oltin va kumushni affinajlash

DOCX 132.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1668116157.docx oltin va kumushni affinajlash reja: 1. oltinning elektrolitik affinaji 2. kumushning elеktrоlitik аffinаji oltin va kumushning bir-biridan ajratilishi va uni toza holda olinishi affinaj usulida olib boriladi. oltin va kumushning affinajining bir nechta usullari mavjud. shulardan keng tarqalgani xlorli, kislotali va elektrolitik usullardir. affinaj jarayoni maxsus affinaj zavodalarida olib boriladi. zavodga keladigan xom-ashyo sifatidagi oltin asosan oltin - ruxli choʻkmalarni eritishdan olingan mahsulot koʻrinishida, amalgamani bug’latish natijasida olingan xomaki oltin koʻrinishida, tiomochevina eritmalaridan olingan katod holidagi xomaki oltin koʻrinishida boʻladi. aytib oʻtilgan mahsulotlar murakkab kimyoviy tarkibga ega boʻlib, oltin va kumushdan tashqari mis, qoʻrg’oshin, simob, mishyak, surma va vismut kabi qoʻshimcha metallarni oʻzida saqlaydi. ayrim hollarda sezilarli darajada platinoid metallari ham boʻlishi mumkin. zavodga keltirilgan xom-ashyo birinchi oʻrinda tarkibidagi oltinning miqdori bir xil boʻlishi uchun eritiladi. bu jarayon grafit tigelli elektr induksion pechlarda olib boriladi. yirik zavodlarda quvvati 100 kvt, tigel sig’imi 280 kg boʻlgan pechlar ishlatiladi. eritish jarayonida …

etallar bilan ta’sirlashadi. hosil boʻlgan xlorli birikmalar metall holidagi oltinga aralashib ketmaydi va zichligi kichik boʻlgani uchun erigan metall yuzasiga chiqadi. xloridlarning bir qismi gaz holida uchib ketadi. xlorli affinajlash jarayoni jarda keng qoʻllaniladi. affinaj jarayoniga keladigan metall tarkibida 88-90% au va 7-11% ag boʻladi. asosiy qoʻshimcha metallar bu – mis, qoʻrg’oshin, temir, ruxlardir. jarayon grafit tigelli, qorun futerofkali induksion elektr pechlarida olib boriladi. eritishdan oʻtgan qora metall quyma shaklida sig’imi 500kg boʻlgan tigelga quyib olinadi. toshqol hosil qilish uchun pechga oz miqdorda bura, kvars va natriy xlor aralashmasi yuklanadi. ingichka toshqol qatlamining hosil boʻlishi metallarning uchuvchanligini pasaytiradi va tigel devorlari yemirilishini oldini oladi. metallar erib boʻlgandan soʻng qopqoq orqali tigelga bir yoki ikki chinni quvur orqali gazsimon xlor joʻnatiladi. xlorning yaxshi tarqalishi uchun quvur devorida teshiklar ochilgan. jarayon 11500c da olib boriladi. birinchi boʻlib temir xlorlanadi, soʻngra rux va qoʻrg’oshin xlorlanadi. past qaynash haroratiga ega temir xlorid va rux …

igan metallning xlor bilan shimilishi sekinlashadi, shu sababdan xlor berish tezligi ham pasaytiriladi. jarayonning tugaganligi quyidagi hollar bilan aniqlanadi: xlor berish quvurlarida jigarrang oltin belgilari paydo boʻlishi va eritma ustida qizil chang koʻtarilishi bu esa eritmada oltin xlorid hosil boʻlganini izohlaydi. xlorlash jarayoni tugagandan soʻng metall yuzasidagi erigan xlorid va toshqoldan tozalanadi, olingan toza oltin quyma holida quyib olinadi. xlorlab affinajlash natijasida olingan xloridlar aralashmasi va toshqollar tarkibida koʻp miqdorda oltin karalyoklari boʻladi. undan oltinni ajratib olish uchun ular tigel pechlarida 11000c da eritib olinadi. qorishma qatlamlar boʻyicha ajraladi, toshqol yuqoriga xloridlar pastga choʻkadi. qorishma yuzasiga alohidalangan soda yuklanadi, natijada kumushning ma’lum qismi qaytariladi: 4agcl + 2na2c03 = 4ag + 4nacl + 2c02 + o2 va tigel tubiga mayda tomchilar yig’iladi, natijada kattagina oltin qismi hosil boʻladi. beriladigan soda miqdori xloridning massasining 4%ga teng, bu bilan xloridda mavjud kumushning 5 qismi ajralib, oltinning ajralishini yaxshilaydi. olingan oltin kumushli aralashma yangi …

rdan biri eritma tarkibiga oʻtadi, ikkinchi metall eritmaga erimay choʻkma holiga oʻtadi. nitrat kislota bilan tozalash usuli kumushni tanlab eritish jarayoniga asoslangan. metallarni toʻliq ajratib olish uchun qotishmadagi oltinning miqdori kumushning miqdoridan ikki marta koʻproq boʻlishi kerak. shunday sharoitdagina qotishmani issiq nitrat kislota bilan qayta ishlash kumushni to’liq eritmaga oʻtishiga va oltinni choʻkma holida qolib ketishiga olib keladi. qoʻshimchalar, ya’ni mis, qoʻrg’oshin, platina va palladiy eritma tarkibiga oʻtadi. agar qotishma tarkibida qalay, surma yoki mishyak boʻlsa u holda avval selitra yordamida yuqori haroratda eritiladi, yoki shu metallardan tozalash uchun kupelyatsiya (metallarni erish harorati farqi asosida ajratilishi) qilinadi. eritma tarkibiga oʻtgan kumush xlorid koʻrinishida choʻktiriladi va metall holidagi rux yoki temir yordamida qaytariladi va quyma koʻrinishida quyiladi. oltin choʻkmasi yuviladi, quritiladi va quyma holida quyiladi. oltinni tozalik darajasi 99,8% gacha yetkazilishi mumkin. qotishmani eritish uchun nitrat kislota eritmasi oʻrniga konsentrlangan sulfat kislotasi ishlatilishi mumkin. bunda qotishma tarkibidagi oltinning miqdori kumushni miqdoridan …

itmalarida aucl4 ioni gidrolizga uchraydi: aucl4→ au3+ + 4 cl- ; aucl4 + n2о → (aucl3 (oh))- + h+ + cl- ; kislotali sharoitda esa bu jarayon bormaydi, oltin esa elektrolit tarkibida aucl4 koʻrinishida boʻladi. oltinni elektrolitik rafinirlashda katodda boradigan asosiy jarayon bu aucl4 anionini metall holigacha qaytarilishidir: аucl4- + 3е =аu + 4 cl- bu jarayonning standart potensiali +0,99v ga teng, shuning uchun vodorodning katodda qaytarilishi kuzatilmaydi. anodda esa rafinirlanadigan qotishma erishi bilan oltinning eritmaga oʻtish jarayoni kuzatiladi: au + 4 cl- - 3e → aucl4 ; cl- - 2e → cl2 (gaz); e0 = + 1,36b; 2n2о →4 h+ + o2(gaz); e0 = + 1,23b. xlor va kislorodning standart potensiali oltinnikiga nisbatan elektr musbat boʻlganligi uchun odatiy sharoitda ularning anodda ajralib chiqishi kuzatilmaydi. lekin oltinning passivlashishi jarayonga salbiy ta’sir koʻrsatadi, chunki oltin passivlashganda anodni erishi deyarli toʻxtaydi, uning standart potensiali musbat tomonga siljiydi, bu esa oʻz navbatida xlor …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "oltin va kumushni affinajlash"

1668116157.docx oltin va kumushni affinajlash reja: 1. oltinning elektrolitik affinaji 2. kumushning elеktrоlitik аffinаji oltin va kumushning bir-biridan ajratilishi va uni toza holda olinishi affinaj usulida olib boriladi. oltin va kumushning affinajining bir nechta usullari mavjud. shulardan keng tarqalgani xlorli, kislotali va elektrolitik usullardir. affinaj jarayoni maxsus affinaj zavodalarida olib boriladi. zavodga keladigan xom-ashyo sifatidagi oltin asosan oltin - ruxli choʻkmalarni eritishdan olingan mahsulot koʻrinishida, amalgamani bug’latish natijasida olingan xomaki oltin koʻrinishida, tiomochevina eritmalaridan olingan katod holidagi xomaki oltin koʻrinishida boʻladi. aytib oʻtilgan mahsulotlar murakkab kimyoviy tarkibga ega boʻlib, oltin va kumushdan tashqari mis, qoʻrg’osh...

DOCX format, 132.3 KB. To download "oltin va kumushni affinajlash", click the Telegram button on the left.

Tags: oltin va kumushni affinajlash DOCX Free download Telegram