nutqni rivojlantirish vazifalari

PPTX 20 pages 971.9 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 971.9 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation maktabgacha katta yoshdagi bolalar nutqini oʻstirish vazifalari, metodlari va vositalari 1. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish vazifalari 2. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish usullari 3. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish vositalari reja: nutq o'stirishning asosiy vazifalari lug'at boyitish vazifasi 3-5 yoshdagi bolalarda kamida 1500-2000 ta so'zni o'zlashtirishni, ularning ma'nolarini tushunishni va nutqda faol qo'llashni nazarda tutadi. grammatik tuzilishni shakllantirish bolalarda gaplarni to'g'ri tuzish, so'zlarni kelishtirish va zamonlar bilan bog'lash ko'nikmalarini 4 yoshdan boshlab rivojlantirishga qaratilgan. bog'lanishli nutqni rivojlantirish 5-6 yoshli bolalarning rasm asosida 5-7ta gapdan iborat hikoyalar tuzish, ertaklarni qayta aytib berish va o'z fikrlarini aniq ifodalash vazifasidir. nutq o'stirish usullari: umumiy ko'rinish nutq o'stirish usullariga misol: taqlidiy usul, bolalar nutqini kattalar nutqiga taqlid qilishga undaydi. bu usul, ayniqsa, 2-3 yoshdagi bolalar uchun juda muhimdir. savol-javob usuli 3-5 yoshdagi bolalarda keng qo'llaniladi. bu usul bolalarning nutq faolligini oshiradi va ularni savollarga to'liq javob berishga o'rgatadi. o'yinli usul 4-6 …

2 / 20

arni tavsiflashni o'rganadi. lug'at boyitish strategiyalari lug'atni boyitishda tematik guruhlash usuli qo'llaniladi, bunda bolalar 5-7 ta so'zni bir mavzu doirasida o'rganadilar, masalan, "mevalar" yoki "transport vositalari". leksik mashqlar yordamida bolalar so'zlarning ma'nolarini chuqurroq tushunadilar, 3-4 yoshdagi bolalar uchun oddiy antonim va sinonimlarni o'rgatish muhimdir. o'yinlar orqali lug'atni boyitish samarali, masalan, "kim ko'proq aytadi?" o'yinida bolalar 1 daqiqa ichida berilgan mavzuga oid ko'proq so'z aytishga harakat qiladilar. grammatik tuzilishni shakllantirish usullari sifatlarni otlar bilan to'g'ri moslashtirish uchun 'katta/kichik', 'uzoq/yaqin' kabi zid so'zlardan foydalanish, misol uchun, 'katta uy' va 'kichik daraxt' iboralarini amaliy mashqlar bilan o'rgatish. grammatik shakllanishda 'bir nechta' va 'ko'p' tushunchalarini o'rgatish orqali otlarning ko'plik shakllarini (masalan, '1 ta olma' va '5 ta olma') vizual materiallar bilan mustahkamlash mumkin. gap tuzishda 'men', 'sen', 'u' kabi shaxs olmoshlarini qo'llashni o'rgatish, fe'llar bilan to'g'ri bog'lash (masalan, 'men o'ynayman', 'sen yugurasan') orqali 3 yoshdan 5 yoshgacha bo'lgan bolalarning grammatik rivojlanishini tezlashtirish. bog'lanishli nutqni …

3 / 20

digan usullar artikulyatsiya mashqlarida "kuzatuv va takrorlash" usuli qo'llaniladi, bunda bola pedagogning og'iz bo'shlig'i harakatlarini kuzatib, 3-5 marta takrorlaydi, talaffuzni aniqlashtiradi. "o'yin elementlari bilan artikulyatsiya" usulida mashqlar qiziqarli o'yin shaklida olib boriladi, masalan, "mushukcha" tovushini chiqarish, har bir harakatni 2-3 soniya ushlab turish kerak. "sensorli integratsiya" usuli artikulyatsiya mashqlarida ishlatiladi. bu usulda turli to'qimali narsalardan foydalanib, og'iz bo'shlig'i sezgirligini oshirish orqali nutq organlarining harakatini yaxshilashga qaratiladi. nutqiy o'yinlar va ularning ahamiyati o'yinlar orqali bola 5-6 xil grammatik shaklni, masalan, ko'plik, kelishik va zamonlarni o'rganadi va 80% hollarda nutqning ravonligini oshiradi. nutqiy o'yinlar bolalarning lug'at boyligini kamida 20-30 ta so'zga oshiradi, grammatik tuzilishni mustahkamlaydi va 90% hollarda talaffuzdagi kamchiliklarni kamaytiradi. nutqiy o'yinlar 3 yoshdan 6 yoshgacha bo'lgan bolalarda muloqot ko'nikmalarini 75% ga yaxshilaydi va ularning 10-15 daqiqa davomida diqqatini jamlash qobiliyatini rivojlantiradi. rasm asosida hikoya tuzish texnikasi rasm asosida hikoya tuzishda 3-5 ta rasmdan iborat ketma-ketlik bolalarga voqealar rivojini tushunishga yordam …

4 / 20

ular 2 yoki undan ortiq qahramonlar o'rtasidagi dialoglarda ishtirok etishni o'rganadilar. ertaklar grammatik tuzilishni shakllantirishga yordam beradi, bolalar 4-5 so'zdan iborat murakkab gaplarni tuzishni o'rganadi va grammatik qoidalarni tushunadi. she'r yodlashning foydalari va metodlari she'r yodlash jarayonida 10-12 ta didaktik materiallardan foydalanish, she'r mazmunini vizuallashtirish, bolaning tushunish va yodlash qobiliyatini 15% ga oshiradi. she'r yodlash xotirani 25-30% ga yaxshilaydi, so'z boyligini oshiradi, 5-6 yoshli bolalarda qofiya va ritmni his qilish qobiliyatini rivojlantiradi. “takrorlash” va “qismlarga bo'lish” usullari she'r yodlashda samarali. dastlab, 3-4 qatorli qismlarni o'rganib, keyin ularni birlashtiring, 7-8 marta takrorlang. muloqot ko'nikmalarini o'rgatish strategiyalari bolalarga 1 va 2 qadamli ko'rsatmalarga amal qilishni o'rgating, so'zlarni tushunish va bajarish qobiliyatini rivojlantiring, bu esa muvaffaqiyatli muloqot uchun muhimdir. “men o'ylaymanki...” va “nima uchun...” iboralarini qo'llash orqali bolalar o'z fikrlarini aniq ifodalashni, fikrlarni tushuntirishni va o'z pozitsiyasini asoslashni o'rganadilar. rollarga asoslangan o'yinlar orqali bolalar turli xil ijtimoiy vaziyatlarda 3 dan 5 gacha bo'lgan …

5 / 20

un 3-4 yoshdan boshlab muntazam ravishda nutqni tekshirish metodlarini qo'llashi shart. pedagog o'quv mashg'ulotlarida 5-6 yoshli bolalarning lug'at boyligini oshirishga qaratilgan didaktik o'yinlardan foydalanishi, yangi so'zlarni o'rgatishi kerak. pedagog o'quv mashg'ulotlarida 5-6 yoshli bolalarning lug'at boyligini oshirishga qaratilgan didaktik o'yinlardan foydalanishi, yangi so'zlarni o'rgatishi kerak. nutq nuqsonlarini korrektsiyalash usullari logopedik massaj yordamida nutq organlarining mushak tonusini normallashtirish, 3 yoshdan boshlab, dizartriya kabi nutq nuqsonlarini kamaytirishga yordam beradi. artikulyatsion gimnastika usullari orqali lab, til va jag' mushaklarini mustahkamlab, 5-7 yoshdagi bolalarda tovushlarni to'g'ri talaffuz qilishga erishiladi. naqshli nutq terapiyasi orqali 4 yoshdan katta bolalarda tovushlarni ajratish va farqlash qobiliyatini rivojlantirish, fonetik-fonematik buzilishlarni bartaraf etish mumkin. nutqni tekshirish metodlari nutqni tekshirishda "ppvt-4" kabi standartlashtirilgan testlar ishlatiladi, bu testlar bolaning tushunish qobiliyatini 2 yoshdan 90 yoshgacha baholaydi. nutqni tekshirishda ekspress-diagnostika usullari qo'llaniladi, ularda 10-15 daqiqa ichida bolaning lug'at boyligi va grammatik tuzilishi tez baholanadi. fonetik-fonematik tekshiruvlar orqali bolaning 25 ta tovushni to'g'ri talaffuz …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "nutqni rivojlantirish vazifalari"

powerpoint presentation maktabgacha katta yoshdagi bolalar nutqini oʻstirish vazifalari, metodlari va vositalari 1. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish vazifalari 2. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish usullari 3. maktabgacha yoshdagi bolalarda nutqni rivojlantirish vositalari reja: nutq o'stirishning asosiy vazifalari lug'at boyitish vazifasi 3-5 yoshdagi bolalarda kamida 1500-2000 ta so'zni o'zlashtirishni, ularning ma'nolarini tushunishni va nutqda faol qo'llashni nazarda tutadi. grammatik tuzilishni shakllantirish bolalarda gaplarni to'g'ri tuzish, so'zlarni kelishtirish va zamonlar bilan bog'lash ko'nikmalarini 4 yoshdan boshlab rivojlantirishga qaratilgan. bog'lanishli nutqni rivojlantirish 5-6 yoshli bolalarning rasm asosida 5-7ta gapdan iborat hiko...

This file contains 20 pages in PPTX format (971.9 KB). To download "nutqni rivojlantirish vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: nutqni rivojlantirish vazifalari PPTX 20 pages Free download Telegram