiyotda fermentlarning qoʻll… PPTX 20 pages Free download Telegram